20 mart 2019, Çərşənbə
Ana Səhifə - TƏHSİL - Türk dünyasına 20 illik xidmət
Türk dünyasına 20 illik xidmət
08.04.2013, 10:02

Moskvada görkəmli  alim və yazıçı Murad Acının (Murad Eskenderoviç Acıyev) 20 illik türkoloji fəaliyəti bayram edilib.

Məlumdur ki, ənənəvi tarix, o cümlədən covet tarixçiliyi əsl gəlmələrin və işğalçıların əlində silah olaraq  türk etnosunu öz əzəli və tarixi torpaqlarına “gəlmə” kimi qələmə verməklə ulu türkün adını, qədimliyini aşağılamağa xidmət edirdi. Türk və slavyan xalqlarının etnik və mentalitet yaxınlığı, görünür, çoxlarına sərf etmir. Avrasiya konsepsiyasının ideoloqu knyaz N.S.Trubetskoyun “özünün təkcə ari deyil, həm də turan psixoloji tipinə məxsusluğunu dərk etmək şəxsi və milli kökünü qavramağa çalışan hər bir rus üçün vacibdir”, azman tarix alimi Lev Qumilyovun “.....türklərin ağıl və hünərləri qarşısında borcluyuq.  .....onlar 1500 illik tarixlərindən sonra məğlubedilməz Böyük çölün sələfliyini monqollara və ruslara saxladılar” kimi sözləri qadağan edilmiş və unudulmuşdu. Həmin “unudulmuşları” , “qadağan edilmişləri” məhz Murad Acı zərrə-zərrə, qətrə-qətrə axtarıb taparaq bizlərə çatdırdı, sübut etdi ki, biz millətlər sırasında “ikinci sort” deyilik.

Müəmmalıdır ki, 1944-cü ildə - müharibə dövründə, Böyük çölün göbəyi Moskvada dünyaya gələn bu qazı-qumux (kumık) türkü sanki görklü Tanrınin səsini dünyaya çatdırmaq üçün doğulmuşdu. O, iyirmi illik zaman kəsiyində “Polevesk çölünün yovşanı”, “Qıpçaqlar”(rus və ingilis dillərində),“Qıpçaqlar. Oğuzlar” (rus və ingilis dillərində), “Türklər  və dünya”, “Avropa, türklər, Böyük çöl” kimi 18 kitab yazaraq türkün qədim, zəngin tarixini  qaranlıqdan çıxardı.           

Keçmiş Azərbaycan milyonçusu və messenatı Şəmsi Əsədullayevin 1913-cü ildə tikdirdiyi və vaxtilə Moskva müsəlmanlarına bağışladığı binada ( Əsədullayev evi) – indiki Tatar Mədəniyyət Mərkəzində keçirilən tədbir Murad Acının şəxsiyyətinə və yaradıcılığına sevgilərini ifadə edən türkdilli xalqların mini festivalı oldu. Tədbirin təşəbbüskarları və təşkilatçıları Moskvada fəaliyyət göstərən iki tatar cəmiyyəti - əsasən, “Müsəlman xalqların inkişafı Fondu” (rəhbəri Qəyar İsgəndərov) və “Tuğan tel” (“Doğma dil”) cəmiyyəti idilər. Asanlıqla başa gəlməyən bu işdə iki tatar vətənpərvərinin – Qəyar İsgəndərovun və Həmid Minojətdinovun (“ Tuğan tel”in sədr müavini) fəaliyyətlərini xüsusi qeyd etmək lazımdır. Böyük iclas salonunda tatarlar, altaylilar, başqırdlar, kumıklar, azərbaycanlılar, ruslar, krım tatarları, qazaxlar, qaraçaylılar, balkarlar, özbəklər... əyləşmişdilər. Aparıcı Qəyar İsgəndərov əvvəlcə Əsədullayev evinin tarixindən məlumat verdi, sonra Murad Acının həyat və yaradıcılığından, onun əsərlərinin əhəmiyyətindən danışdı. Keçmiş SSRİ məkanında yaşayan bütün türkdilli xalqların nümayəndələri növbə ilə səhnəyə çıxaraq Murad Acını söz və milli nəğmələri ilə təbrik etdilər,  hədiyyələr bağışladılar.
Qazax diasporu ona milli qazax kostyumu geydirdi.    

Azərbaycanın adından Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin Moskva bölməsinin katibi, şair Nəsib Nəbioğlu və  şair-jurnalist Əliş Əvəz təbrik etdilər. Nəsib Nəbioğlu öz kitabını ona hədiyyə etdi. Əliş Əvəz isə öz çıxışında əsərlərində Azərbaycan muğamını tərənnüm etdiyinə, Azərbaycanin, o cümlədən Qafqaz Albaniyasının tarixinə obyektiv yanaşaraq, bu sahədə qiymətli tədqiqatlar apardığına görə Murad Acıya təşəkkürünü bildirdi.

Bakıda doğulmuş, əslən tatar olan, Azərbaycan vətəndaşlığını hələ də saxlayan Peterburqun Mariinsk teatrının solisti, Rusiyanın əməkdar artisti Timur Abdikeyev isə Murad Acı üçün “Sənə də qalmaz” Azərbaycan romansını ifa etdi. Dağıstanlı həmyerliləri yubilyarın qədim kumık xanı Xasavın adını daşıyan Xasavyurt rayonunun fəxri vətəndaşı seçildiyini elan etdilər və  əcdadının vətəni olan həmin rayonda ona torpaq sahəsi bağışlandığını bildirdilər, fəxri vətəndaşlıq nişanını  təqdim etdilər. Təbriklərin kuliminasiyası isə Tatarıstan Respublikasının dövlət təltifi oldu. Respublikanın Rusiya Federasiyasındakı səlahiyyətli nümayəndəsinin müavini Almaz Feyzullin Tatarıstanın Mədəniyyət Nazirliyinin “Mədəniyyət sahəsində nailiyyətlərə görə” nişanını  yubilyarın yaxasına taxdı.


Tədbirdə Moskva şəhəri Regionu Tatar Milli - Mədəni Muxtariyyətinin sədri  Rasim Akçurin, Qafqaz Xalqları Konqresinin və “Yabloko” Partiyasının nümayəndələri də çıxış edərək, alimlə həmrəy oldular. Tarix elmləri doktoru, professor A. Zubov Murad Acının yaradıcılığını müsbət xarakterizə edərək dedi ki, ancaq keçmişi doğru qavramaq bəşəriyyətin, həmçinin milli münasibətlərin xoşbəxt gələcəyini təmin edə bilər. Tədbirdə Murad Acı özü çıxış etdi və yubileyin təşkilində və gedişində iştirak edən hər kəsə təşşəkkürünü bildirdi. Sonra o, suallara cavab verdi. Sözünü belə bitirdi: “Biz türkdilli xalqlar indiyə qədər var olmuşuq, indən sonra da yaşayacağıq!”  

Əliş Əvəz,

Rusiya yazıçılar və jurnalistlər birliklərinin üzvü


xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Ölkəyə daxili orqanında narkotik keçirən Lənkəran sakini öldü
20.03.2019, 00:46

Ölkəyə daxili orqanında narkotik keçirən Lənkəran sakini öldü

20.03.2019, 00:25

"Azərpoçt" bayram günlərində də işləyəcək

Bu gün Azərbaycanda Novruz bayramı qeyd olunur
20.03.2019, 00:07

Bu gün Azərbaycanda Novruz bayramı qeyd olunur

Mehriban Əliyeva Azərbaycan xalqını təbrik  etdi: Sizin sevginiz ən böyük güc və ilham mənbəyimizdir
19.03.2019, 23:57

Mehriban Əliyeva Azərbaycan xalqını təbrik  etdi: Sizin sevginiz ən böyük güc və ilham mənbəyimizdir

Azərbaycan nefti bahalaşıb
19.03.2019, 23:42

Azərbaycan nefti bahalaşıb

Bakı sakini özünü 8-ci mərtəbədən atdı
19.03.2019, 23:29

Bakı sakini özünü 8-ci mərtəbədən atdı

Sərnişin təyyarəsində yanğın
19.03.2019, 23:12

Sərnişin təyyarəsində yanğın

Türkiyədə Koroğluya abidə ucaldıldı
19.03.2019, 22:55

Türkiyədə Koroğluya abidə ucaldıldı

Nursultan Nazarbayev istefasını Putinlə müzakirə etdi
19.03.2019, 22:36

Nursultan Nazarbayev istefasını Putinlə müzakirə etdi

Bayramlaşma...
19.03.2019, 22:35

Bayramlaşma...

Bərdədə idarəetmədən çıxan avtomobil su kanalına düşüb
19.03.2019, 22:24

Bərdədə idarəetmədən çıxan avtomobil su kanalına düşüb

Zurabişvili azərbaycanlıların kəndinə gəldi
19.03.2019, 22:07

Zurabişvili azərbaycanlıların kəndinə gəldi

Səfir Azərbaycan xalqını belə təbrik etdi - VİDEO
19.03.2019, 21:51

Səfir Azərbaycan xalqını belə təbrik etdi - VİDEO

Şəkidə itkin düşən şəxs Bakıda tapıldı
19.03.2019, 21:34

Şəkidə itkin düşən şəxs Bakıda tapıldı

İlham Əliyev: “Bizim tariximiz qorunur, tarixi abidələr bərpa olunur”
19.03.2019, 21:19

İlham Əliyev: “Bizim tariximiz qorunur, tarixi abidələr bərpa olunur”

Bakıda yataqxanada yanğın: Sakinlər təxliyyə olundu
19.03.2019, 21:05

Bakıda yataqxanada yanğın: Sakinlər təxliyyə olundu

Ölkəyə qanunsuz yolla spirtli içki gətirilməsi cəhdinin qarşısı alınıb
19.03.2019, 20:51

Ölkəyə qanunsuz yolla spirtli içki gətirilməsi cəhdinin qarşısı alınıb

“BMW”dən Türk dili qadağası
19.03.2019, 20:33

“BMW”dən Türk dili qadağası

“Azərbaycanla Aİ arasında məsləhətləşmələr ayın sonunda keçiriləcək” - Mahmud Məmmədquliyev
19.03.2019, 20:16

“Azərbaycanla Aİ arasında məsləhətləşmələr ayın sonunda keçiriləcək” - Mahmud Məmmədquliyev

Nazir sosial sığınacağındakı Novruz şənliyində
19.03.2019, 20:03

Nazir sosial sığınacağındakı Novruz şənliyində

BDU tələbələri İlaxır çərşənbədə “Yallı” getdilər - FOTO
19.03.2019, 19:48

BDU tələbələri İlaxır çərşənbədə “Yallı” getdilər - FOTO

Bakıda "bomj" yol kənarında öldü
19.03.2019, 19:34

Bakıda "bomj" yol kənarında öldü

Doqquz ölkənin səfirliyi birgə novruz şənliyi keçirib
19.03.2019, 19:21

Doqquz ölkənin səfirliyi birgə novruz şənliyi keçirib

Mərkəzi Gömrük Hospitalının əməkdaşı məhkəmədən azadlığa buraxıldı
19.03.2019, 19:09

Mərkəzi Gömrük Hospitalının əməkdaşı məhkəmədən azadlığa buraxıldı

Məcburi köçkün qəsəbələrində Novruz şənlikləri keçirilib
19.03.2019, 18:48

Məcburi köçkün qəsəbələrində Novruz şənlikləri keçirilib

1928 şəhid vərəsəsinə bayrama qədər birdəfəlik ödəmə verilib
19.03.2019, 18:41

1928 şəhid vərəsəsinə bayrama qədər birdəfəlik ödəmə verilib

BDU tələbələrinə Koreya səfirliyinin sertifikatları təqdim edildi
19.03.2019, 18:36

BDU tələbələrinə Koreya səfirliyinin sertifikatları təqdim edildi

Mart ayı üzrə bütün pensiyaların ödənişi başa çatdırıldı
19.03.2019, 18:25

Mart ayı üzrə bütün pensiyaların ödənişi başa çatdırıldı

Efiopiyada terror – 5 nəfər öldü
19.03.2019, 18:05

Efiopiyada terror – 5 nəfər öldü

Əli Əhmədov nazir və deputatları qocalar evinə apardı
19.03.2019, 17:54

Əli Əhmədov nazir və deputatları qocalar evinə apardı

Buxarestdə bəyannamə qəbul edildi – Qarabağla bağlı da məqam var
19.03.2019, 17:48

Buxarestdə bəyannamə qəbul edildi – Qarabağla bağlı da məqam var

Avropa Parlamentində ermənilərin daha bir cəhdi boşa çıxdı
19.03.2019, 17:45

Avropa Parlamentində ermənilərin daha bir cəhdi boşa çıxdı

Prezident daha bir publik hüquqi şəxs yaratdı
19.03.2019, 17:40

Prezident daha bir publik hüquqi şəxs yaratdı

110 kiloqramdan artıq heroin keçirmək istəyənlərin qarşısı alındı - FOTOLAR
19.03.2019, 17:31

110 kiloqramdan artıq heroin keçirmək istəyənlərin qarşısı alındı - FOTOLAR

Amerika İlham Əliyevin əfv sərəncamını alqışladı   
19.03.2019, 17:24

Amerika İlham Əliyevin əfv sərəncamını alqışladı  

Ermənistana keçən Azərbaycan vətəndaşı ilə bağlı daha bir rəsmi məlumat
19.03.2019, 17:14

Ermənistana keçən Azərbaycan vətəndaşı ilə bağlı daha bir rəsmi məlumat

Nursultan Nazarbayev istefa verdi
19.03.2019, 17:12

Nursultan Nazarbayev istefa verdi

Manat və dolların martın 27-nə olan məzənnəsi
19.03.2019, 17:04

Manat və dolların martın 27-nə olan məzənnəsi

Bayram günləri işləyən bankların SİYAHISI
19.03.2019, 16:51

Bayram günləri işləyən bankların SİYAHISI

Heydər Əliyev Fondu kimsəsiz uşaqlara Novruz şənliyi keçirdi
19.03.2019, 16:40

Heydər Əliyev Fondu kimsəsiz uşaqlara Novruz şənliyi keçirdi

“ASAN Xidmət”ə yeni sədr müavini təyin edildi - DOSYE
19.03.2019, 16:27

ASAN Xidmətə yeni sədr müavini təyin edildi - DOSYE

Bakıda Çanaqqala zəfərinin ildönümü anıldı
19.03.2019, 16:27

Bakıda Çanaqqala zəfərinin ildönümü anıldı

Azərbaycanlı tələbələr Avropa Parlamentində erməniləri susdurdular
19.03.2019, 16:20

Azərbaycanlı tələbələr Avropa Parlamentində erməniləri susdurdular

Türkiyə ABŞ-a hesabat vermək fikrində deyil
19.03.2019, 16:19

Türkiyə ABŞ-a hesabat vermək fikrində deyil

Niyazi Bayramov vətəndaşların şikayətlərini dinlədi
19.03.2019, 16:14

Niyazi Bayramov vətəndaşların şikayətlərini dinlədi

Vasif Talıbov 7 nəfəri əfv etdi
19.03.2019, 16:07

Vasif Talıbov 7 nəfəri əfv etdi

100 yaşlı BDU “DOST Xonçası”na 100 xonça ilə qoşuldu
19.03.2019, 16:07

100 yaşlı BDU “DOST Xonçası”na 100 xonça ilə qoşuldu

Binəqədidə Novruz şənliyi
19.03.2019, 15:51

Binəqədidə Novruz şənliyi

Əli Əhmədov: “Əli İnsanov əfv edilib, amma islah olunmayıb”
19.03.2019, 15:41

Əli Əhmədov: “Əli İnsanov əfv edilib, amma islah olunmayıb”

Ağstafada şəhid ailələri və əlillərlə birlikdə Novruz Bayramı keçirildi
19.03.2019, 15:30

Ağstafada şəhid ailələri və əlillərlə birlikdə Novruz Bayramı keçirildi

ARXİV