16 noyabr 2018, Cümə
Ana Səhifə - - “Məşhur filmlərdən məşhur sitatlar” - “Bizim Cəbiş müəllim”dən məşhur ifadələr - “İkinizi də Allah öldürsün, səni də, Hitleri də"
“Məşhur filmlərdən məşhur sitatlar” - “Bizim Cəbiş müəllim”dən məşhur ifadələr - “İkinizi də Allah öldürsün, səni də, Hitleri də"
12.08.2015, 10:18

Modern.az saytı “Məşhur sitatlar” rubrikasını davam etdirir. Bu dəfə haqqında danışacağımız və yaddaqalan sitatlarını təqdim edəcəyimiz film 1969-cu ildə lentə alınan “Bizim Cəbiş müəllim”dir.

Həsən Seyidbəylinin lentə aldığı, Maqsud İbrahimbəyovun ssenari müəllifi olduğu hərbi kinopovestdəki hadisələr İkinci Dünya Müharibəsi illərində Bakıda  cərəyan edir. Burada müharibə illərində qələbə naminə hər cür maddi çətinliklərə dözüb, ailəsini halal zəhmətlə dolandırmağa çalışan, vətənin azadlığını hər şeydən yüksək tutan sadə adamların mənəvi ucalığından söhbət açılır.

“Çağırsa ellər gedərəm davaya”

Filmin rejissoru Həsən Seyidbəyli bir gün Pirşağıdakı bağına gedərkən bir qrup gəncin tinə yığışaraq meyxana dediyini görür. Aralarında bir nəfər onun diqqətini daha çox çəkir. Bu, o zaman idi ki, rejissor  “Bizim Cəbiş müəllim” filmi üçün aktyor seçimləri edirdi. O gənc diqqətini çəkir və onu zorla razı salaraq filmə dəvət edir. Həmin gənc “Bizim Cəbiş müəllim” filminin ən yaddaqalan simalarından biri olan Mekedon rolunun ifaçısı Aqil Ağacanov idi. Aqil qarşıya şərt qoyaraq deyir ki, “məhəllə uşaqlarımızı da çəksən, gələrəm”. Beləcə, filmdəki məhəllə uşaqları da onun təklifi ilə filmə çəkilirlər. Bu filmə qədər ekranda heç vaxt meyxana səsləndirilməyib. Meyxanaçı Ağasəlim Çıldağ uşaqların meyxana dediyi kiçik epizod üçün iki bənd yazır. Oradakı bəzi sözlər sonradan dillər əzbəri olur:

Çağırsa ellər gedərəm davaya
Ol mənə dilbər gedərəm davaya
 

misraları film yayılandan uzun illər sonra dillər əzbəri oldu. Həmin səhnədəki “Makedonu dərdə-qəmə salmısan”,  “Bişirərik Hitlerin də aşını” ifadələri də sonradan çox məşhurlaşdı.

“Heç belə gündə də...”



“Bizim Cəbiş müəllim” filmində ayrı-ayrı obrazlar tərəfindən deyilən başqa məşhur ifadələrə diqqət edək. Cəbiş müəllim aristokrat, insan taleyini və o zaman üçün “Böyük Vətən” məfhumunu  düşünən bir ziyalı müəllimdir. Ən  məşhur ifadələri “heç belə gündə də...” birləşməsi ilə başlayır. “Heç belə gündə də sabun bişirərlər?”, “heç belə gündə də dərsdən qaçarlar?” kimi ifadələrin sayını uzatmaq da olar.

Cəbiş müəllim filmin əvvəlindən axırınadək “öz yatağında qovrulan” təəssübkeş insan kimi yadda qalır. Yalnız bişirdiyi sabunu əsgərlərə paylayandan sonra bu təəssübkeşliyin ağırlığını çiyinlərindən atır, çamadanı yerə tullayır.

“Heç bilsən ki, səni nəyə görə vurdular, bəlkə onda səndən adam oldu” deyən Cəbiş müəllim həmin ifadəsi bu gün üçün də aktuallaşdırıb. Namiqin Makedona siçovulu yandırdığı üçün şillə vurduğu zamanı deyilən söz bu gün də Cəbiş müəllimi canlı saxlayır.

Onun “heç bilirsiz Bakı nefti cəbhə üçün nə deməkdi?” ifadəsi, ümumilikdə Bakı nefti haqqındakı sözləri 1969-cu il üçün çox təhlükəli idi. Amma buna baxmayaraq, Həsən Seyidbəyli və Maqsud İbrahimbəyov həm özlərini, həm də filmi riskə atsalar da, bu ifadələrə yer verirlər.

“İnizi də Allah öldürsün, səni də, Hitleri də”



Aktrisa Şəfiqə Məmmədovanın yaratdığı Cəbiş müəllimin həyat yoldaşı obrazının dediyi ifadələr bu gün də yeri gələndə işlədilir. Təsəvvür edin, obrazın öz adı yoxdur. Hamı onu Cəbişin arvadı kimi tanıyır. Amma Şəfiqə Məmmədovanın ustalığı rolu bu gün də sevdirib.

“Allah sizin ikinizi də öldürsün, səni də, Hitleri də”, Uf, nə bağrıma basardım o tankı... O tankı ki, səni basacaqdı...”, “Müharibə qurtaracaq, amma nə mən, nə də sənin uşaqların o günü görəcək” məşhur ifadələrini bir cəhət birləşdirir. Belə ki, onların hamısı Cəbiş müəllimə hiddətlənərək deyilən sözlərdir. Onlar xaraktercə bir-birlərinin tam əksidirlər. Dünyagörüşlərində və təəssübkeşlik baxışlarında da fərqlər var. Biri üçün yalnız üç uşaqdan ibarət olan kiçik ailəsi, o biri üçün isə milyonların əziyyət çəkdiyi böyük ailə əsasdır. Amma analıq kultu Cəbişin arvadının dilli-dilavərliyini daha da artırır. “Yeyin mənim şoppana balalarım”, “pencəyimiz yoxdur, əvəzində yağımız, qəndimiz var” kimi ifadələr də bu kultdan yaranır.

Əmanətdü, Əbili”

İki böyük aktyor - Nəsibə Zeynalova və Əliağa Ağayevin oynadığı rollar ikinci dərəcəlidir. Amma birincinin yaratdığı Suğra xala, ikincinin isə möhür vurduğu alverçi Əbülfət obrazı o qədər dinamikdir ki, hətta məşhurluqda Cəbiş müəllimi də qabaqlaya bilirlər. Cəmi yarım dəqiqəlik ayaqyolunda qalma səhnəsində deyilən ifadələr bu gün də məşhurdur: “Qonşu aç qapını, bombalar töküldü başımıza”, “Siz orda neynirsiz?”, “Adə rəhmətliyin oğlu burda neyniyərlər”  fikirlərini bu gün də xatırlamayan tapılmaz. Bu səhnənin ötürdüyü mesaj da çox dərindir. Bildiyiniz kimi, sırf öz maraqlarını güdən, bunun üçün saxtakarlıqlara əl atan alverçi Əbülfət elə bir simadır ki, hətta küçə təfəkkürlü, avara Makedon da ona nifrət edir. Buna görə də bomba atılan zaman ayaqyolunun qapısını arxadan bağlayır.

Ondan sonrakı səhnə də çox dinamikdir. Qışqıraraq Tanyanı axtaran Suğra xala “uşağımı görməmisən?”, - deyə soruşanda Əbülfətin “Uşağın olub məgər?” deməsi  və eşitdiyi “qadam ağzuva, doğan vaxtumdu?” tənəsi bu gün də çox məşhurdur.

Amma “Əbili”nin məharəti bununla da bitmir. Kinonun bütün emosional ağırlığına qarşı sanki tək döyüşən obraz bir neçə ifadə ilə həm gülüş doğurur, həm də həmin ifadələri dillər əzbəri edir:

Hansı dəliyə desən bizi hoydu-hoyduya qoyub gülər (səngər qazma səhnəsində Cəbiş müəllimə dediyi sözlər), “Yəni mənim arvadımla ildə bir dəfə bazara çıxmağa ixtiyarım yoxdur?”, “Canım sənə desün qoğol-moğol” (Əbülfət bunları hər iki halda Cəbişin arvadına deyir).



Təbii ki, burada Makedonu da unutmaq olmaz. Fərqli vizual siması və danışıq tərzi olan Makedonun dediyi sözlərin də bəziləri məşhurlaşdı: “Atova nə var e, dezertir adamdı”, “Bizim Cəbiş də işə yarayarmış” (hər ikisi neftçi Nəcəfovun oğlu Namiqə müraciətlə deyilir).

Kütləvi səhnədə səslənən  “çəkilün, indi Makedonla Namiq dava eləyəcək” nidası və Namiqin atası neftçi Nəcəfova (Muxtar Maniyev) dediyi  “ata, sən dezertirsən?” ifadələrini də unutmaq olmaz.

Film çox təəssüf ki, layiqli qiymətini ala bilməyib. Yalnız Cəbiş müəllim rolunun ifaçısı Süleyman Ələsgərova adi diplom verilir. Filmin özü isə mükafatlardan kənarda qalır. Bunun da səbəbi Bakı nefti və başqa məsələlər haqqında deyilən ifadələr idi ki, Moskva bunu gözdən qaçırmır.

Filmdə Nəsibə Zeynalovanın oğlu Cahangir Novruzov, Həsən Seyidbəylinin qızı (Cəbiş müəllimin qızını Məryəm Seyidbəyli oynayır) da çəkilir. Bu da onun göstəicisi idi ki, artıq nəsil yeniləşirdi. Köhnələrin yerinə jımıxla böyüyən və Bakı neftinin qədrini bilən yeni nəsil gəlirdi... Artıq Cəbiş müəllim çemodanını rahat tullaya bilərdi...

Elmin NURİ


xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
7 BMT sülhməramlısı öldürüldü
16.11.2018, 00:46

7 BMT sülhməramlısı öldürüldü

Nazir Vergi Məcəlləsinə təklif olunan dəyişikliklərin detallarını açıqlayıb
16.11.2018, 00:28

Nazir Vergi Məcəlləsinə təklif olunan dəyişikliklərin detallarını açıqlayıb

Səfir Meksika şəhəri ilə Bərdənin qardaşlaşmasını təklif edir
16.11.2018, 00:09

Səfir Meksika şəhəri ilə Bərdənin qardaşlaşmasını təklif edir

Öldürülən Rusiya səfirinin istintaqı tamamlandı
15.11.2018, 23:56

Öldürülən Rusiya səfirinin istintaqı tamamlandı

Azərbaycan nefti bir qədər də ucuzlaşdı
15.11.2018, 23:38

Azərbaycan nefti bir qədər də ucuzlaşdı

Sabahdan avtomobillərdə pərdə və jalüzlər qadağan olunacaq
15.11.2018, 23:24

Sabahdan avtomobillərdə pərdə və jalüzlər qadağan olunacaq

“Nağdsız ödəniş edənlərə vergi güzəştləri nəzərdə tutulur”- Mikayıl Cabbarov
15.11.2018, 23:10

“Nağdsız ödəniş edənlərə vergi güzəştləri nəzərdə tutulur”- Mikayıl Cabbarov

Maştağada qəbirqazan “iş başında” öldü
15.11.2018, 22:58

Maştağada qəbirqazan “iş başında” öldü

Trampdan Fətullah Gülənin Türkiyəyə ekstradisiyası üçün göstəriş
15.11.2018, 22:41

Trampdan Fətullah Gülənin Türkiyəyə ekstradisiyası üçün göstəriş

Azərbaycan komandası məğlub oldu
15.11.2018, 22:27

Azərbaycan komandası məğlub oldu

Sumqayıtda yaşlı kişi intihar edib
15.11.2018, 22:16

Sumqayıtda yaşlı kişi intihar edib

Azərbaycana iş üçün gələn Türkiyə vətəndaşlarının sayı xeyli azalıb
15.11.2018, 22:07

Azərbaycana iş üçün gələn Türkiyə vətəndaşlarının sayı xeyli azalıb

OPEC-in yeni prezidentinin adı açıqlandı
15.11.2018, 21:54

OPEC-in yeni prezidentinin adı açıqlandı

Agentlik Bakıdakı dəhşətli tıxaca görə bu qurumları GÜNAHKAR sayır
15.11.2018, 21:42

Agentlik Bakıdakı dəhşətli tıxaca görə bu qurumları GÜNAHKAR sayır

Yunanıstanda Gürcüstan vətəndaşına 290 il həbs cəzası verildi
15.11.2018, 21:30

Yunanıstanda Gürcüstan vətəndaşına 290 il həbs cəzası verildi

Əhali 10 ayda dərmana təqribən 400 milyon manat xərcləyib
15.11.2018, 21:16

Əhali 10 ayda dərmana təqribən 400 milyon manat xərcləyib

Qaşıqçı cinayətinə görə 17 nəfərə sanksiya tətbiq edildi
15.11.2018, 21:03

Qaşıqçı cinayətinə görə 17 nəfərə sanksiya tətbiq edildi

Avtobus qəzasında xeyli insan yaralandı
15.11.2018, 20:48

Avtobus qəzasında xeyli insan yaralandı

Baş nazir istefaya göndərilir
15.11.2018, 20:37

Baş nazir istefaya göndərilir

“Instagram” Prezidentin səhifəsini yenidən bağladı
15.11.2018, 20:28

“Instagram” Prezidentin səhifəsini yenidən bağladı

Peyk vasitəsilə Yerin məsafədən müşahidəsi ilə bağlı Dövlət Proqramı təsdiqlənib
15.11.2018, 20:15

Peyk vasitəsilə Yerin məsafədən müşahidəsi ilə bağlı Dövlət Proqramı təsdiqlənib

Azərbaycan şirkətləri Çinə ixracı genişləndirir - FOTO
15.11.2018, 20:03

Azərbaycan şirkətləri Çinə ixracı genişləndirir - FOTO

Bu yanaşma Azərbaycanı Fransa ilə əlaqələri nəzərdən keçirməyə vadar edir
15.11.2018, 19:39

Bu yanaşma Azərbaycanı Fransa ilə əlaqələri nəzərdən keçirməyə vadar edir

Universitetdə “Aprel şəhidləri”nin xatirəsi yad olundu - FOTO+VİDEO
15.11.2018, 19:35

Universitetdə “Aprel şəhidləri”nin xatirəsi yad olundu - FOTO+VİDEO

Fransa nümayəndə heyəti Cocuq Mərcanlıya səfər edib
15.11.2018, 19:02

Fransa nümayəndə heyəti Cocuq Mərcanlıya səfər edib

Sabah Lənkəranda su kəsiləcək
15.11.2018, 18:54

Sabah Lənkəranda su kəsiləcək

Qarabağ İcması Bako Saakyanın Fransaya qanunsuz səfərini pisləyib
15.11.2018, 18:38

Qarabağ İcması Bako Saakyanın Fransaya qanunsuz səfərini pisləyib

UNEC-də Türkiyə Universitetləri ilə əməkdaşlığa həsr olunan konfrans - FOTO
15.11.2018, 18:24

UNEC-də Türkiyə Universitetləri ilə əməkdaşlığa həsr olunan konfrans - FOTO

Peruda məhbuslar qiyam etdi - 4 nəfər girov götürülüb
15.11.2018, 18:19

Peruda məhbuslar qiyam etdi - 4 nəfər girov götürülüb

İlham Əliyev Əvəz Qocayevə fəxri ad verdi
15.11.2018, 17:49

İlham Əliyev Əvəz Qocayevə fəxri ad verdi

Nəsiminin 650 illik yubileyi qeyd ediləcək
15.11.2018, 17:44

Nəsiminin 650 illik yubileyi qeyd ediləcək

Eldar Əzizov Bakı meriyasına yeni mətbuat katibi gətirdi
15.11.2018, 17:34

Eldar Əzizov Bakı meriyasına yeni mətbuat katibi gətirdi

Şükür Astanova Prezidentin fərdi təqaüdü verilib
15.11.2018, 17:28

Şükür Astanova Prezidentin fərdi təqaüdü verilib

İlham Əliyev onları təltif etdi - SİYAHI
15.11.2018, 17:27

İlham Əliyev onları təltif etdi - SİYAHI

Azərbaycan Hotel Assosiasiyasının I Baş Assambleyası keçiriləcək
15.11.2018, 17:27

Azərbaycan Hotel Assosiasiyasının I Baş Assambleyası keçiriləcək

Dövlət başçısı yol tikintisinə 6,6 milyon ayırdı
15.11.2018, 17:24

Dövlət başçısı yol tikintisinə 6,6 milyon ayırdı

Prezident Əli Həsənova yeni vəzifə tapşırdı
15.11.2018, 17:21

Prezident Əli Həsənova yeni vəzifə tapşırdı

Manat və dolların sabahkı MƏZƏNNƏSİ
15.11.2018, 17:10

Manat və dolların sabahkı MƏZƏNNƏSİ

Diplomatlar üçün ixtisasartırma kursları təşkil olundu
15.11.2018, 17:04

Diplomatlar üçün ixtisasartırma kursları təşkil olundu

Daha 110 şəhidin vərəsəsinə birdəfəlik ödəmə veriləcək - QƏRAR
15.11.2018, 16:52

Daha 110 şəhidin vərəsəsinə birdəfəlik ödəmə veriləcək - QƏRAR

Amerika Ordusunun azərbaycanlı polkovnikinə atası Əskər həkim nə demişdi?
15.11.2018, 16:34

Amerika Ordusunun azərbaycanlı polkovnikinə atası Əskər həkim nə demişdi?

Biləsuvarda qanunsuz ov edən 3 nəfər saxlanıldı
15.11.2018, 16:26

Biləsuvarda qanunsuz ov edən 3 nəfər saxlanıldı

QHT Şurası 2019-cu il üçün 1-ci qrant müsabiqəsi elan etdi - ŞƏRTLƏR   
15.11.2018, 16:25

QHT Şurası 2019-cu il üçün 1-ci qrant müsabiqəsi elan etdi - ŞƏRTLƏR  

Abel Məhərrəmov rektor vəzifəsindən AZAD EDİLDİ
15.11.2018, 16:02

Abel Məhərrəmov rektor vəzifəsindən AZAD EDİLDİ

Bakı kəndlərindən gələn avtobusların dayanacaq yeri dəyişdirilir - FOTO
15.11.2018, 15:59

Bakı kəndlərindən gələn avtobusların dayanacaq yeri dəyişdirilir - FOTO

Neftin ölkənin ümumi ixracındakı payı artıb
15.11.2018, 15:50

Neftin ölkənin ümumi ixracındakı payı artıb

Bakıda sərnişin avtobusu yandı
15.11.2018, 15:50

Bakıda sərnişin avtobusu yandı

Birgə Komissiyanın gələn il üzrə iş planı təsdiqləndi
15.11.2018, 15:39

Birgə Komissiyanın gələn il üzrə iş planı təsdiqləndi

Əli Həsənovun köməkçisi açıqlama verdi: “Yalandır”
15.11.2018, 15:38

Əli Həsənovun köməkçisi açıqlama verdi: “Yalandır”

Azərbaycana düz bağırsağında narkotik keçirmək istədi
15.11.2018, 15:22

Azərbaycana düz bağırsağında narkotik keçirmək istədi

ARXİV