Arxiv
6 Avqust 2019, 15:36 | MƏDƏNİYYƏT
Azərbaycanda yaddaşı zəifləyənlər sürətlə çoxalır - Tanınmış psixoterapevt səbəblərdən DANIŞDI

Yaddaşsızlıq problemi bütün zamanlarda yaşanıb. Amma hazırda demək olar ki, bütün dünyada daha da yayğın hal alıb.

 

Təsadüfi deyil ki, həm özümüz, həm də ətrafdakılardan tez-tez bu cür cümlələr eşidirik - “Əlimdəki qələmi hara qoymuşamsa, tapa bilmirəm”, “Səhər nə yediyim yadımdan çıxıb”, “Açarları qoyduğum yeri unutmuşam”, “Yaddaşım yaman zəifləyib” və sair. Bəzən hətta telefon, yaxud başqa əşya əlimizdə ola-ola onu başqa yerlərdə axtarırıq.

 

Bəs bu cür halların yaranmasına nə səbəb olur? Niyə bir zamanlar qocalarda rastlanan yaddaş pozğunluğuna indi gənclərdə, hətta uşaqlarda belə, rast gələ bilirik?

 

Psixoterapevt Elmir Əkbər Modern.az-a açıqlamasında bildirib ki, yaddaşsızlıq probleminin kökündə çox vaxt diqqətsizlik dayanır.

 

“Çox təəssüf ki, insanların maarif dərəcəsi çox aşağı olduğundan, onlar yaddaşla diqqəti qarışdırırlar. Məlumatı, yaxud hər hansı  bir şeyi diqqətlə yerinə yetirmir ki, sonra da yadına sala bilsin. Məsələn, kimsə birisinə nəsə söz deyir, ancaq həmin adam özündə deyil, çünki fikri onda olmur. Əsas vacib səbəblərdən biri də depressiyadır. Düzdür, bu həqiqi yaddaş  problemi deyil, ancaq yaddaşsızlığa  birbaşa təsir edən amillərdən biri hesab olunur. Həmçinin,   nevroloji sıxıntı da bu problemin kökündə dayanır. Bu problemi psixoterapiya ilə, konsultasiyalar ilə aradan qaldırmaq mümkündür”.

 

Elmir Əkbər qeyd edib ki, psixoloji tərəfdən yanaşsaq müasir cəmiyyətdə gənc insanların yaddaş probleminin əsas səbəblərindən biri gününü düzgün strukturlaşdıra bilməməsidir.

 

“ İnsanın psixoloji proqramı şüuru düzgün tənzimləmir. Bunun üçün psixoterapevtlər tərəfindən  müxtəlif təlimlər keçirilir. Hansı ki, orda iştirak edənlər psixoloji enerjisini, fəaliyyətini düzgün şəkildə tənzimləyir. Əsl yaddaş problemi beyinin damar xəstəlikləri, beyin atrofiyası organik xəstəliklərdə özünü göstərir. Bu isə çox az hallarda rast gəlinən bir məsələdir, adətən yaşlı insanlarda olur.

 

Bundan əlavə, yaddaş sferasının özünün problemləri var. Yaddaşın özünün həqiqi yaddaş pozulması var. Məsələn, Ribo qanunu var ki, çox yaşlı insanlarda sanki  kitabın vərəqləri bu gündən dünənə doğru vərəqlənir. Əvvəlcə ən isti məlumatlar yaddan çıxır, nə baş verdiyini belə yadına sala bilmir. Soruşursan: “səhər nə yemişdin?”,  yadına düşmür, ancaq sual ver ki, 50 il bundan qabaq toyunda nələr olmuşdu, necə paltar geyinmişdin? Bunları bir- bir danışacaq. Əvvəlcə təzə olan hadisələr yaddan çıxır, sonra yavaş-yavaş keçmişə doğru gedir. Bu hal yaddaşın  Ribo qanunu üzrə pozulmasıdır”.

 

Elmir Əkbər məsləhət görür ki, kimsə yaddaşsızlıqla bağlı nələrisə hiss edirsə, həkim psixoterapevtə müraciət etsin.

 

“Yaddaşsızlığın dərəcəsi müəyyənləşdirməlidir. Əgər lazım gələrsə dərman yaza bilər. Deyirlər ki, möcüzəvi dərmanlar var, iç yaddaşın güclənəcək. Bu düzgün deyil. Çox cüzi sayda dərman var ki, onların adlarını biz özümüz açıqlamırıq. Ona görə ki, insanlar ondan sui-istifadə edirlər. Çünki onu düzgün istifadə etməyəndə narkotik aslılıq yaradır. Ancaq elə adi dərmanlar var ki, onu istifadə edirlər və o yaddaşa təsir etmir, sadəcə beyini qidalandarır”.

 

Jalə MEHDİ

BU KATEQORİYADAN OLAN DİGƏR XƏBƏRLƏR
+ Arxiv
Ərdoğan Rusiyaya gedir 23 Avqust 2019, 21:30 Putin İlham Əliyevi parada dəvət etdi 23 Avqust 2019, 21:16 Dünyanın ən varlı insanlarından biri vəfat etdi 23 Avqust 2019, 21:02 ABŞ-dan Rusiyaya qarşı yeni sanksiyalar   23 Avqust 2019, 20:46 Bakıda kürəkən qayınanasını döyərək bu hala saldı - FOTOLAR 23 Avqust 2019, 20:33 İndoneziya Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü dəstəkləyir 23 Avqust 2019, 20:16 Azərbaycan millisi çempionata qələbə ilə başladı 23 Avqust 2019, 20:04 Azərbaycanda bu məhsulların qiymətləri ucuzlaşdı - SİYAHI   23 Avqust 2019, 20:00 DYP hava ilə bağlı sürücülərə müraciət etdi  23 Avqust 2019, 19:49 Müdafiə Nazirliyindən İsrail dronları ilə bağlı AÇIQLAMA 23 Avqust 2019, 19:35 Aprel şəhidlərinin ailələri mərhum pilot Rəşad Atakişiyevin ailəsini ziyarət  ediblər 23 Avqust 2019, 19:20 Qəbələdə meşə yanğınına daha bir helikopter cəlb olundu - Video 23 Avqust 2019, 19:10 ETSN-dən əhaliyə müraciət: “Meşələrimiz hər birimizin evidir, xahiş edirik onu yanğından qoruyun!” 23 Avqust 2019, 19:00 Müəllimlərin işə qəbulu üzrə müsahibə mərhələsi yekunlaşdı     23 Avqust 2019, 18:51 "Azərbaycanda mövcud olan sabitlik insanların həyatı üçün böyük sərvətdir” - Əli Əhmədov 23 Avqust 2019, 18:40 JuHİ araşdırmaçı jurnalistlər üçün “Təhlükəsiz tədqiqat” seminarı təşkil edib - Foto 23 Avqust 2019, 18:30 “Nar+” ilə hesabınızı daha asan idarə edin!   23 Avqust 2019, 18:20 Azərbaycanın FIFA referisi Çempionlar Liqasının oyununa təyinat alıb 23 Avqust 2019, 18:11 İlham Əliyev Vladimir Zelenskini təbrik etdi 23 Avqust 2019, 17:59 İstirahət günlərinin HAVASI – Yağış yağacaq, şimşək çaxacaq 23 Avqust 2019, 17:43 Növbəti 3 gün üçün manatın məzənnəsi 23 Avqust 2019, 17:37 “Sərhədçilərimizin irəli çəkdiyi yeni mövqelərə qalxdıq” - Qarabağ veteranı Qazaxda gördüklərindən DANIŞDI 23 Avqust 2019, 17:35 Qəbələdəki yanğınlara helikopter və təyyarə cəlb edilib 23 Avqust 2019, 17:34 “Relaks”da vergi yoxlamaları dayandı? - İcra hakimiyyətindən AÇIQLAMA 23 Avqust 2019, 17:24 Siyavuş Novruzov Facebook-a gəldi: “Sosial mediada olmağa qərar verdim” 23 Avqust 2019, 17:15 Peşə məktəblərinə sənəd qəbulunun II turu keçiriləcək 23 Avqust 2019, 17:10 Bakıda 50 ədəd şam ağacı yandı 23 Avqust 2019, 16:57 ADU-ya qəbul olunan imkansız tələbə: “Heç ümidim yox idi...” - FOTO 23 Avqust 2019, 16:49 Dövlət Komitəsində Füzuli və Cəbrayılın işğalı günü anıldı 23 Avqust 2019, 16:46 “Gəncə işi”nə görə tutulanlardan biri azad olundu 23 Avqust 2019, 16:38 Putin Ərdoğanla İdlibi müzakirə etdi 23 Avqust 2019, 16:35 Sabah Fransada G7 sammiti başlayacaq 23 Avqust 2019, 16:31 Şəmkirdə 31 yaşlı kişi küçədə bıçaqlandı 23 Avqust 2019, 16:19 Sülhün Səfiri - Etibar Cəbrayıloğlu YAZIR 23 Avqust 2019, 16:10 Yol polisindən sürücülərə XƏBƏRDARLIQ - “Bu günlərdə səfərə çıxmayın!” 23 Avqust 2019, 16:05