21Oktyabr | Ana Səhifə - Yazılar - Varlı təbəqənin dadına çatmaq...
Varlı təbəqənin dadına çatmaq...

Vəfa Allahverdiyeva 

 

Mozalan satirik kino- jurnalında məktəbəqədər təhsil sferasını rüsvay  edən maraqlı bir epizod var: bağçanın heyətinə aid işçi  körpələrin payını açıq-aşkaranə oğurlayır, qazandakı bir tikə ətə çox komik bir səhnə yaradaraq tamah salır.

Bu fraqment sovet dönəminin qüsurlarını tənqid edirdi, üstəlik sovet ideologiyası demokratiya anlayışının şüurlarda mövcud olmadığı bir şəraitdə  belə mədəni oğurluğu çılpaq şəkildə efirə gətirməyə imkan verirdi.

Çağdaş demokratiyanın hüdudsuzluğu iddia edilən bir zamanda məhz elə bu sahənin özü ilə bağlı kifayət qədər özbaşınalıqları, veriləcək qərarlardakı ədalətsizliyi açıb ortaya tökməyə, gərək cəsarət haqqında düşünməyəsən.

O yandan bu yana dəyişən bir şey yoxdur: uşağın qidasını oğurlamaq bir yana, yaxşı şəraitə, xidmətə ayrılan dövlət vəsaitləri də yeyilir. Elə buna görə də uzun illər Təhsil Nazirliyi ilə rayon icra hakimiyyətləri bu sahə uğrunda aparılan savaşı, bu mənfəəti bölüb qurtara bilmirlər.  

Vəsaitlərin yeyilməsi də bir yana, bağçanın pedaqoji heyətinin gözü ilmi-daim valideynin əlindədir. Heç bu da yeni məsələ deyil deyə, üst-üstə bütün naqisliklərin hamısını bir kənara qoyaq.

 

Məktəbəqədər təhsillə bağlı yeni siyasətin ortaya atılması bu sahədə bəlanın ən böyüyü olacaq.  Söhbət bu müəssisələrin özəlləşdirilməsindən və yeni qiymət təkliflərindən  gedir.

Məsələnin zahiri, nəzəri  tərəfində, əlbəttə ki, anormal və ziyanlı bir şey yoxdur: bazar iqtisadiyyatı, kapitalist münasibətlər sistemi idarəetməni bu formada tələb edir. Kim istəməz ki, uşaq dəbdəbəli, təmiz, isti, səviyyəli yerə girib-çıxsın.

Amma məsələnin görünməyən, praktiki qatlarında aztəminatlı kateqoriyanı əzən, çətin durumda saxlayan bir mənzərə var.  

Uşaq bağçalarından kimlər istifadə edir?

Kefindən yox, ailənin maddi təminatını axsatmaq istəməyən, ciddi işləmək ehtiyacı daşıyan ailələr.     

Varlılar, onsuz da keçmiş əyyamlardan ta bu günə kimi savadlı dayələrdən və sanballı təhsil müəssisələrindən yararlanıb. Onların nəinki dəbdəbəli bağçalarda gün keçirməyə imkanları, hətta komfort nəqliyyatla gəlib-getməyə şansları var.    

Bağçalar imkansız kateqoriya üçün uşağın intellektual yetişdirilməsi ünvanından daha çox saxlanma, pis-yaxşı bəslənmə ünvanı kimi cəlbedicidir.

Onsuz da saxlanma ilə hazırlanma məsələləri bir-birindən ayrılıb:  hazırlıq funksiyasını mükəmməl yerinə yetirən bağça-məktəblər çoxdan özəl struktur kimi fəaliyyət göstərir və 120 manat minimum məbləğı təşkil edir ki, aşağı qiymət şkalasından yuxarı qiymətlərə qədər burada heç də hər kəsin iştirakı mümkün deyil.

İmkansız təbəqə bu sahənin əsasən, saxlanma xidmətindən yararlana bilir. Həm də ayda 20-30 manat normal qiymətlə dövlət  xidmətindən istifadə sosial təbəqənin gəlirlərinə adekvatlıq təşkil edir.  

Bəs, özəlləşdirmə və yeni qiymət siyasətindən sonra hansı vəziyyət ortaya çıxacaq?

Əgər Azərbaycanda bütün qadınlar millət vəkili, müdirə, həkim...olsaydı,

parlamentarilərə tələffüz edilməsi asan olan 500 manatlıq bağçaya yüyürə-yüyürə getmək olardı. Nə acı ki, real maddi gəlir bu rəqəmlə çox ciddi ziddiyyət təşkil edir.

Gənc ailələrin xanımları böyük statistika tərəfindən baxanda, sanballı iş-gücün sahibi deyillər, ya da ümumiyyətlə işsizdirlər, kişiyə məxsus real iş yeri də sosial yükün çəkilməsi öhdəsindən gələ bilmir.    

 Hazırda parlament komissiyasında müzakirə edilən aidiyyatı qanunun tətbiqi tədricən zəfləyən sosial dövlət anlayışının bir qədər də zəifləməsi demək olacaq, çünki dövlət bağçası aztəminatlı ailənin qolundan yapışmayanda, ailə sahibləri üçün,  ya işi atıb uşağı tutmaq, ya da uşağı atıb işi tutmaq kimi çətin bir dilemma yaradır.

İşin itirilməsi ilin-günün bu vaxtında nə deməkdir, sözlə ifadəsi belə çətindir.

Azyaşlıları Allah ümidinə buraxmaq nə deməkdir-bunu hər gün qarşımıza çıxan diqqətsizlik ucbatından uşaq ölümləri, nəzarətsizlikdən meydana gələn xəstəliklər və bünövrəsi düzgün qoyulmayan uşaqların səbəb olduğu cinayətlər sübut edir.

Bu, cəmiyyətdəki hər xoşagəlməz olayın bağçaların üzərinə yıxılması deyil, sadəcə, uşağa baxılma, müəyyən bir aralıq zamanda ata və ananın rolunu əvəzləyən humanitar  ünvanın aşağı sosial kəsimin əlindən çıxması ilə cəmiyyətdə pis olaylar seriyasının uzanmasına olacaq təsirin narahatçılığıdır.

Bağlı qapı arxasında tək qalan uşaqlar iddia edilən fikirlərə əsaslı isbatdır. Burada artıq uşaq hüquqlarının pozulması kimi ciddi bir problem də meydana gəlir.     

Dövlətin öhdəsində məhdud saxlanacaq uşaq saxlanma müəssisələri hamının dadına çata bilməz. Özəlləşməyə yönələn maraqsa varlı təbəqəyə hesablanıb və onların mənafeyini əlverişli şəkildə ifadə edir.

Başqa sözlə, dayələrin, özəl hazırlıq kurslarının rollarını bölüşən özəlləşməyə hazırlanan, komfort şəraitli, par-par parıldayan bağçalar yalnız varlı təbəqənin dadına çata biləcək.    

Bahalı bağça, həm də yüksək vergi deməkdir. Vergini bu yolla əldə etməyi planlayarkən, özəlləşmə ilə dövlətin yükünü yüngülləşdirərkən, qapıda necə ağır sosial-ictimai, bir-birinin qarşılıqlı əlaqəsi olan  bəlaların  dayandığını da, gərək gözardı etməyəsən...

MÜƏLLİFİN DİGƏR YAZILARI
İstidən qoruyan ziyansız içkilərin adı AÇIQLANDI 24 İyun 2019, 19:11 Mal-qara oğruları saxlanıldı - FOTO 24 İyun 2019, 19:02 İlham Əliyev Sloveniya prezidentini təbrik etdi 24 İyun 2019, 18:54 Gənclər üçün növbəti festival keçirilib - FOTO   24 İyun 2019, 18:44 Nazir müavininə general-leytenant rütbəsi verildi - SƏRƏNCAM 24 İyun 2019, 18:32 Vaqif Dərgahlı təltif edildi 24 İyun 2019, 18:25 Ramil Usubov tələbələrdən imtahan götürdü - FOTO 24 İyun 2019, 18:17 Prezident hərbçiləri təltif etdi, ali rütbələr verdi - SİYAHI   24 İyun 2019, 18:08 Bakıda tapılan meyitin yiyəsi axtarılır - FOTO 24 İyun 2019, 18:06 Azercell-in yenilənmiş rəqəmsal məhsullar portfelindən ödənişsiz istifadə imkanı!   24 İyun 2019, 18:02 Almaniyadakı iş adamı təkzib istəyir - “Yoxsa məhkəməyə verəcəm! 24 İyun 2019, 18:00 Ərdoğan 25 illik “eşqini” itirdi 24 İyun 2019, 18:00 Gürcüstanda aksiyaçıları döyən 10 polis işdən kənarlaşdırılıb 24 İyun 2019, 17:35 Azərbaycan-Fransız Universitetinin 10 tələbəsi ilk 100-lükdə 24 İyun 2019, 17:29 “Prezidentin yanında işini bilən insanlar çalışmalıdır” - Eldar İbrahimov 24 İyun 2019, 17:20 “İrəli” gəncləri  Azərbaycanı beynəlxalq layihədə təmsil etdi 24 İyun 2019, 17:15 Almaniyada 2 qırıcı təyyarə toqqşudu 24 İyun 2019, 17:13 Manat və dolların sabahkı məzənnəsi 24 İyun 2019, 17:10 Bakıda iki küçədə tıxac yaranıb - AÇIQLAMA 24 İyun 2019, 17:06 Ağdaşın içməli su təchizatı yaxşılaşdırılır 24 İyun 2019, 17:04 Dilqəmlə Şahbazın işində yeni XƏBƏR 24 İyun 2019, 17:01 Polis mal-qara oğrularını tutdu 24 İyun 2019, 16:50 İƏT Gənclər Forumu xüsusi sessiya keçirib 24 İyun 2019, 16:37 “Koroğlu” körpüsündə intihara cəhd edən ana-bala qurtarıldı - YENİLƏNİB 24 İyun 2019, 16:35 Rusiyanın Ermənistandakı qoşunu döyüşə hazır vəziyyətə gətirildi 24 İyun 2019, 16:32 Azərbaycanda Cənubi Karolina Universitetinin diplomunu almaq mümkün olacaq 24 İyun 2019, 16:22 “Bizdən şantaj, böhtan yolu ilə layihə almaq olmaz” 24 İyun 2019, 16:19 Ermənistanda 60 tələbə və müəllim təxliyə olundu 24 İyun 2019, 16:12 İstanbul seçkiləri: Türkiyə yeni mübarizə dönəmində 24 İyun 2019, 16:11 Azay Quliyev QHT layihələrinin maliyyələşdirilməmə səbəblərini bəyan etdi 24 İyun 2019, 16:06 Vətəndaşların QHT layihələrinə verdiyi qiymətlər açıqlandı 24 İyun 2019, 15:42 İstanbul meri uğrunda səslərin 100%- i hesablandı 24 İyun 2019, 15:39 Çingiz Qənizadə:Əli Nağıyev Eldar Mahmudov kimi OBXSS işçisi deyil” 24 İyun 2019, 15:32 Azərbaycanda saytlara girişdə problem yarandı – Nazirlikdən AÇIQLAMA 24 İyun 2019, 15:31 Abid Tahirlinin yeni monoqrafiyası nəşr olunub 24 İyun 2019, 15:19