Bugün Ermenistan'da "Doğa İçin Liderler" sloganıyla uluslararası bir zirve düzenleniyor. Etkinliğe dünyanın çeşitli ülkelerinden 10'a yakın devlet ve hükümet başkanı ile 50'ye yakın ülkeden üst düzey yetkililer katılıyor.
Zirve, Ermenistan devlet marşının çalınmasıyla başladı. Salonda Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan'ın solunda İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeshkian, sağında ise BM Genel Sekreteri Antonio Guterres oturdu. Etkinliğe Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım-Jomart Tokayev, Tacikistan Cumhurbaşkanı Emomali Rahmon, Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov, Gürcistan Başbakanı İrakli Kobakhidze gibi diğer yüksek misafirler de katılıyor.
Modern.az haber veriyor ki, etkinliğin tören kısmında dikkat çekici bir olay yaşandı. Ermenistan'ın "Karin" şarkı ve dans topluluğu "Karno Koçari" adlı dansı sundu.
Bununla birlikte, Ermenilerin Azerbaycan kültürel mirasına - dans sanatına karşı intihal faaliyeti bir kez daha açıkça sergilendi.
Mesele şu ki, Ermenilerin "Karno Koçari" adını verdikleri bu dans aslında Azerbaycan'ın milli "Köçeri" dansıdır.
Belirtelim ki, "Köçeri" dansının Ermeniler tarafından sahiplenilmesi uzun yıllardır hem yerel hem de uluslararası kültür çevrelerinde tartışma konusu olmuştur.
Ermeniler utanmazca iddia ediyorlar ki, güya "Koçari" adını verdikleri bu dansı doğanın kült olduğu putperestlik döneminde yaratmışlar (?). Ermeniler, dansın hayvana - koça tapınmayla ilgili olduğunu açıklamaya çalışıyorlar. İlginçtir ki, "koç" da Türkçe kökenli bir kelimedir.
"Köçeri" Ermenistan'ın en iyi 4 dansı arasına dahil edilmiştir. Bununla ilgili durmadan propaganda yapan Ermeniler, çeşitli uluslararası etkinliklerde "Köçeri"yi icra ederek dünyaya eski bir halk olduklarını göstermeye çalışmışlardır.
Hatta "Eurovision-2011" uluslararası şarkı yarışmasında Ermenistan şarkıcısının seslendirdiği şarkıya bu dansı da eklemişlerdi.
O zaman Azerbaycan Cumhuriyeti Fikri Mülkiyet Ajansı, dansın tarihi, Azerbaycan halkıyla bağlantısı, hatta "köçeri" kelimesinin etimolojisi hakkında geniş bir araştırma hazırlayarak Dünya Fikri Mülkiyet Teşkilatı'na göndermişti.
Ancak Ermeniler durmayıp, defalarca bu dansı UNESCO'ya "etnik Ermeni dansı" olarak sunmuşlardır.
Nihayet Ermeni propaganda makinesi UNESCO'yu da kendi sahtekarlığına inandırmayı başarmıştır.
Şöyle ki, 6 Aralık 2017'de Güney Kore'nin Jeju adasında düzenlenen Somut Olmayan Kültürel Mirasın Korunması Hükümetlerarası Komitesi toplantısında, Azerbaycan milli dansı olan "Köçeri" Ermenistan'a ait bir dans olarak UNESCO'nun Somut Olmayan Kültürel Miras listesine dahil edilmiştir.
"Köçeri" Azerbaycan'ın meşhur halk danslarından biridir ve eski Türk göçebe yaşam tarzını sembolize eder. Bu dans adından da anlaşılacağı gibi, "köç" - yani hareket, yer değiştirme, göçebe yaşamla ilgilidir. Dansın ritminde, icra tarzında ve plastiğinde savaş ruhu, birliğe çağrı ve kahramanlık motifleri hissedilir. Azerbaycan'ın çeşitli bölgelerinde "Köçeri" dansının farklı varyantları mevcuttur (örneğin, Karabağ, Nahçıvan, Şeki vb.)
Azerbaycan'ın kültür adamları ve folklor uzmanları "Köçeri"nin Ermeni halk dansı olarak kabul edilmesi meselesine defalarca itirazlarını bildirmiş, tarihi ve bilimsel kanıtlarla bu dansın Azerbaycan'la ilgili olduğunu açıklamışlardır.
Azerbaycan Kültür Bakanlığı bu konuyla ilgili UNESCO'ya başvurular yapmıştır.
Ne yazık ki, bu başvurular sonuçsuz kalmış ve "Köçeri" dansının Ermenilerin adına resmileştirilmesi ortadan kaldırılamamıştır.
"Köçeri" dansı Azerbaycan'da çok meşhur olan eski "Yallı" dansının bir türüdür. Azerbaycan'ın en eski tarihi taş anıtlarından sayılan ve MÖ 12-8. binyılları kapsayan Mezolit dönemine ait Gobustan kayalarının üzerinde de "Yallı" dansının tasvirleri verilmiştir.
"Köçeri" dansı esasen Azerbaycan'ın en eski diyarlarından biri olan Nahçıvan'da geniş yayılmıştır. Nahçıvan'ın Şerur, Sederek, Kengerli, Culfa ve Şahbuz ilçelerinin folklor toplulukları tarafından repertuvara dahil edilen bu dans, düğün ve halk şenliklerinde de icra edilir.
"Köçeri" dansı, Azerbaycanlılar kendi ata-baba yurtlarından, yani Batı Azerbaycan'dan (şimdiki Ermenistan'dan) tamamen sürgün edilmeden önceki zamanlarda (1988 yılına kadar) icra ettikleri çok popüler bir dans olmuştur.
E.Kafarlı
