28 Sentyabr 2021, Çərşənbə axşamı
16 Avqust 2021, 09:55 | Ana Səhifə - Yazılar - Yaponiya başqa planetdir
Yaponiya başqa planetdir

Elçin Alıoğlu

"Yaponiya başqa planetdir".


Bunu Gündoğar ölkədə, yaponların özlərinin "Nihon" adlandırdıqları məmləkətdə olanların tam əksəriyyəti deyir.


Yaponlar gerçəkdən də, fərqli insanlardır.


Dəqiqlik və punktuallıqda almanlardan, zövqdə və sənətə sayğıda italyanlardan, musiqi və ədəbiyyat tutqunluğunda fransızlardan, zəhmətkeşlikdə çinlilərdən, biznes vərdişlərində amerikalılardan qat-qat üstün olan yaponlarda məmurlara münasibət də fərqlidir.


Məmurların xalqa münasibəti təki.


1600-cı ildə, söqun Toyotomi Hidzeyosinin ölümündən sonra taxta Tokuqava İeyasu çızdı. O, Sökiqahara yaxınlığındakı döyüşdə Toyotominin tərəfdarlarını darmadağın edəndən sonra 15 il ölkəni idarə etdi, Edo şəhərində yeni söqunluğun əsasını qoydu.


Məhz bu səbəbdən yaponlar ölkələrinin 1603-1867-ci illərdəki tarixini Edo dövrü adlandırırlar.


İndi Yaponiyada yerli prefektura və rayonların inzibati-idarəetmə strukturlarının rəhbərlərinin, yəni prefektlərin və rayon başçılarının davranış kodeksi də Edo dövründən gəlir.


Məhz bu səbəbdən Yaponiyada prefekt və ya rayon rəhbəri olmaq çətindir. Bu adamların həyat yoldaşlarının işi isə lap çətindir.


İki səbəb var - "Edo kodeksi" və Yaponiyanın coğrafi xüsusiyyətləri.


Bilirsiniz, Yaponiyada çox tez-tez zəlzələlər olur. Bəzi yer təkanlarından sonra isə sakinlər evsiz-eşiksiz qalırlar.


Onlar zəlzələdən "sağ çıxmış" məktəblərdə, müvəqqəti qurulmuş tikililərdə, idman zallarında və s. yaşamalı olurlar.


Əksər hallarda isə çadır şəhərciklərində.


Edo kodeksinə görə, zəlzələ, sel, daşqın, torpaq sürüşməsi və s. kimi təbii fəlakət baş verərsə, insanların evləri dağılarsa, yerli rəhbər mütləq (!) fəlakət məkanına yollanmalıdır. O, xanımı ilə birlikdə həmin məkanda müvəqqəti yaşamalıdır.


Özü də Yaponiyada hələ də işlək olan Edo kodeksinə görə, rəhbər müvəqqəti yaşayış üçün fəlakət zonasında ən pis yeri seçməlidir.


Məsələn, yəni idman zalında yer və ya çadır arasında seçim yaranarsa, çadır seçilməlidir.


Yerli rəhbərin müavinləri, şöbə müdirləri və bütün yerli məmurlar da həmin məkana üz tutmalı, orada məskunlaşmalıdır.


İndi düşünün: zəlzələ zonası, fəlakət yeri, hər yer dağılıb. Yerli rəhbər xanımı ilə çadırda yaşayır, yerdə yatır. Xanımı qaz balonu gətirib, şorba bişirir.


Yerli rəhbər də yaxınlıqda qatlanıb-açılan plastik kətildə oturub, məmurları yığıb, toplantı keçirir.


Çoxmu oturacaq o plastik kətildə?


Fəlakətdən zərər çəkmiş son yerli sakinin problemi həll olunadək.


Yerli rəhbər çadır şəhərciyini sonuncu olaraq tərk etməlidir.


Əcnəbilər bunu "yapon dövlət idarəçiliyi menecmentinin effektivliyi" adlandırırlar, seminarlarda və treninqlərdə danışırlar.


Məsələ "effektivlik"də deyil.


Hələ Edo dövründə söqun əmr etmişdi: fəlakət baş verdimi, yerli rəhbər mütləq xanımı ilə oraya yollanmalıdır.


Niyə xanımı ilə?


Çünki yerli rəhbər çadırda çox yaşaya bilər. Başına yığacaq məmurları, sake, balıq tutmaq, ov, əyləncə.


Təbiət qoynunda istirahət yəni.


Niyə də yox - okean sahili, təmiz hava, tonqal...


Xanımı isə onun bu əyləncəsini burnunun iki deşiyindən tökər.


Çadırda yaşayan xanım sürəkli deyinir - "bezdim çadırda qalmaqdan, uşaqlar başsız qalıb, işlərini tez qurtar, evə qayıtmalıyıq".


Yerli rəhbər də köks ötürür, naçar qalır və başlayır işləri tez görməyə.


Çünki bu iş yaponların “qomen nasay”, yəni üzrxahlıq ayininin bir hissəsi də sayıla bilər.


Edo dövründəkilər insanları, ələlxüsus da məmurları əla tanıyırdılar...

MÜƏLLİFİN DİGƏR YAZILARI
Orduda müharibənin ildönümü münasibətilə tədbirlər keçirilib - VİDEO 28 Sentyabr 2021, 20:28 İlham Əliyev XİN başçılarının ABŞ-dakı görüşündən DANIŞDI 28 Sentyabr 2021, 20:18 Prezident: “Azərbaycan xəritəsində “Dağlıq Qarabağ” adlı vahid yoxdur” 28 Sentyabr 2021, 20:03 “Biz münaqişənin həll olunduğunu hesab edirik” - Prezident 28 Sentyabr 2021, 20:00 Dövlət başçısı: “Bütün hərbi əsirlər Ermənistana qaytarılıb” 28 Sentyabr 2021, 19:58 İlham Əliyev: “Muxtariyyət artıq müzakirə mövzusu deyil” 28 Sentyabr 2021, 19:49 Prezident Fransa ilə münasibətlərdən DANIŞDI 28 Sentyabr 2021, 19:44 Mehmandarovların Şuşadakı malikanəsi təmir olunur 28 Sentyabr 2021, 19:40 İlham Əliyev “France 24” telekanalına müsahibə verib - YENİLƏNİB 28 Sentyabr 2021, 19:35 Suriyada terakt törədildi: Ölən və yaralananlar var 28 Sentyabr 2021, 19:28 Quterreş: “Nüvə təhlükəsinin səviyyəsi 40 ildə maksimuma çatıb” 28 Sentyabr 2021, 19:23 Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun növbəti iclası oldu 28 Sentyabr 2021, 19:14 Vətən müharibəsinin tarixini təhrif edən direktor DANIŞDI 28 Sentyabr 2021, 19:00 Xudafərin-Qubadlı-Laçın yolunun inşası davam edir - FOTO 28 Sentyabr 2021, 18:52 Azərbaycan və Ermənistan arasında qarşılıqlı inam gücləndirilməlidir  - Baş katib 28 Sentyabr 2021, 18:46 İki ölkə arasında saziş imzalanacaq 28 Sentyabr 2021, 18:40 Goranboyun xurma bağlarında zərərvericilər tapıldı 28 Sentyabr 2021, 18:33 Ərdoğan Baydenlə görüşəcək 28 Sentyabr 2021, 18:26 CAREC Proqramının Gömrük Əməkdaşlığı Komitəsinin iclası keçirilib 28 Sentyabr 2021, 18:20 Rusiya daha 5 müəssisənin alma ixracına icazə verdi 28 Sentyabr 2021, 18:14 İlham Əliyev Paşinyanla görüşə ETİRAZ ETMƏDİ 28 Sentyabr 2021, 18:07 Bakı-Sumqayıt qatarlarının həftəsonu hərəkət CƏDVƏLİ 28 Sentyabr 2021, 18:00 Yaponiyada fövqəladə vəziyyət ləğv olunur 28 Sentyabr 2021, 17:54 Bakının Yasamal və Sabunçu rayonlarında evləri su basdı - VİDEO 28 Sentyabr 2021, 17:48 Ombudsmanın əməkdaşları Şəkidə uşaq evində olublar  28 Sentyabr 2021, 17:42 İrakli Qaribaşvilinin Bakı səfərindən gözləntilər... - Deputat ŞƏRH ETDİ 28 Sentyabr 2021, 17:36 3 kəndin qazlaşdırılması ilə bağlı tapşırıq verildi   28 Sentyabr 2021, 17:30 Rezidenturaya qəbulun II mərhələsinin NƏTİCƏLƏRİ 28 Sentyabr 2021, 17:26 Zakir Həsənov sülhməramlıların yeni komandanı ilə GÖRÜŞDÜ 28 Sentyabr 2021, 17:20 “Köfteci Ramiz” restoranı CƏRİMƏLƏNDİ 28 Sentyabr 2021, 17:15 Bakı Qarabağdakı ermənilərlə bağlı proqramını təqdim edir 28 Sentyabr 2021, 17:10 Müdafiə Nazirliyi Ermənistanın məlumatını təkzib etdi 28 Sentyabr 2021, 17:10 İqtisadi Şuranın səlahiyyətləri artırılıb 28 Sentyabr 2021, 17:05 Şeyxülislam din xadimlərini II Fəxri xiyabana apardı 28 Sentyabr 2021, 17:00 “ASAN Xidmət” işçilərinin say artırıldı 28 Sentyabr 2021, 16:55
SORĞU Hansı vaksinə etibar edirsiniz?