27 mart 2019, Çərşənbə
Ana Səhifə - TƏHSİL - Azərbaycan universitetlərində zəng sistemi ləğv olunsa... “Aləm qarışacaq”
Azərbaycan universitetlərində zəng sistemi ləğv olunsa... “Aləm qarışacaq”
22.11.2018, 08:27

Orta məktəbi “Son zəng” mərasimi ilə bitiririk. Dünyanın bir çox yerlərində orta məktəbdən sonrakı təhsil pillələrində bu zəng davam etmir, daha eşidilmir. Ölkəmizdə isə bu mənzərə fərqlidir. Universitetə ilk dəfə daxil olan tələbə zəng səsi eşidir və bunun “Son zəng” olmadığının fərqinə varır. Azərbaycandakı əksər univeristetlərdə zəng sistemi olsa da, barmaqla sayılacaq istisnalar var. Belə ki, aldığımız məlumata görə, “ADA” Universitetində, Azərbaycan-Fransız Universitetində və Xəzər Universitetində zəng sistemi yoxdur. 
Bəs bu universitetlərdə zəng sisteminin olmaması tələbə və müəllimlər üçün hansısa narahatlıq yaratmır ki? Ümumiyyətlə, bu sistem digər universitetlərdə də tətbiq oluna bilərmi?

 

Məsələ ilə bağlı Modern.az-la fikirlərini bölüşən Azərbaycan-Fransız Universitetinin  (UFAZ) direktoru Vazeh Əsgərov bildirib ki, dövlət universiteti kimi 2017-ci ilin sentyabr ayında  əsaslı təmir olunmuş tədris binasına keçdikdən sonra yeni sistemi tətbiq ediblər:
 

“Artıq 2-ci tədris ilidir ki, biz bunu tətbiq edirik və heç  bir narahatlıq da yoxdur. Əksinə, bir növ tələbələri və müəllimləri bioloji saatdan azad etmişik. İstər müəllimlər, istərsə də tələbələr hər bir dərsin başlama və bitmə vaxtını bilirlər. Əlbəttə ki, dərsi müəllim tənzimləyir, müəllim bilir ki, onun dərsinə nə qədər vaxt ayrılıb. Müəllimin fasilə verməsinə gəldikdə isə texniki fənlərdə 2 saat nəzərdə tutulmuş dərsin hamısını birdən-birə aparmaq tələbələr üçün ağır ola bilər. Bu baxımdan müəllimlər sərbəstdir, istəyirsə hər 45 dəqiqədən bir, istəyirsə də 50 dəqiqədən bir fasilə verilə verir. Bu tam müəllimin ixtiyarına buraxılır, bu vaxta qədər heç bir narazılıq olmayıb. Universitetdə eyni zamanda 3-cü və 4-cü qrup, SABAH qrupları da dərs keçir, onlar da çox razıdırlar. Zəngin  vururlmaması həm tələbələr, həm də müəllimlərin ürəyincədir”.

Direktor deyib ki, o, xaricdə gördüyü bütün texniki məsələləri burada həyata keçirməyə çalışır:

“Mən Strasburqda oxuyub magistr və doktorluq dərəcəsi almışam. Orada zəng sistemi yox idi. Çalışırıq ki, yeniliklərlə tələbələrimizin qarşısına çıxaq. UFAZ-da Strasburq Universitetinin akademik qaydaları tətbiq olunur. Ona görə də yenilik birbaşa Fransa ilə, Fransa təhsil sistemi ilə bağlıdır”.

Vazeh Əsgərovun sözlərinə görə, hər bir universitetin daxili nizam-intizam qaydaları var:
 

“Azərbaycan-Fransız Universiteti Azərbaycan Dövlət Neft və Sənaye Universitetinin (ADNSU) nəzdində fəaliyyət göstərir. ADNSU-nun 10 mindən artıq tələbəsi var. Əlbəttə ki, bu sistemin birdən-birə 10 min tələbəyə və müəllimlərə şamil edilməsi asan bir iş deyil. Bizdə bu proses 400 tələbə və 50-dən artıq müəllimi əhatə edir. O baxımdan bunun idarə olunması və nəticələrin analiz olunması daha rahatdır.  Təzə qurulan universitet üçün bu yenilik asandı, nəinki, ənənəsi, tarixi olan universitetlərin birdən-birə bu sistemə keçməsi”.


Təhsil eksperti Etibar Əliyev
bildirib ki, Azərbaycan cəmiyyəti uşaq vaxtından zəngə öyrəşib:


 

“Zəng vurulandan sonra uşaq neçə dəqiqə gecikdi, niyə gecikdi və s. məsələlər yaddaşımıza həkk olub. Orta məktəbdən başlayan bu adət ali məktəbə qədər davam edir. Əgər Qərb ölkələrini misal gətirsək, görərik ki, orada fərqli sistemdir. Bizi onlarla müqayisə etmək mümkün deyil. Sabah qərar çıxarılsa ki, universitetlərdə zəng sistemi ləğv olunur, o zaman tələbələri auditoriyalara yığmaq çətin olacaq. Bu, Qərb ölkələrində uzun illərin təcrübəsidir, ona görə də onlarda zəngə ehtiyac qalmır. Mən hesab edirəm ki, zəngin səsi tələbələri dərs prosesindən yayındırır. Hamı sanki həyəcanla zəng səsini gözləyir. Ancaq zəngin olmaması tələbələrdə və müəllimlərdə dərsə münasibəti dəyişə bilər”.

Ekspert deyib ki, bu şüur məsələsi ilə bağlıdır:

“Fərqli-fərqli sistemlər olduğu üçün bir qədər gec adaptasiya olunur. Əgər tələbələrə imkan verilsə ki, istədiyi vaxt auditoriyaya daxil olsun, istədiyi vaxt çıxsın, bu çox böyük xaotik vəziyyət yarada bilər. Bu, bir neçə ali məktəbdə mümkündür, amma əksər ali məktəblərdə bunu tətbiq etmək çətindir. Bunun üçün yeni nizam-intizam qaydaları müəyyənləşdirmək lazımdır, onun üzərində işləmək lazımdır”.

Bakı Mühəndislik Universitetinin elmi işlər üzrə prorektoru Elçin Süleymanov bildirib ki, Avropada, Amerikada universitetlərdə zəng sistemi yoxdur, çünki universiteti məktəbdən fərqləndirən əsas cəhətlərdən biri budur:

“Ola bilsin ki, şagirdlər üçün dərsin başlanmasını və bitməsini bildirən müəyyən bir siqnal lazımdır. Amma universitet tələbəsi müəyyən qədər yetişmiş insandır, ona görə də zəngə ehtiyac yoxdur. Müasir sistem elədir ki, dərsin başlama və bitmə vaxtı cədvəldə elan olunur, tələbə qeydiyyatdan keçərkən onun sistemində görünür. Ümumiyyətlə, Boloniya sisteminə görə, növbə sistemi aradan qalxır. Tələbə istəsə dərsini səhər növbəsində ala bilər, istərsə də axşam növbəsində. Ona görə də cədvəl də dəyişkəndir. Dərsin başlaması və bitməsinə dekanatlıq nəzarət etməlidir. Amma bunu bütün universiteti əhatə edəcək şəkildə səsli bəyən etmək düzgün deyil. Azərbaycanda da bir neçə universitetdə zəng sistemi ləğv edilib. Bakı Mühəndislər Universitetində zəng ləğv edilib və musiqi ilə əvəzlənib. Bu da tələbələrin dərslərə xoş əhval-ruhiyə ilə girməsinə təsir edir. Dünyanın bir çox universitetində dərsin başlaması auditoriyada elektron saatlar vasitəsilə göstərilir. Düşünürəm ki, bizdə də nə zamansa belə olacaq”.

E.Süleymanov deyib ki,  Amerikada və Avropada dərslərdə yoxlama olmur:

“Düşünürəm ki, bizdə yoxlama olmasa, qaib yazılmasa auditoriyada tələbələrin sayı çox az olar. Amma Amerika və Avropada vəziyyət fərqlidir, yoxlama olmasa da auditoriyalar dolu olur. Tələbə bilir ki, kifayət qədər təhsilhaqqı ödəyir və dərsə gəlib öyrənməlidir. Bizdə o sistemə keçmək üçün müəyyən vaxt lazımdır”.

 


Qafar Ağayev
Xəbərin müəllifi
xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Əfqanıstan Pakistandakı səfirini geri çağırıb
27.03.2019, 00:54

Əfqanıstan Pakistandakı səfirini geri çağırıb

Bakı-Tbilisi-Qars sərnişin qatarı Gürcüstanda test olunur
27.03.2019, 00:44

Bakı-Tbilisi-Qars sərnişin qatarı Gürcüstanda test olunur

Azərbaycanlıların soyqırımı günündə erməni təxribatı - FOTO
27.03.2019, 00:28

Azərbaycanlıların soyqırımı günündə erməni təxribatı - FOTO

Belarus-Rusiya münasibətlərində gərginlik
27.03.2019, 00:13

Belarus-Rusiya münasibətlərində gərginlik

Ərdoğanın təşəbbüsü YUNESKO-da müzakirə ediləcək
26.03.2019, 23:55

Ərdoğanın təşəbbüsü YUNESKO-da müzakirə ediləcək

Təhsil ekspertindən REKTORA: “Şəxsi qazanc gözlərini elə tutub ki...”
26.03.2019, 23:37

Təhsil ekspertindən REKTORA: “Şəxsi qazanc gözlərini elə tutub ki...”

“Komanda psixoloji cəhətdən çox yorğun idi” – Baş məşqçi
26.03.2019, 23:14

“Komanda psixoloji cəhətdən çox yorğun idi” – Baş məşqçi

Azərbaycan nefti bahalaşıb
26.03.2019, 22:57

Azərbaycan nefti bahalaşıb

Qanunu pozan suriyalılar Türkiyədən çıxarılacaq
26.03.2019, 22:41

Qanunu pozan suriyalılar Türkiyədən çıxarılacaq

Bakıda 19 yaşlı qız itkin düşüb - FOTO
26.03.2019, 22:27

Bakıda 19 yaşlı qız itkin düşüb - FOTO

Paşinyan naziri Moskvaya göndərib - SƏBƏB
26.03.2019, 22:13

Paşinyan naziri Moskvaya göndərib - SƏBƏB

Mişel Obama dünyanın ən populyar memuarını yazıb: 5 ayda 10 milyon satış
26.03.2019, 21:56

Mişel Obama dünyanın ən populyar memuarını yazıb: 5 ayda 10 milyon satış

Bir ayda 141 Azərbaycan vətəndaşı Gürcüstana buraxılmadı
26.03.2019, 21:41

Bir ayda 141 Azərbaycan vətəndaşı Gürcüstana buraxılmadı

Qara Qarayev prospekti sabah da nəqliyyat üçün qapalı olacaq
26.03.2019, 21:24

Qara Qarayev prospekti sabah da nəqliyyat üçün qapalı olacaq

Xətaidə zenit top mərmisi aşkarlandı
26.03.2019, 21:16

Xətaidə zenit top mərmisi aşkarlandı

Gəncədə avtoxuliqanlıq edən gənclər tutuldu - FOTO
26.03.2019, 20:59

Gəncədə avtoxuliqanlıq edən gənclər tutuldu - FOTO

Azərbaycan Ordusunun əsgəri şəhid oldu - FOTO
26.03.2019, 20:44

Azərbaycan Ordusunun əsgəri şəhid oldu - FOTO

Polis hava limanında həmkarını güllələdi
26.03.2019, 20:27

Polis hava limanında həmkarını güllələdi

ABŞ İrana qarşı sanksiyalarını genişləndirib
26.03.2019, 20:16

ABŞ İrana qarşı sanksiyalarını genişləndirib

“Mülki geyimli şəxslər FHN-nin növbədən çıxan əməkdaşları olub” - FHN rəsmisi
26.03.2019, 20:01

“Mülki geyimli şəxslər FHN-nin növbədən çıxan əməkdaşları olub” - FHN rəsmisi

“Əli İnsanovla görüşüb, müzakirə aparmışıq” - Eldar Namazov
26.03.2019, 18:14

“Əli İnsanovla görüşüb, müzakirə aparmışıq” - Eldar Namazov

“Qarabağ qaziləri”nə yeni sədr seçildi
26.03.2019, 18:03

“Qarabağ qaziləri”nə yeni sədr seçildi

İsveçdə “Tumurcuq” teatrının açılışı oldu   
26.03.2019, 17:49

İsveçdə “Tumurcuq” teatrının açılışı oldu  

Fransa mətbuatı Mehriban Əliyevanın səfərindən yazdı
26.03.2019, 17:40

Fransa mətbuatı Mehriban Əliyevanın səfərindən yazdı

Prezident metronun “Bakmil” stansiyasına getdi - FOTOLAR - YENİLƏNİB
26.03.2019, 17:26

Prezident metronun “Bakmil” stansiyasına getdi - FOTOLAR - YENİLƏNİB

Qarabağ Azadlıq Təşkilatı mitinq qərarı verdi
26.03.2019, 17:19

Qarabağ Azadlıq Təşkilatı mitinq qərarı verdi

Trampın Colan təpələrinə “qol qoyması” Qarabağın “gülünü açır”
26.03.2019, 17:05

Trampın Colan təpələrinə “qol qoyması” Qarabağın “gülünü açır”

Tereza Mey sabah istefa verəcəyi tarixi açıqlayacaq
26.03.2019, 16:34

Tereza Mey sabah istefa verəcəyi tarixi açıqlayacaq

FHN rəsmisi: “İlkin məlumata görə, “Diqlas”dakı yanğın gül dükanından başlayıb”
26.03.2019, 16:23

FHN rəsmisi: “İlkin məlumata görə, “Diqlas”dakı yanğın gül dükanından başlayıb”

Qonşusunun itini güllələdi, polisə düşdü
26.03.2019, 16:15

Qonşusunun itini güllələdi, polisə düşdü

Peyğəmbərin həyatı haqda kitabın tərcüməçisi İsa Əliyevin anım günü yaxınlaşır
26.03.2019, 16:05

Peyğəmbərin həyatı haqda kitabın tərcüməçisi İsa Əliyevin anım günü yaxınlaşır

1990-cı ildə Ermənistan Azərbaycana necə hucum etmişdi? - Şeyxin atdığı mandat, deputatların qəzəbli müraciəti - FOTO 
26.03.2019, 15:52

1990-cı ildə Ermənistan Azərbaycana necə hucum etmişdi? - Şeyxin atdığı mandat, deputatların qəzəbli müraciəti - FOTO 

26.03.2019, 15:42

"Ticarət mərkəzinin rəhbərliyi təhlükəsizlik qaydalarına əməl etməyib" - Nazirlik rəsmisi

Nazirliyin işçiləri üçün xarici dil kursları təşkil olunub
26.03.2019, 15:32

Nazirliyin işçiləri üçün xarici dil kursları təşkil olunub

Bu gün Avro-2020-nin seçmə mərhələsində II tura yekun vurulacaq - TƏQVİM
26.03.2019, 15:27

Bu gün Avro-2020-nin seçmə mərhələsində II tura yekun vurulacaq - TƏQVİM

23 mindən çox abituriyent elektron ərizəsini təsdiq edib
26.03.2019, 15:14

23 mindən çox abituriyent elektron ərizəsini təsdiq edib

Sərdar Cəlaloğlu: “Nemət Pənahlının ziqzaqvari hərəkətləri hamıya məlumdur”
26.03.2019, 15:05

Sərdar Cəlaloğlu: “Nemət Pənahlının ziqzaqvari hərəkətləri hamıya məlumdur”

Nemət Pənahlı Azərbaycan Xalq Hərəkatından niyə uzaqlaşdırılıb? - “Açıqlama vermək fikrim yoxdur”   
26.03.2019, 14:54

Nemət Pənahlı Azərbaycan Xalq Hərəkatından niyə uzaqlaşdırılıb? - “Açıqlama vermək fikrim yoxdur”  

Bakıda orta məktəbdən oğurluq oldu
26.03.2019, 14:25

Bakıda orta məktəbdən oğurluq oldu

Zabratda avtomobil piyadanı vurub
26.03.2019, 14:15

Zabratda avtomobil piyadanı vurub

“O sahibkarların zərərini kim ödəməlidir?”
26.03.2019, 14:05

“O sahibkarların zərərini kim ödəməlidir?”

Müəllim qəza törədib, 14 yaşlı yeniyetmə ölüb
26.03.2019, 13:55

Müəllim qəza törədib, 14 yaşlı yeniyetmə ölüb

Uşaqlara qazlı su içirtməyin!
26.03.2019, 13:45

Uşaqlara qazlı su içirtməyin!

Gəncədə 19 yaşlı qız bıçaqlandı
26.03.2019, 13:36

Gəncədə 19 yaşlı qız bıçaqlandı

Tələbələr dəhşətli qəzaya düşdülər - 5 nəfər öldü
26.03.2019, 13:25

Tələbələr dəhşətli qəzaya düşdülər - 5 nəfər öldü

Novruz tətilindən sonrakı ilk iş gününün hava PROQNOZU
26.03.2019, 13:16

Novruz tətilindən sonrakı ilk iş gününün hava PROQNOZU

Nazirlik yanmış “Diqlas”ı sökür - AÇIQLAMA
26.03.2019, 13:05

Nazirlik yanmış “Diqlas”ı sökür - AÇIQLAMA

“Yanğın baş verən ərazidə oğurluq və soyğunçuluq halı qeydə alınmayıb” - Oruc Zalov
26.03.2019, 12:55

“Yanğın baş verən ərazidə oğurluq və soyğunçuluq halı qeydə alınmayıb” - Oruc Zalov

İraqlı şagird: “Bakıdan müsbət enerji aldım”
26.03.2019, 12:46

İraqlı şagird: “Bakıdan müsbət enerji aldım”

26.03.2019, 12:37

"Malları yanan iki sahibkarın  səhhəti pisləşib" - SƏHİYYƏ NAZİRLİYİ

ARXİV