16 yanvar 2019, Çərşənbə
Ana Səhifə - TƏHSİL - Azərbaycan universitetlərində zəng sistemi ləğv olunsa... “Aləm qarışacaq”
Azərbaycan universitetlərində zəng sistemi ləğv olunsa... “Aləm qarışacaq”
22.11.2018, 08:27

Orta məktəbi “Son zəng” mərasimi ilə bitiririk. Dünyanın bir çox yerlərində orta məktəbdən sonrakı təhsil pillələrində bu zəng davam etmir, daha eşidilmir. Ölkəmizdə isə bu mənzərə fərqlidir. Universitetə ilk dəfə daxil olan tələbə zəng səsi eşidir və bunun “Son zəng” olmadığının fərqinə varır. Azərbaycandakı əksər univeristetlərdə zəng sistemi olsa da, barmaqla sayılacaq istisnalar var. Belə ki, aldığımız məlumata görə, “ADA” Universitetində, Azərbaycan-Fransız Universitetində və Xəzər Universitetində zəng sistemi yoxdur. 
Bəs bu universitetlərdə zəng sisteminin olmaması tələbə və müəllimlər üçün hansısa narahatlıq yaratmır ki? Ümumiyyətlə, bu sistem digər universitetlərdə də tətbiq oluna bilərmi?

 

Məsələ ilə bağlı Modern.az-la fikirlərini bölüşən Azərbaycan-Fransız Universitetinin  (UFAZ) direktoru Vazeh Əsgərov bildirib ki, dövlət universiteti kimi 2017-ci ilin sentyabr ayında  əsaslı təmir olunmuş tədris binasına keçdikdən sonra yeni sistemi tətbiq ediblər:
 

“Artıq 2-ci tədris ilidir ki, biz bunu tətbiq edirik və heç  bir narahatlıq da yoxdur. Əksinə, bir növ tələbələri və müəllimləri bioloji saatdan azad etmişik. İstər müəllimlər, istərsə də tələbələr hər bir dərsin başlama və bitmə vaxtını bilirlər. Əlbəttə ki, dərsi müəllim tənzimləyir, müəllim bilir ki, onun dərsinə nə qədər vaxt ayrılıb. Müəllimin fasilə verməsinə gəldikdə isə texniki fənlərdə 2 saat nəzərdə tutulmuş dərsin hamısını birdən-birə aparmaq tələbələr üçün ağır ola bilər. Bu baxımdan müəllimlər sərbəstdir, istəyirsə hər 45 dəqiqədən bir, istəyirsə də 50 dəqiqədən bir fasilə verilə verir. Bu tam müəllimin ixtiyarına buraxılır, bu vaxta qədər heç bir narazılıq olmayıb. Universitetdə eyni zamanda 3-cü və 4-cü qrup, SABAH qrupları da dərs keçir, onlar da çox razıdırlar. Zəngin  vururlmaması həm tələbələr, həm də müəllimlərin ürəyincədir”.

Direktor deyib ki, o, xaricdə gördüyü bütün texniki məsələləri burada həyata keçirməyə çalışır:

“Mən Strasburqda oxuyub magistr və doktorluq dərəcəsi almışam. Orada zəng sistemi yox idi. Çalışırıq ki, yeniliklərlə tələbələrimizin qarşısına çıxaq. UFAZ-da Strasburq Universitetinin akademik qaydaları tətbiq olunur. Ona görə də yenilik birbaşa Fransa ilə, Fransa təhsil sistemi ilə bağlıdır”.

Vazeh Əsgərovun sözlərinə görə, hər bir universitetin daxili nizam-intizam qaydaları var:
 

“Azərbaycan-Fransız Universiteti Azərbaycan Dövlət Neft və Sənaye Universitetinin (ADNSU) nəzdində fəaliyyət göstərir. ADNSU-nun 10 mindən artıq tələbəsi var. Əlbəttə ki, bu sistemin birdən-birə 10 min tələbəyə və müəllimlərə şamil edilməsi asan bir iş deyil. Bizdə bu proses 400 tələbə və 50-dən artıq müəllimi əhatə edir. O baxımdan bunun idarə olunması və nəticələrin analiz olunması daha rahatdır.  Təzə qurulan universitet üçün bu yenilik asandı, nəinki, ənənəsi, tarixi olan universitetlərin birdən-birə bu sistemə keçməsi”.


Təhsil eksperti Etibar Əliyev
bildirib ki, Azərbaycan cəmiyyəti uşaq vaxtından zəngə öyrəşib:


 

“Zəng vurulandan sonra uşaq neçə dəqiqə gecikdi, niyə gecikdi və s. məsələlər yaddaşımıza həkk olub. Orta məktəbdən başlayan bu adət ali məktəbə qədər davam edir. Əgər Qərb ölkələrini misal gətirsək, görərik ki, orada fərqli sistemdir. Bizi onlarla müqayisə etmək mümkün deyil. Sabah qərar çıxarılsa ki, universitetlərdə zəng sistemi ləğv olunur, o zaman tələbələri auditoriyalara yığmaq çətin olacaq. Bu, Qərb ölkələrində uzun illərin təcrübəsidir, ona görə də onlarda zəngə ehtiyac qalmır. Mən hesab edirəm ki, zəngin səsi tələbələri dərs prosesindən yayındırır. Hamı sanki həyəcanla zəng səsini gözləyir. Ancaq zəngin olmaması tələbələrdə və müəllimlərdə dərsə münasibəti dəyişə bilər”.

Ekspert deyib ki, bu şüur məsələsi ilə bağlıdır:

“Fərqli-fərqli sistemlər olduğu üçün bir qədər gec adaptasiya olunur. Əgər tələbələrə imkan verilsə ki, istədiyi vaxt auditoriyaya daxil olsun, istədiyi vaxt çıxsın, bu çox böyük xaotik vəziyyət yarada bilər. Bu, bir neçə ali məktəbdə mümkündür, amma əksər ali məktəblərdə bunu tətbiq etmək çətindir. Bunun üçün yeni nizam-intizam qaydaları müəyyənləşdirmək lazımdır, onun üzərində işləmək lazımdır”.

Bakı Mühəndislik Universitetinin elmi işlər üzrə prorektoru Elçin Süleymanov bildirib ki, Avropada, Amerikada universitetlərdə zəng sistemi yoxdur, çünki universiteti məktəbdən fərqləndirən əsas cəhətlərdən biri budur:

“Ola bilsin ki, şagirdlər üçün dərsin başlanmasını və bitməsini bildirən müəyyən bir siqnal lazımdır. Amma universitet tələbəsi müəyyən qədər yetişmiş insandır, ona görə də zəngə ehtiyac yoxdur. Müasir sistem elədir ki, dərsin başlama və bitmə vaxtı cədvəldə elan olunur, tələbə qeydiyyatdan keçərkən onun sistemində görünür. Ümumiyyətlə, Boloniya sisteminə görə, növbə sistemi aradan qalxır. Tələbə istəsə dərsini səhər növbəsində ala bilər, istərsə də axşam növbəsində. Ona görə də cədvəl də dəyişkəndir. Dərsin başlaması və bitməsinə dekanatlıq nəzarət etməlidir. Amma bunu bütün universiteti əhatə edəcək şəkildə səsli bəyən etmək düzgün deyil. Azərbaycanda da bir neçə universitetdə zəng sistemi ləğv edilib. Bakı Mühəndislər Universitetində zəng ləğv edilib və musiqi ilə əvəzlənib. Bu da tələbələrin dərslərə xoş əhval-ruhiyə ilə girməsinə təsir edir. Dünyanın bir çox universitetində dərsin başlaması auditoriyada elektron saatlar vasitəsilə göstərilir. Düşünürəm ki, bizdə də nə zamansa belə olacaq”.

E.Süleymanov deyib ki,  Amerikada və Avropada dərslərdə yoxlama olmur:

“Düşünürəm ki, bizdə yoxlama olmasa, qaib yazılmasa auditoriyada tələbələrin sayı çox az olar. Amma Amerika və Avropada vəziyyət fərqlidir, yoxlama olmasa da auditoriyalar dolu olur. Tələbə bilir ki, kifayət qədər təhsilhaqqı ödəyir və dərsə gəlib öyrənməlidir. Bizdə o sistemə keçmək üçün müəyyən vaxt lazımdır”.

 


Qafar Ağayev
Xəbərin müəllifi
xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Nəcməddin Sadıkov NATO-nun toplantısında iştirak edib
16.01.2019, 11:45

Nəcməddin Sadıkov NATO-nun toplantısında iştirak edib

Ermənistanın ən gənc deputatı – FOTOLAR
16.01.2019, 11:19

Ermənistanın ən gənc deputatı – FOTOLAR

Binəqədidə Rumıniyanın Mədəniyyət günü keçirildi
16.01.2019, 11:07

Binəqədidə Rumıniyanın Mədəniyyət günü keçirildi

İlham Əliyev “SOCAR karbamid” zavodunu işə saldı   
16.01.2019, 10:59

İlham Əliyev “SOCAR karbamid” zavodunu işə saldı  

Qubada evdən 1600 manat oğurlayan şəxs tutuldu
16.01.2019, 10:57

Qubada evdən 1600 manat oğurlayan şəxs tutuldu

Dünya daşnakları Qarabağa toplaşacaq
16.01.2019, 10:55

nya daşnakları Qarabağa toplaşacaq

Ağacları qanunsuz kəsənlər saxlanıldı   
16.01.2019, 10:53

Ağacları qanunsuz kəsənlər saxlanıldı  

İran Silahlı Qüvvələrinin Baş Qərargah rəisi Bakıya gəlib
16.01.2019, 10:46

İran Silahlı Qüvvələrinin Baş Qərargah rəisi Bakıya gəlib

Dövlət qulluğuna qəbul üçün keçirilmiş müsahibələrin nəticələri açıqlandı
16.01.2019, 10:31

Dövlət qulluğuna qəbul üçün keçirilmiş müsahibələrin nəticələri açıqlandı

Məhkəmə və İcra idarələri ilə əlbir olan ŞƏBƏKƏ sürücülərə qanunsuz cərimələr yazdırır - ARAŞDIRMA
16.01.2019, 10:23

Məhkəmə və İcra idarələri ilə əlbir olan ŞƏBƏKƏ sürücülərə qanunsuz cərimələr yazdırır - ARAŞDIRMA

Kənd təsərrüfatı texnikasının yeni qaydalarla satışına başlanıldı
16.01.2019, 10:18

Kənd təsərrüfatı texnikasının yeni qaydalarla satışına başlanıldı

ADU-da Şərq dilləri müəllimləri üçün seminar keçirilib
16.01.2019, 10:12

ADU-da Şərq dilləri müəllimləri üçün seminar keçirilib

Aqrar Xidmətlər Agentliyinə sədr təyinatı oldu   
16.01.2019, 10:11

Aqrar Xidmətlər Agentliyinə sədr təyinatı oldu  

Ötən gün narkotiklərlə əlaqədar 11 nəfər tutuldu
16.01.2019, 10:02

Ötən gün narkotiklərlə əlaqədar 11 nəfər tutuldu

Ermənistan atəşkəsi 26 dəfə pozdu    
16.01.2019, 09:58

Ermənistan atəşkəsi 26 dəfə pozdu  

Bu gün Parisdə Məmmədyarov-Mnatsakanyan görüşü keçiriləcək
16.01.2019, 09:35

Bu gün Parisdə Məmmədyarov-Mnatsakanyan görüşü keçiriləcək

Amerikanın azərbaycanlı çempionu... - FOTOLAR   
16.01.2019, 09:25

Amerikanın azərbaycanlı çempionu... - FOTOLAR  

Ali məktəblərin əldə etdiyi gəlirlərin 40 faizi müəllimlərə sərf ediləcək
16.01.2019, 09:20

Ali məktəblərin əldə etdiyi gəlirlərin 40 faizi müəllimlərə sərf ediləcək

Azərbaycanda 5111 nəfər adını, ata adını, soyadını dəyişmək istəyib - RƏSMİ   
16.01.2019, 08:16

Azərbaycanda 5111 nəfər adını, ata adını, soyadını dəyişmək istəyib - RƏSMİ  

Manat və dollar bu gün hansı məzənnədə olacaq?
16.01.2019, 08:09

Manat və dollar bu gün hansı məzənnədə olacaq?

Prezidentliyə namizədlərin sayı 8-ə çatdı
16.01.2019, 00:59

Prezidentliyə namizədlərin sayı 8-ə çatdı

Yanvarın 17-də uşaqların bağçaya aparılmaması tövsiyə edildi
16.01.2019, 00:20

Yanvarın 17-də uşaqların bağçaya aparılmaması tövsiyə edildi

Parlamentarilər Avropa İttifaqından çıxmağın əleyhinə səs verdi
16.01.2019, 00:11

Parlamentarilər Avropa İttifaqından çıxmağın əleyhinə səs verdi

Azərbaycan nefti bir qədər də ucuzlaşdı
15.01.2019, 23:51

Azərbaycan nefti bir qədər də ucuzlaşdı

Rüfət Aslanlının Gədəbəydəki villası - FOTOLAR
15.01.2019, 23:41

Rüfət Aslanlının Gədəbəydəki villası - FOTOLAR

“Boko Haram”  daha bir şəhəri ələ keçirdi
15.01.2019, 23:18

“Boko Haram” daha bir şəhəri ələ keçirdi

Bu avtomobildə qüsur tapan hakerə 1 milyon dollar ödəniləcək
15.01.2019, 23:06

Bu avtomobildə qüsur tapan hakerə 1 milyon dollar ödəniləcək

Elmar Məmmədyarov  həmsədrlərlə görüşdü - FOTO
15.01.2019, 22:50

Elmar Məmmədyarov  həmsədrlərlə görüşdü - FOTO

Güclü qar səbəbindən Ankara-İstanbul  yolu bağlandı
15.01.2019, 22:32

Güclü qar səbəbindən Ankara-İstanbul  yolu bağlandı

İranda 49 min uşaq dövlət tərəfindən tanınmır
15.01.2019, 22:14

İranda 49 min uşaq dövlət tərəfindən tanınmır

ABŞ Gürcüstan və Ukraynada hərbi laboratoriya yaradıb
15.01.2019, 22:00

ABŞ Gürcüstan və Ukraynada hərbi laboratoriya yaradıb

Paşinyan gözlənilmədən Gürcüstana gəldi
15.01.2019, 21:39

Paşinyan gözlənilmədən Gürcüstana gəldi

Gələn aydan sayğaclara baxış keçiriləcək
15.01.2019, 21:22

Gələn aydan sayğaclara baxış keçiriləcək

İlham Əliyev Fransanın sabiq prezidentini qəbul  etdi
15.01.2019, 21:06

İlham Əliyev Fransanın sabiq prezidentini qəbul  etdi

Bakı Nəqliyyat Agentliyi də hava ilə bağlı XƏBƏRDARLIQ etdi   
15.01.2019, 20:52

Bakı Nəqliyyat Agentliyi də hava ilə bağlı XƏBƏRDARLIQ etdi  

“Leyla Əliyevanın təşəbbüsü ilə Macarıstanın Debrecen Universitetində təhsil alıram” – azərbaycanlı tələbə
15.01.2019, 20:46

“Leyla Əliyevanın təşəbbüsü ilə Macarıstanın Debrecen Universitetində təhsil alıram” – azərbaycanlı tələbə

Bakıda külək ağacı maşının üzərinə aşırdı
15.01.2019, 20:30

Bakıda külək ağacı maşının üzərinə aşırdı

Rəsulzadənin barelyefinin oğurlandığı təsdiqləndi: Çox qiymətli materialdan hazırlanmışdı
15.01.2019, 20:19

Rəsulzadənin barelyefinin oğurlandığı təsdiqləndi: Çox qiymətli materialdan hazırlanmışdı

Gözlənilən təhlükəli hava şəraiti ilə bağlı QƏRARGAH yaradıldı
15.01.2019, 20:01

Gözlənilən təhlükəli hava şəraiti ilə bağlı QƏRARGAH yaradıldı

37,1 milyard manatlıq məhsul satılıb...
15.01.2019, 19:37

37,1 milyard manatlıq məhsul satılıb...

Sabah Xətai qazsız qalacaq
15.01.2019, 19:31

Sabah Xətai qazsız qalacaq

Şamaxıda yol qəzası - ölən var
15.01.2019, 19:12

Şamaxıda yol qəzası - ölən var

Mədəniyyət Nazirliyinin tabeliyindəki kitabxanalar ləğv edildi - Komissiya yaradıldı
15.01.2019, 18:55

Mədəniyyət Nazirliyinin tabeliyindəki kitabxanalar ləğv edildi - Komissiya yaradıldı

Novruz Məmmədov tapşırıqlar verdi
15.01.2019, 18:42

Novruz Məmmədov tapşırıqlar verdi

“ASAN”da konsulluq xidmətləri göstəriləcək
15.01.2019, 18:25

“ASAN”da konsulluq xidmətləri göstəriləcək

Prezident səfiri geri çağırdı
15.01.2019, 18:15

Prezident səfiri geri çağırdı

Mətbuat Şurası “Təzadlar”ı yenidən “qara siyahı”ya sala bilər
15.01.2019, 18:10

Mətbuat Şurası “Təzadlar”ı yenidən “qara siyahı”ya sala bilər

Dubayda “Azərbaycan Ticarət Evi” açıldı
15.01.2019, 18:00

Dubayda “Azərbaycan Ticarət Evi” açıldı

Qulu Məhərrəmli Arif Alışanovun işdən çıxarılmasından DANIŞDI
15.01.2019, 18:00

Qulu Məhərrəmli Arif Alışanovun işdən çıxarılmasından DANIŞDI

“Bu məsələ belə qalmamalıdır” - Rəsulzadənin barelyefinin oğurlanmasına sərt ETİRAZ   
15.01.2019, 17:46

“Bu məsələ belə qalmamalıdır” - Rəsulzadənin barelyefinin oğurlanmasına sərt ETİRAZ  

ARXİV