22Fevral | Ana Səhifə - Yazılar - Minimum əməkhaqqı və pensiya artımları inflyasiyaya təsir edə bilərmi?
Minimum əməkhaqqı və pensiya artımları inflyasiyaya təsir edə bilərmi?

Elman Babayev

Minimum əməkhaqqının və minimum pensiyaların məbləğində cari ilin martın 1-dən təqribən 40 faizə yaxın artım baş verəcək.

Təbii ki,  artımlar əhalinin pul gəlirləri və inflyasiya göstəriciləri arasında tarazlığın saxlanması kimi vacib məsələlərə diqqətin daha da artırılmasını zəruri edir.

Baş verəcək artımlar ölkədə inflyasiyaya təsir edə bilərmi?


Məsələnin mahiyyətinə varmaq üçün ilk öncə inflyasiyanın nə olduğunu dəqiqləşdirmək lazımdır.

 

İqtisadi ədəbiyyatdan məlum olduğu kimi, inflyasiya mal və xidmətlərin ümumi dəyərinin davamlı olaraq artmasıdır. İnflyasiyaya təsir edən bir neçə amil vardır ki, onlara məcmu tələbin artması, məcmu təklifin azalması, maya dəyərinin artması və s. aid olunur.

 

Bütün malların deyil, bir və ya bir neçə malın dəyərinin artmasının inflyasiya olmadığını da xüsusilə vurğulamaq lazımdır.

 

Azərbaycanda təklif olunan mal və xidmətlərin kəskin azalması üçün təsiredici heç bir səbəb olmadığından müəyyən qədər artacaq məcmu tələbin inflyasiya doğuracağı gözlənilən deyil.

 

Yəni, davamlı gəlir əldə etmək istəyən sahibkarın səbəb olmadan istehsalı azaldacağı ağlabatan deyil. Belə ki, bu sahədə dinamik inkişaf davam etməkdədir. Bundan başqa, qiymətlərin artımının təsir edə biləcəyi sahələr dövlətin diqqətindədir və bu sahələrə müxtəlif vasitələrlə yardımlar davam etdirilir. Bu mənada xüsusilə aqrar (gübrə, texnika verilməsi) sahəyə və əhalinin özünüməşğulluğu ilə bağlı edilən yardımları qeyd etmək mümkündür.

 

Eyni zamanda, dövlət büdcəsinin kəsirinin artımı proqnozlaşdırılmır. Burada xüsusi olaraq bir cəhəti vurğulamaq lazımdır. Yəni, istər əməkhaqlarının, istərsə də pensiyaların artımının inflyasiya yarada biləcək mənbələr hesabına maliyyələşdirilməsi nəzərdə tutulmur.

 

Əməkhaqqının artması səbəbindən istehlak mallarının maya dəyərinin artması amilinə gəldikdə isə burada hər hansı dəyişikliklərin olması və bu təsirin idarə olunması da tam mümkündür.

 

Qeyd olunmalıdır ki, qiymətlərin stabil azalması onların artmasına nisbətən iqtisadi inkişaf üçün az mənfi təsir etmir.

Məsələn, hər hansı növ kənd təsərrüfatı məhsulunun istehsalı ilə məşğul olan sahibkarlıq subyektlərinin sayının artması, bazarda həmin məhsulu təklif edənlərin sayının artmasına, təbii olaraq həmin məhsulun qiymətinin azalmasına səbəb olacaqdır. İlk baxışdan vətəndaşlara faydalı görünən bu hal, əslində, qiymətin düşməsi nəticəsində gözlənilən gəliri əldə edə bilməyən istehsalçıların digər sahədə istehsalla məşğul olmağa təşviq edəcəyindən həmin məhsulun qiymətinin əhəmiyyətli dərəcədə artmasına səbəb olacaqdır.

 

Əvvəlki illərin təcrübəsinə əsasən deyə bilərik ki, hər hansı ilkin istehlak malının qiymətinin əsassız olaraq artırılması hallarında iqtisadi vasitələrlə qiymətlərin tənzimlənməsi alətlərindən də hər zaman uğurla istifadə olunmuşdur.

 

Bütün bu qeyd olunanlara rəğmən, inflyasiya təzyiqi gözləniləndir. Bu təzyiqin azaldılması üçün hökumət əsas antiinflaysiya alətlərindən istifadə etməlidir. Belə ki, ehtiyatlı fiskal siyasət, eləcə də iqtisadiyyatın rəqabət qabiliyyətinin artırılması kimi amillərdən istifadə gücləndirilməlidir. Bu kimi  tənzimləmələr davam etdirilərsə, inflyasiyanın yaranma ehtimalı daha da az olar. 

MÜƏLLİFİN DİGƏR YAZILARI
Prezident karantin rejimini pozdu - FOTO 4 İyun 2020, 01:01 “Yoluxmaların artması həftə sonu sərt karantin rejiminin tətbiqini zəruri edir” - Rəşad Mahmudov 4 İyun 2020, 00:47 Cəlilabadda qohumu 44 yaşlı qadını döydü 4 İyun 2020, 00:33 Təhsil Nazirliyi saxlanılan tələbələrin görüntülərini yaydı - VİDEO 4 İyun 2020, 00:26 “Keşikçidağ”da təxribat törədiləcəyi barədə məlumatlar əldə olunub” - DSX 4 İyun 2020, 00:11 Azərbaycanda zəlzələ oldu 3 İyun 2020, 23:56 Fransada COVİD-19 qurbanlarının sayı 30 minə çatdı 3 İyun 2020, 23:45 İqbal Ağazadədən Şuşa ilə bağlı VİDEOMÜRACİƏT 3 İyun 2020, 23:29 Tramp tibbi müayinədən keçdi 3 İyun 2020, 23:14 Aeroport yolunda avtobus partladı - VİDEO 3 İyun 2020, 23:01 Komendant saatının vaxtı uzadıldı 3 İyun 2020, 22:47 Kompüterin bakılı çempion üzərində qələbəsi - VİDEO 3 İyun 2020, 22:34 Qaxa dolu yağdı 3 İyun 2020, 22:20 Qazaxıstan tədricən latın əlifbasına keçir 3 İyun 2020, 22:08 Türkiyədə koronavirusdan ölənlərin sayı 4 609-a çatıb 3 İyun 2020, 21:57 Əhliman Əmiraslanov Saatlıda seçiciləri qəbul edib - FOTO 3 İyun 2020, 21:45 Başına 1 milyon pul qoyulan terrorçu Türkiyədə yaxalandı 3 İyun 2020, 21:33 “Avropa Şurası anti-Azərbaycan mövqedədir” - İlham Əliyev 3 İyun 2020, 21:24 Prezident İlham Əliyev Ağdamda hərbi hissədə olub - YENİLƏNİB 3 İyun 2020, 21:09 Belarus hökuməti istefaya göndərildi 3 İyun 2020, 20:57 “Azərbaycan öz ərazi bütövlüyünü bərpa edəcək” - İlham Əliyev 3 İyun 2020, 20:44 “Azərbaycan tarixdə heç vaxt indiki qədər güclü olmayıb” - Prezident 3 İyun 2020, 20:35 Qadağalar bəzi kəndləri də əhatə edəcək   3 İyun 2020, 20:24 Neftçalada ağır qəza: xəsarət alanlar var 3 İyun 2020, 20:10 Operativ Qərargah mətbuata da məhdudiyyət qoyacaq 3 İyun 2020, 20:06 Sərhədlər nə vaxt açılacaq? - Operativ Qərargah AÇIQLADI 3 İyun 2020, 19:59 İmtahanların vaxtı dəyişdirilə bilər 3 İyun 2020, 19:57 Azərbaycanda işsizlərə yenidən 190 manat verilə bilər 3 İyun 2020, 19:53 Dövlət qurumlarında çalışanlar 3 növbədə işdən buraxılacaq 3 İyun 2020, 19:51 Qaydalara əməl edilmədikcə, sərtləşdirmə davam edəcək - İbrahim Məmmədov 3 İyun 2020, 19:46 Baş Nazir sabah qərar verəcək 3 İyun 2020, 19:42 Kifayət qədər maska ehtiyatımız var - RƏSMİ 3 İyun 2020, 19:38 Metroda xuliqanlıq edən 5 nəfərə cinayət işi AÇILDI 3 İyun 2020, 19:37 Test nəticəsi pozitiv çıxanlar xəstəxanalara yerləşdirilir - TƏBİB sədri 3 İyun 2020, 19:36 Karantin rejimində yeni QADAĞALAR - SMS icazə geri qayıdır 3 İyun 2020, 19:32