Arxiv
12 Sentyabr 2019, 08:30 | ƏDƏBİYYAT
Sumqayıtın ən qocaman poladəridəni - Əmək bahadırı İzzət Yusifov

86 yaşlı İzzət Yusifov 70 il əvvəl Sumqayıtın ilk qurucularından, şəhərin ilk binalarının təməlini qoyanlardan biri olub! Sumqayıta 15 yaşında bir yeniyetmə kimi 1949-cu ilin oktyabrında gəlib. Ayağı sayalı olub. Onun gəlişindən bir ay sonra yeni salınmaqda olan Sumqayıta şəhər statusu verilib.

 

Dünyaya 15 yanvar 1934-cü ildə Oğuz rayonunun Daşağıl kəndində göz açan İzzətin ağlı kəsər-kəsməz atası Şaban Yusifov müharibəyə aparılmışdı. Başqalarından fərqli olaraq o, respublika hərbi komissarının göstərişi ilə kolxozun at ilxısından 20-yə qədər atı qabağına qatıb, gecəli-gündüzlü yol gedərək, həmin atları Sovet qoşunlarının Şimali Qafqazdakı döyüşə hazırlaşan süvari dəstəsinə çatdırmış, özü də həmin dəstənin tərkibində düşmənə qarşı vuruşmuşdu. 1944-cü ildə ağır döyüşlərin birində igidliklə həlak olmuş, İzzət 10 yaşında olanda atasının "qara kağızı" gəlmişdi. 


İzzət Yusifov 1949-cu ildə - 15 yaşında ikən arxa-dayaqsız qalmış anasını və özündən 4 yaş kiçik qardaşını dolandırmaq üçün əzəmətli, böyük vüsətlə aparılan tikinti-quruculuq işləri bütün SSRİ-yə səs salmış Sumqayıta gələrək, bir peşəyə yiyələnmək məqsədilə sənət məktəbinə - "fezo"ya daxil olmuş, bir il ərzində orada armaturçu-betonçu peşəsinə yiyələnərək, 1951-ci ildən 1957-ci ilədək Sumqayıtın İnşaatçılar qəsəbəsindəki müxtəlif sosial obyektlərin, o cümlədən köhnə bazarın ətrafındakı bir çox yaşayış binalarının, fəhlə yataqxanalarının, şəhərin ilk "Uşaq aləmi" mağazasının və s. tikintisində fəallıqla iştirak etmişdir.


Sonralar İzzət Yusifov hərbi xidmətə çağırılmış, sgərliyini başa vuraraq, yenidən onu özünə məftun etmiş Sumqayıta qayıtmış, Azərbaycan Boru-prokat zavodunda 3-cü dərəcəli poladəridən köməkçisi kimi əmək fəaliyyətini davam etdirmişdir. Kifayət qədər təcrübə əldə etdikdən sonra 2-ci, daha sonra 1-ci dərəcəli poladəridən köməkçi olmuşdur. Sonralar usta poladəridən kimi uzun illər 1650 dərəcəyə yaxın temperaturda qaynayıb-coşan marten sobası önündə çalışmış, ölkəyə on min tonlarla yüksək keyfiyyətli polad ərinti vermişdir ki, onlardan elə doğma zavodda və İttifaqın digər metallurgiya müəssisələrində hazırlanan polad borular Azərbaycanın quru və dəniz neftçilərinə, həmçinin SSRİ-nin digər neft regionlarına - Urala, Tatarıstana, Başqırdıstana, Türkmənistana, Qazaxıstana, Özbəkistana, Uzaq Sibirə, əsrin tikintisi sayılan BAMa, həmçinin sosialist düşərgəsi ölkələrinə və s. göndərilmişdir.


Əməksevər, bacarıqlı poladəridən olan İzzət Yusifov 1995-ci ilə kimi - 40 ilə yaxın bu şərəfli vəzifədə çalışaraq, təqaüdə çıxmışdır. Onun çoxillik səmərəli fəaliyyəti, şərəfli poladəridən əməyi dövlət tərəfindən "Əməkdə fərqlənməyə görə", "Lenin yubiley medalı" və "Əmək veteranı" medalı ilə qiymətləndirilmişdir. Bundan əlavə o, dəfələrlə poladəridənlər arasında respublika və İttifaq üzrə keçirilən yarışların qalibi olmuş, Boru-prokat zavodu və SSRİ Qara Metallurgiya Nazirliyi üzrə bir çox fəxri-fərmanlarla təltif edilmişdir. Neçə-neçə gəncin poladəridən kimi yetişməsində İzzət Yusifovun böyük və gərgin əməyi olmuşdur. 1970-80-ci illərdə Lenin ordeninə və hər üç dərəcəli "Şöhrət" ordeninə layiq görülmüş adlı-sanlı poladəridən Allahverdi Süleymanov və SSRİ Ali Sovetinin deputatı olmuş sonuncu gənc poladəridən Yaşar Abbasov da yüksək dərəcəli poladəridən İzzət Yusifovun yetirmələri olmuşlar.


Ancaq nə qədər qəribə olsa da, uzun illər 1650 dərəcəyədək istilikdə ərinmə prosesinin getdiyi marten sobası önündə od-alovla çarpışan bu zəhmətkeş poladəridənə "pensiya təşkilatları" cəmi 220 manat pensiya təyin etmişlər. Gecə-gündüz marten sobası önündə yanıb-qarsıyan bu əmək adamına nədənsə "qaynar staj" vermək belə istəməyiblər. 44 il əmək stajı olan martençiyə yüngül işlərdə baş girləyənlərə verilən qədər pensiya "kəsiblər". Əslində elə pensiyanı "kəsiblər", yəni çox az veriblər.


...Amansız tale də elə gətirib ki, son illərdə İzzət kişi min bir əziyyətlə böyüdüb, boya-başa çatdırdığı 2 oğul və bir qız övladının hər üçünü itirib. Bir oğlu vaxtilə iş dalınca Rusiyaya getmiş, lakin orda gözlənilmədən faciəli şəkildə həlak olmuşdur. Digər oğlu və qızı isə ailə qurub, oğul-uşaq sahibi olsalar da, son iki ildə hər iksi uzun sürən ağır, sağalmaz xəstəlikdən - xərçəng xəstəliyindən vəfat etmişlər.


 Övladlarının vaxtsız itkisinin ağrı-acısı ilə üz-üzə qalmış İzzət Yusifov bu gün Sumqayıtın ən qocaman, odlu peşə sahibi kimi layiq olduğu haqqını almayan sonuncu "moqikan" poladəridəndir. Lakin çox təəssüflər ki, ömrünü ən ağır və şərəfli peşəyə həsr etmiş, Vətənə ləyaqətlə xidmət göstərmiş bu sadə və təvazökar adam bugünlər həm mənəvi, həm də maddi sıxıntılar içərisindədir...


P.S.
Bəlkə, pensiya təşkilatları insafa gəlib, ömrünü od-alov içərisində keçirmiş bu əmək adamının haqqını özünə qaytarsınlar? Bu, həyatının 86-cı ilində ömür-gün yoldaşı ilə yalqız qalan əmək bahadırına, ömrünün 70 ilini 70 yaşlı Sumqayıta həsr etmiş İzzət Yusifova müəyyən bir təskinlik, yubiley hədiyyəsi olardı.

 

Rəhman ORXAN,

Respublikanın Əməkdar jurnalisti

BU KATEQORİYADAN OLAN DİGƏR XƏBƏRLƏR
+ Arxiv
Tovuzda maşın aşdı - xəsarət alan var 25 May 2020, 17:59 Orduda ən yaxşı kəşfiyyat qrupu məlum oldu 25 May 2020, 17:47 Azərbaycanda korrupsiya və rüşvətxorluqla kompleks mübarizə aparılır 25 May 2020, 17:39 Prezident Pir Ömər Sultan ziyarətgahında - FOTO 25 May 2020, 17:28 Biləsuvarda qoyun oğrusu saxlanıldı 25 May 2020, 17:23 Prezident Şamaxıda tikilən yeni bina ilə tanış oldu 25 May 2020, 17:13 İlham Əliyev və Mehriban Əliyeva körpələr evinin açılışında 25 May 2020, 17:06 Prezident və birinci xanım Şamaxıda Pirsaat Baba ZİYARƏTGAHINDA 25 May 2020, 17:00 İlham Əliyev Şamaxıda TAPŞIRIQ VERDİ 25 May 2020, 16:54 Türk dünyasının tarixini, milli irsini tanıdan AKADEMİYA 25 May 2020, 16:49 Votsapda 17 kq narkotik satmaq istəyən qardaşlar saxlanıldı 25 May 2020, 16:41 Bakı-Naxçıvan aviareysinin açılmasına ehtiyac var - İsa Həbibbəyli 25 May 2020, 16:31 İstanbul körpüləri Azərbaycan bayrağının rənglərilə işıqlandırılacaq 25 May 2020, 16:23 “Türk Şurası əlaqələrimizin inkişafına təkan verəcək” - Macarıstan Prezidenti 25 May 2020, 16:17 “Şollerin arxivi” filimi ABŞ-da Qranta laiq görüldü 25 May 2020, 16:15 Azərbaycanda daha 149 nəfər koronavirusa yoluxdu, 2 nəfər öldü 25 May 2020, 16:06 Prezident Şamaxıya getdi - FOTO 25 May 2020, 16:02 Beynəlxalq Türk Akademiyası - 10 25 May 2020, 15:59 Şamaxının icra başçısından koronavirus AÇIQLAMASI 25 May 2020, 15:56 Ət və ət məhsullarının faydası və zərərli xüsusiyyətləri 25 May 2020, 15:47 Bu ölkədə 2 mindən çox hamilə koronavirusa yoluxub 25 May 2020, 15:39 İcra başçısının müavini koronavirusa yoluxdu 25 May 2020, 15:26 Şamaxıda kran aşdı - Ölən var - YENİLƏNİB 25 May 2020, 15:25 Dövlət başçıları İlham Əliyevi təbrik etdilər 25 May 2020, 15:17 “Qardaş xalqlarımız arasında əməkdaşlıq bundan sonra da möhkəmlənəcək” - Berdiməhəmmədov 25 May 2020, 15:09 Sabahın TELEDƏRSİ 25 May 2020, 14:59 “Bəzən pul hər şey demək deyil” - Brankadan Messi açıqlaması 25 May 2020, 14:45 Prezident açıqladı: “Koronavirusa uğurla qalib gəldik” 25 May 2020, 14:34 Biləsuvarda narkotacirlər saxlanıldı - FOTO 25 May 2020, 14:29 İranda koronavirusa yoluxmalar azalmaq bilmir 25 May 2020, 14:14 Yaponiyada fövqəladə vəziyyət rejimi ləğv edildi 25 May 2020, 13:59 “Ermənistan həqiqəti başa düşərsə, ədalətli sülhə yaxınlaşacağıq” 25 May 2020, 13:49 İlham Əliyev Zurabişviliyə məktub göndərdi 25 May 2020, 13:34 Şamaxının icra başçısı karantinə alındı 25 May 2020, 13:20 Sabahın HAVA PROQNOZU - Külək, yağış, dolu... 25 May 2020, 13:12