12İyul | Ana Səhifə - Yazılar - “Artek”siz qalan məktəbli
“Artek”siz qalan məktəbli

Vəfa Allahverdiyeva


 Sovet məktəblilərinin hamısının olmasa da, çoxunun bəxti gətirmişdi. 

Yay istirahətini valideynin ətəyindən tutub gəzmədən, onun məzuniyyət vaxtına əsir olmadan, məhz müstəqil şəkildə,  bol-bol əyləncə, müxtəlif millətlərdən olan dostlar əhatəsində, onlarla maraqlı diskussiyada başa vura bilirdi. 


Müasir məktəblinin “Artek” i (məhşur pioner düşərgəsi-müəl.) yoxdur. 

Demək, təkcə istirahətdən məhrum deyil, geniş çevrədə təzə  nəsə öyrənmək, özgə mədəniyyətləri tanımaq, yeni dostlar tapmaq şansı da yoxdur. 

Dörd divar arasında, “çölə çıxma”, “uzağa getmə” qadağası altında nə dost axtarışı! 

Dizinin dibində nə yeni mədəniyyət öyrənmək! 

Başqa millətlərdən, özgə coğrafiyalardan yeni üzlər, yeni isimlər  yoxdur ki, hətta  tətilsonrası boş vaxtlarını da uzun-uzadı məktublaşmalar aparsın; heç olmasa, virtual dünyadan qopsun. Virtual dostlardan əl çəksin. Tanımadığı insanların təhlükəsindən uzaqlaşsın. Bir gün bir almanı, rusu, qazaxı, özbəyi evində qonaq etsin, ölkələrinə dəvət alsın. 

“Artek” kimi bir mühit olmayan yerdə, xaricı dili ünsiyyət əlverişliliyində gözəl mənimsəməkdən də məhrumdur. 

Ucqar bir dağ kəndinin sovet məktəblisi ali məktəb yoldaşları arasında rus dilində cəh-cəh vururkən, rayon mərkəzində təhsil almışlar həmin dildə elementar cümləni zorla  qururdular. 

Sonra çağdaş məktəblinin başına döyürük ki, niyə ingilis, rus  dilini danışmaq səviyyəsində öyrənmir, telefon əyləncəsinə cumursan!

Neyləsin.

Müasir məktəblinin xaricidilli çevrəsimı var? 

Əlləri üstündə əsən, xarici dil məsələsində axsayan ata-anasından başqasınımı görür? 

Elə bil tayı-bərabəri olmayan bir “Artek” tapmışdıq, göndərdik, getmədilər. İngilis, rusdilli uşaqlar var idi, onlarla birlikdə əylənməkdən qaçdılar.

Allah insaf versin, Daxili İşlər Nazirliyinə. Nəzdindəki uşaq istirahət düşərgəsi kütləvi marağı qarşılamaq imkanında deyil. Eləcə də  Gənclər və İdman Nazirliyi. Təşkil etdiyi adda-budda uşaq istirahət düşərgələrində hamıya qapı açılmır. 

Açılsa da,  kütləvi marağı qarşılasa da  belə, biz istəyən tətil modeli, onsuz da bu deyil. 

Keçmiş sovet məktəblisi- bu günün ana-atası öz üşağı üçün ancaq “Artek”in xiffətini çəkə bilər.     

Dünyada Krım yarımadasından daha yaxşı, Azərbaycanda Krımqədər möhtəşəm təbii gözəlliklər var ki, oralarda “Artek” tipli düşərgələr salmaq mümkündür. Hətta cahanın müxtəlif irqli, müxtəlifdilli məktəblilərinə bir arada istirahət imkanı yaradan düşərgələr.

Lakin belə bir proyekt xarici və yerli investorların  tamamilə yadından çıxıb.  

Azərbaycan məktəblilərinin italyan, ispan, rus, ingilis, ərəb...uşaqları ilə Antalya, Bodrum  səyahətində Egeyin, Aralıq dənizinin sularında birgə  üzmək, bərabər sürüşmək, bərabər yemək, hətta dil problemi yoxdursa, epizodik danışmaq, tanış olmaq imkanı var.

Bu da ki, hamının əliçatan imkan deyil. 

Məktəblinin biri maraqlı bir yer görür, coğrafi xəritədən tanıdığı ölkənin insanı ilə qarşılaşa  bilirsə, digəri kənddəki nənəsinin sığal-tumarından, onun qoyun-quzusundan başqa heç nə görə bilmir...   

Həm də millətləri qovuşduran Türkiyə səfasına səyahət uzunmüddətli olmadığından, dünyagörüş, dost qazanmaq, birlikdə yeni bilgilər öyrənmək baxımından nostalji hisslərimiz olan “Artek” modelinə çatmır. 

Uşaqların nəşəsinin mənbəyi olan hovuzlardakı dəhşətli qüsurlar, müasir standartlara cavab verməmək ucbatından baş verən kədərli hadisələr yerli istirahət məkanlarına etibarı get-gedə azaldır-bu məqamda da  məktəblinin tətilini maraqlı etmək  planları suya düşür.     

Təhsilin hər bir məqamında yaxşı biznes qurulurkən, ailəvi istirahət məkanlarından tam ayrı təsnifatda məktəblinin istirahət düşərgələri məsələsi əlverişli biznes predmeti olmalıydı.
 

Hər il ibtidai sinfə qəbula balaca fidanların 90 faizi  pullu hazırlıq kurslarından keçib gəlir. Onların diplomlu anaları ibtidai bilikləri öyrətmək vəzifəsinin öhdəsindən gələ bildikləri halda. 

Biliklərin tez-tez test edilməsi üçün nə qədər sınaq kurslarının biznesi uğurla irəliləyir. Qabaqda tələbə qəbuluna  əməlli illər, zaman olduğu halda. 

Pul qazanmaq hədəfini bir kənara qoyaq, hər birində ailənin işini yüngülləşdirmək faktoru da var. 

100 günlük yay tətilini proqramlaşdırmaqsa ailələrin aciz qaldığı, dövlət, qeyri-dövlət sektorundan kömək ala bilmədiyi  ən müşkül işdir.  

Uzun tətildə uşağı evdə tutub saxlamaq, onun başını nə iləsə qatmaq əməlli əzabdır-böyüklər üçün.   

Bir dağ bölgəsində indiki qiymətlərlə uzağı bir həftə qala bilərsən. 

100 günün  bir həftəsi heçnədir. 

Sonrakı aylar, həftələr, günlər, bəs? 

Səhər durub rezin topu nə qədər yerə döyər, bir velosipedi sağa-sola, aşağıdan yuxarı, və ya əksinə, nə qədər sürər, bir kəndirlə nə qədər atılıb-düşə bilərsən? Səmərəsiz bir əyləncə. 

Tətil tapşırıqları... 

Baş qatmaq üçün yaxşı göstərişdir. 

Bu təkrarlama məcburiyyətinin sonunda da əzablı dərs, məktəb ab-havası var, istirahət yox.  

Bədii ədəbiyyat oxumaq lazımlı olsa da, istirahət təlabatını ödəmir ki, ödəmir. Uzun zamanın bütün hissərələrini əhatə etməsi mümkünsüz...Yalnızca bol-bol əyləncə nisbətində diqqət yaratmaq, sevimli olmaq şansı var. Yoxsa ki indikilərə kitab sevgisi aşılamaq da əzablı bir çabadır.

100 gün sürətlə uçub gedir. Ortada nə səmərəli istirahət, əyləncə var, nə gözlə alınan yeni bilgilər, nə yaxşı dostlar. 

Oğlumun üzündəki kədərli, dilindəki acıqlı ifadə kimi: canım sıxılır...

 

MÜƏLLİFİN DİGƏR YAZILARI
Abituriyentlərə XƏBƏRDARLIQ: Bu gün sonuncu gündür 20 Sentyabr 2020, 08:29 Prezident küçələrdən siqaret kötükləri topladı 20 Sentyabr 2020, 00:59 İsveçrə ATƏT-in sədrliyi postuna namizəd irəli sürməyib 20 Sentyabr 2020, 00:43 Trampa qarşı qəsdin qarşısı alındı 20 Sentyabr 2020, 00:26 “Əsrin müqaviləsi”nin 26 ili tamamlandı 20 Sentyabr 2020, 00:09 Qubada polis postu quruldu 19 Sentyabr 2020, 23:58 6 futbol hakimi koronavirusa yoluxdu 19 Sentyabr 2020, 23:42 Əfqanıstanda terror: 1 ölü, 5 yaralı 19 Sentyabr 2020, 23:31 Bakıda kürəkən qaynanasını avtomobillə vurdu 19 Sentyabr 2020, 23:17 Bombardmançı təyyarə dünya rekordu qırdı 19 Sentyabr 2020, 23:03 Bu ölkədə koronavirusa yoluxanların sayı 390 358 nəfərə çatıb 19 Sentyabr 2020, 22:47 FETÖ ilə əməkdaşlıqda şübhəli bilinənlər saxlanıldı 19 Sentyabr 2020, 22:33 “Sumqayıt” lider oldu 19 Sentyabr 2020, 22:17 Amur çayı daşdı: balıqlar şəhərdə üzür – VİDEO 19 Sentyabr 2020, 22:01 Gəncədə gənc oğlan bıçaqlanıb 19 Sentyabr 2020, 21:44 BDU professorun universitetə buraxılmamasının SƏBƏBİNİ AÇIQLADI 19 Sentyabr 2020, 21:30 Türkiyədə koronavirusdan sağalanların sayı 266 117-yə çatıb  19 Sentyabr 2020, 21:17 Mahir Abbaszadə seçicilərlə növbəti videoqəbul keçirib 19 Sentyabr 2020, 20:58 “Bu işğalçı dövlətin növbəti məkrli oyunlara hazırlaşdığının bariz nümunəsidir” - Tural Gəncəliyev 19 Sentyabr 2020, 20:45 Qərbi Kaspi Universitetinin tələbələri Virtual Tələbə Uğur Forumuna qatılıb 19 Sentyabr 2020, 20:31 “Biz mütləq öz torpaqlarımıza qayıdacağıq” - İlham Əliyev 19 Sentyabr 2020, 20:18 Yol qəzası mərkəzi prospektdə tıxac yaratdı 19 Sentyabr 2020, 20:01 Nazirlikdən intihar edən müəllimə başsağlığı: “Qeyri-dəqiq məlumatların təqdimatı təəssüf doğurur” 19 Sentyabr 2020, 19:36 Xuraman Şuşalı 100 min xərclədiyi evini satışa çıxardı - VİDEO 19 Sentyabr 2020, 19:25 BDU-nun professorunu iş yerinə buraxmadılar - SƏBƏB 19 Sentyabr 2020, 19:11 Tofiq Yaqublu ilə bağlı qərar müxalifət üçün testdir - Azay Quliyev 19 Sentyabr 2020, 19:03 Prezident Qarabağ barədə DANIŞDI: “Xalq bilməlidir nələr baş verir” 19 Sentyabr 2020, 18:28 Azərbaycanda reanimasiyada olan COVİD-19 xəstələrinin sayı açıqlandı 19 Sentyabr 2020, 18:20 Naqif Həmzəyev: “Əsrin müqaviləsi”nin uğurlu icrası Azərbaycanın gücünə güc qatır" 19 Sentyabr 2020, 18:12 Konstitusiya referendumuna ehtiyac varmı… – Partiya liderlərindən MÜNASİBƏT 19 Sentyabr 2020, 18:03 Sumqayıtın yanından keçəndə hər kəs pəncərəni bağlayırdı ki….” – Ölkə başçısı 19 Sentyabr 2020, 17:52 1 həftəyə 13 milyard dollar QAZANDI 19 Sentyabr 2020, 17:40 İlham Əliyev: Bu gün Azərbaycan bütün reytinqlərdə ən qabaqcıl yerlərdədir 19 Sentyabr 2020, 17:31 Prezident təməlqoyma mərasimində... - YENİLƏNİB 19 Sentyabr 2020, 17:24 Komitə sədri seçicilərlə onlayn görüş keçirdi - FOTO 19 Sentyabr 2020, 17:22