05Avqust | Ana Səhifə - Yazılar - Şair Qabilin danlağı, Zəlimxan Yaqubun üzrxahlığı...
Şair Qabilin danlağı, Zəlimxan Yaqubun üzrxahlığı...

QABİL

 

Üzr istə


İstirahət günü – avqustun 11-də televiziya kanalında aparıcının “İstirahət sizin üçün nə deməkdir” sualına müdrik, düşündürücü cavab verən səmimi insan, şair dostum Zəlimxan Yaqub aparıcının ikinci – “Xəzərə münasibətiniz” –  sualına cavab verib dedi (eynilə): – Mən dənizi sevmirəm, dəniz sudur, mən ona biganəyəm. Mənimki dağlar, meşələr, bulaqlardlr. O yerlərdə göz açmışam, böyümüşəm.

 

Zəlimxan, dənizdən gəl üzr istə!

Özün öz sözünə gül, üzr istə!

Bilərəkdən deyil, bilməyərəkdən

Öz təbiətinə zidd gedirsən sən.

Elə dəniz kimi qaynayıb daşan,

Lap elə dənizə yaxşı yaraşan,

Allahdan vergisi dəniz şairim!

Ürəyi dəniztək təmiz şairim!

Ana Xəzərimdən gəlməyir xoşun?

Zümrüd sularına qonmayır quşun?!

Dənizlə üfüqün qovuşan yeri,

Sulara od salan qızıl dan yeri.

Ayın gümüş sərvi, ulduz şabaşı

Yəni heç tərpətmir qağa-qardaşı?

Ləpələr ərk ilə sillələr səni,

Dalğalar qeyz ilə silkələr səni.

Sən bu sahillərdə mindin şöhrətə,

Xəzər çevrəsində qazandın ad-san.

Sözümü qətiyyən yozma minnətə

Ay həm yaxşı şair, həm yaxşı insan!

Xəzər göz işləməz əngin bir aləm.

Dünya sularının həsrət  çəkdiyi –

Üstü də, altı da zəngin bir aləm.

Xəzəri ilk dəfə görən Nəsimi

Elə söyləyib də Nəsimi kimi:

Mən cahana sığmazam,

Bəh-bəh, iddiaya bax,

Sonra da əynimdəki

Üç arşın əbaya bax.

Cahanın bir küncünə

Sığışıb cahan dəniz,

Tufan toxunmayınca

Sakit dayanan dəniz.

Ənəlhəqq, bu ümmanın

Görən neçə yaşı var?

Təzə-köhnə dalğanı

Necə ayırmaq olar?!

Olmaz sərin baxmaq sərin Xəzərə,

Nizamilər kimi dərin Xəzərə.

Xəzər su olsa da su deyil, şair!

Xəzərin qiyməti bu deyil, şair!

İlin dörd fəslində onun hər anı

Valeh etməyirmi ruhu olanı?!

Başa düşürəm ki, mətləb uzanır,

Neynəyim səhvinə ürəyim yanır.

Adamın dilindən yapışmaq da pis,

Ancaq söhbətimiz, sözümüz xalis.

Xəzər sənə möhtac, ya sən Xəzərə?

Dönsən Borçalıya – doğma mahala,

Zəlimxan bala,

Vallahi danlayar səni dağ-dərə,

Bir ovuc su verməz bulaqlar sənə,

Kəm baxıb büzülər dodaqlar sənə.

Səndən üz döndərər yaşıl meşələr,

Axı qol-boyundur meşəylə Xəzər.

İlişib qalsaydın o meşələrdə,

Tilsimə düşsəydin o dağlarda sən –

Bax, bu mühitindən uzaqlarda sən...

Çörək ağacına döndərib sazı,

Çayxana aşığı olardın azı,

Aralıq şairi olardın çoxu.

Üstünə pul atıb bazar qanmazı,

Deyərdi: – Dınqıldat! – Deyərdi: – Oxu!

Zəlimxan elədi bu ümman səni,

Bəxtinə yazılmış bu məkan səni.

Mirvari qumların hər danəsi dürr,

Qızıl sahilləri vəsf et, ömür sür.

Qanın qaralanda Xəzərə tapın,

Qəlbin daralanda Xəzərə tapın.

Fərəhdən uçanda qağayıya dön,

Aç qanadlarını, göy sulara en!

Yaşıl da, mavi də, göy də olur su,

Əlvanlıqda uçsun şairin ruhu.

Dağlara qayıtsan –

Deyər ki, dağlar,

Deyər ki, ormanlar,

Büllur bulaqlar:

Zəlimxan, dənizdən gəl, üzr istə!

Özün öz sözünə gül, üzr istə!

 

11 avqust 2002

 

 

ZƏLİMXAN YAQUB

 

ÜZRXAHLIQ

 

“Space” televiziya kanalında “Günaydın” səhər verilişində çıxış edirdim. Vəfa adlı bir jurnalist xanımın “Zəlimxan müəllim, dənizlə aranız necədir?” sualına – “Dənizi o qədər də sevə bilmirəm, mənimki dağlardı, mən dağlarda doğulmuşam”, – şəklində verdiyim cavab verilişə qulaq asan xalq şairimiz Qabilin haqlı narazılığına səbəb olmuş və “Zəlimxan, dənizdən gəl üzr istə” misrası ilə başlanan bir şeir yazmışdı. Mən də ustad şairimizin diqqətinə minnətdarlıq duyğuları ilə bağlı üzrxahlıq ruhunda bir şeir yazdım. Əziz oxucular! Buyurun oxuyun!

 

Oxudum şeirini, Qabil müəllim,

Sözündə danlaq var, hökm var, ərk var.

Ustad bir şairin təfəkküründə

Sulara sevgi var, dənizi dərk var.

“Zəlimxan, üzr istə Xəzərdən”, – dedin,

“Salma dənizləri nəzərdən”, – dedin.

Bu dağla, bu daşla, torpaqla bağlı

Ruhumda minlərlə şərqi var, ustad!

Mənim istəyimdə, məhəbbətimdə

Dağ ilə dənizin fərqi var, ustad!

Dəniz görməmişdim dağı görəndə,

Dəniz heç yuxuma girməzdi mənim

Dağın ətəyində alı, yaşılı,

Dağın zirvəsində ağı görəndə.

Dənizi sevməyə bilərəmmi mən,

Mənim o kütlüyüm, o keyliyim yox.

Bu dağlar ən doğma duyğularımdı,

Dənizə heç zaman ögeyliyim yox!

Axdım Borçalıdan bir bulaq kimi,

Xəzər sahilində Xəzərə döndüm.  

Sazımla, sözümlə, şeiriyyətimlə,

Şəhərdə təzə bir şəhərə döndüm.

Baxdıqca çırpınan qağayılara,

Ruhum da çırpındı ağ qanad kimi,

İçim genişləndi Kainat kimi.

Dünyada hamının Xəzəri yoxdu,

Bu, şair qisməti, şair baxtıdı.

Xəzərin sahili, Xəzərin özü

Təkcə dövlətimin, millətimin yox,

Həm də ürəyimin nur paytaxtıdı.

Gözümün odudu, kənarındakı

Nurlu sahillərdə Bakı var, Bakı!

Bakı! Gəncliyimin sevən çağları,

İşıq dalğaları, nur qaynaqları.

Bakı! Yurdum-yuvam, evim-eşiyim!

Müqəddəs ocağım, isti beşiyim!

Mənim söhbətimin doğma anası,

Mənim taleyimin böyük mənası.

Necə qucaqlaşıb sevgililərtək,

Dəniz şəhərdədi, şəhər dənizdə.

Səpələ ömrünə xoşbəxtlik kimi,

Gör necə açılır səhər dənizdə.

Yaz deyir, gördüyün lövhələri yaz,

Dalğa köpük-köpük, ləpə bəmbəyaz.

Oynadar insanı, atar, yırğalar,

İmtahan yeridir sərt qasırğalar.

Qumlar sığallanar qız əlləritək,

Sular qırçın-qırçın yanar zər kimi.

Hər dalğa söz deyər, şeir oxuyar,

Müşfiqin tarında pərdələr kimi.

İnsan təbiəti dənizə bənzər,

Qabarar, çəkilər, qalxar, uyuyar.

Dəniz təbiəti insana bənzər,

Coşar, sakitləşər, qızar, soyuyar.

Sulara diz çöküb, baş əyməyi var,

Gəzsə də min yolda, min izdə insan.

“Dənizi sevmirəm” – deyən şairə

Bulaq qənim olar, çay qənim olar.

İnciyər göylərin qızıl Günəşi,

Sularla öpüşən Ay qənim olar.

Bir günah dalğası axdı dilimdən,

Qəfil bir xatadı, çıxdı dilimdən.

Dənizi çağırram öz köməyimə,

Yusun, təmizləsin su günahımı.

Səbrin də böyükdü, qəlbin də böyük,

Ey dəniz, ey dalğa, yu günahımı.

Adilsən, qadirsən, ey qadir Allah,

Sən özün bağışla bu günahımı.

Bir qum dənəsi də məndən incisə,

Dağlardan, düzlərdən üzr istərəm!

Xəzərin qəlbinə toxunmuşamsa,

Bütün dənizlərdən üzr istərəm!

Şairim, Qabilim, dostum, qardaşım,

Xəzərə baxanda dolan, kövrələn,

Yaşaran gözlərdən üzr istərəm!

Tanrı çox görməsin mənim ömrümə,

Nə dəniz sevgimi, nə dağ eşqimi.

Bir ovuc torpağa dönənə qədər

Qorusun bir dünya dəniz sevgimi,

Qorusun bir dünya torpaq eşqimi!

 

20 sentyabr 2002

 

 

Şeirləri saytımıza Xalq şairi Qabilin 90 illik yubileyi ərəfəsində  oğlu Mahir Qabiloğlu təqdim edib.

Hər iki Xalq şairimizə – Qabilə və Zəlimxan Yaquba Allah rəhmət eləsin!

Nazirlik Bakı ilə yanaşı digər şəhər və rayonlarda da nöqsanlar aşkarladı 14 İyul 2020, 11:47 Qubada futbol oynayanlar cərimələndi 14 İyul 2020, 11:41 Son 30 ildə azərbaycanlılarla ermənilərin say nisbəti necə dəyişib? - STATİSTİKA 14 İyul 2020, 11:35 Baş redaktor “Marja”nın fəaliyyətini DAYANDIRDI 14 İyul 2020, 11:31 Tovuzdan atəş səsləri altında reportaj... - VİDEO 14 İyul 2020, 11:25 Azərbaycanda bu mağazalarda qanunsuzluqlar aşkar edildi - SİYAHI  14 İyul 2020, 11:20 Eyvandan yıxılan 2 yaşlı uşaq öldü 14 İyul 2020, 11:15 Prezidentin köməkçisi vəziyyətlə bağlı beynəlxalq ictimaiyyətə ÇAĞIRIŞ ETDİ 14 İyul 2020, 11:12 UNEC-də konfrans: “Qlobal iqtisadi dəyişikliklər və fürsətlər, fənlərarası inteqrasiya”   14 İyul 2020, 11:09 Karantin postlarından 385 maşın geri qaytarıldı   14 İyul 2020, 11:04 Ermənistanda koronavirusa yoluxanların və ölənlərin sayı ARTDI 14 İyul 2020, 11:01 Ermənistan niyə məhz indi hərbi təxribata əl atır? - Azay Quliyevdən açıqlama 14 İyul 2020, 10:59 Cəbhə bölgəsinin deputatı Tovuzdan son XƏBƏRLƏR VERDİ: “Belə atışmada...” 14 İyul 2020, 10:51 İcazəsiz rayona gedənlərdən heroin tapıldı - FOTO 14 İyul 2020, 10:48 Deputat: “Sərhəddəki təxribat Paşinyanın hakimiyyətini xilas etməyəcək”   14 İyul 2020, 10:43 İlin sonuna 102 məktəb binası tikiləcək 14 İyul 2020, 10:40 DİM karantindən sonrakı buraxılış-qəbul imtahanları ilə bağlı məlumat YAYDI 14 İyul 2020, 10:35 Ermənilər Tovuzun daha bir kəndini top atəşinə tutdu 14 İyul 2020, 10:30 Rusiyanın qızıl gəlirləri qaz gəlirlərini üstələdi 14 İyul 2020, 10:24 Azərbaycan nefti bahalaşmaqda davam edir 14 İyul 2020, 10:18 “Semaşko”nun koronavirusa yoluxan həkimi ilə bağlı AÇIQLAMA 14 İyul 2020, 10:12 Hacıqabulda xüsusi karantin rejimi ilə bağlı növbəti reyd keçirilib - FOTO 14 İyul 2020, 10:06 Quba - Xınalıq yolunda hərəkət bərpa olundu 14 İyul 2020, 10:00 Naftalanda ağır qəza: Ölənlər və yaralananlar var   14 İyul 2020, 09:54 Xarici işlər naziri koronavirusa yoluxdu 14 İyul 2020, 09:48 Sabiq prorektorun oğlu hakim qarşısında 14 İyul 2020, 09:42 Qazaxıstanda karantin rejimi uzadıldı 14 İyul 2020, 09:41 Kapital Bank 2020-cu ilin ikinci rübünün nəticələrini elan edib 14 İyul 2020, 09:36 Neft yenidən ucuzlaşdı 14 İyul 2020, 09:30 Dollar günə bu məzənnə ilə BAŞLADI    14 İyul 2020, 09:24 Cəbhədə gərginlik - Düşmən daha 5 rayonumuzu qumbaraatanlardan atəşə tutdu  14 İyul 2020, 09:18 Bakıda axtarışda olan qadın tutuldu 14 İyul 2020, 09:12 ABŞ sərhəddəki vəziyyətlə bağlı BƏYANAT yaydı 14 İyul 2020, 09:06 Ermənilər Tovuzu yenidən atəşə tutdu 14 İyul 2020, 09:00 Artur Rasizadə: “Ata-anası azərbaycanlı olub yarıtmaz iş görənlər o qədərdi ki!” - MÜSAHİBƏ 14 İyul 2020, 08:54