Arxiv
5 May 2019, 16:37 | MƏDƏNİYYƏT
Kriminal məhəllədən çıxan “avtoritet”

Fuad Poladovun “Davam edən istintaqı”

 

Köhnə “Sovetski”  Bakı tarixinə iki məqama görə düşüb. Biri  kriminallığına görədirsə, ikincisi, bəlkə də yerlərini dəyişik də demək olar ki, mədəniyyət - ədəbiyyat adamlarına görədir.  İndi  haqqında söhbət açdığım sənətkar da həmin küçədə, məhəllədə yetişib. Bir tərəfdə qan-qan deyən  “avtoritetlər”, bir tərəfdə teatra, mədəniyyətə, ədəbiyyata meydan oxuyan elm və sənət adamları... Bu mühitdə başqa necə yetişmək olardı...

Ona görə də yayı İsmayıllıda nənəsinin yanına gedib laləzarlıqda keçirirdi... Fuad Poladovun xatirələrindən: “İsmayıllı rayonunda ana nənəmin yanında daha sərbəst, daha xoşbəxt idim. Hara istəyirsən gedirsən, nə istədin eləyirsən, nənə bir söz demir. Azacıq deyinə bilər, vəssalam. Haradasa 1-ci sinifdən 6-cı sinifə qədər hər yay nənəmin yanında, kənd həyatı məktəbi keçmişəm. At çapmaq, çayda üzmək, bütün çətinliklərə düşüb-çıxmaq... Belə qalıb xəyalımda. Uşaqlıq dövrüm daha çox kəndlə bağlıdır. Orada da axşamlar eyvanda pərdə çəkib tamaşalar göstərərdik uşaqlarla. Gündüzlər yenə çöl, meşə, camaat həyətinin məhsulunu bazara çıxarardı, mən də nənəmin həyətindən kartof yığıb qoşulardım onlara. Göyçaya kartof satmağa getmişəm... 

Bir dəfə hətta çobanlıq eləmişəm, çoban xəstələnmişdi, dedilər ki, çoban sağalınca növbə ilə hər ailədən bir nəfər “nobata” getməlidir. Nənəmin də bir inəyi vardı. Adı indiyə kimi yadımdadır - “Sürməağız”...  Bunlar hamısı çox yadda qalan şirin xatirələrdir”.

“Sovetski” isə ümumi həyat məktəbi idi:  “Burda dram dərnəyinə gedirdim, sonra dərs yükü artdı, televiziyada uşaq verilişlərində iştirak edirdim. Belə-belə baş qarışdı şəhər həyatına”.

İlk dəfə hələ 10-cu sinifdə oxuyanda “İstintaq davam edir” filminə çəkilməklə həyat və sənət yolu müəyyən olunur. Belə gəlir Azərbaycan teatr və kino tarixinə Fuad Poladov adı. 

“Hə... İlk dəfə hələ 10-cu sinifdə oxuyarkən “İstintaq davam edir” filminə çəkildim, evə şəkilləri gətirmişdim. Atam  gördü ki, bu məsələyə münasibətim ciddidir, şəkilləri götürüb cırıqladı. Onsuz da teatra marağımın ötəri olmadığını hiss eləmişdi”.

10-cu sinifdə oxuyarkən kinostudiyanın nəzdində yaradılmış aktyorluq kurslarına daxil olur. 132 nömrəli məktəbin şagirdi yaxınlıqdakı  İncəsənət İnstitutunda diplom işi  müdafiə edən tələbələrin tamaşalarında da uşaq rollarında oynayardı. İnstitutun rektoru onu belə görüb təhsil almağa  dəvət edir.  Sənətə kinodan gəlmiş aktyor uzun bir müddət Akademik Milli Teatra bağlanır. Tofiq Kazımov ilk dəfə İlyas Əfəndiyevin “Məhv olmuş gündəliklər” əsərinin tamaşasında Savalan rolunu ona verir. Üstəgəl teletamaşalar...

O dövrün hansı tamaşaçısının xəyalında Emin Bəxtiyarov obrazı qalmayıb?  Aktyor özü isə: “Məni indi də bəzən küçədə “Alov”, “Atayevlər ailəsi”  tamaşalarından tanıyırlar. Baxmayaraq ki, mən o obrazların hər ikisində oynamaqdan imtina etmişdim. Mərhum Lütfi Məmmədbəyov çox israrla mənə o rolları oynadıb. Televiziyada onlardan sonra, Ramiz Həsənoğlu ilə “Fatehlərin divanı” maraqlı oldu, bir də Mehriban Ələkbərzadə ilə “Cəza”  maraqlı işlərdən biri idi”.  

Filmoqrafiyasında 37 filmin adı var.  Aktyor deyir daha çoxdur: “Doğrudan 37-dir..? Təəccüblü gəldi mənə, kinoda ondan çox az obrazın adını çəkə bilərəm. Onların çoxunu hesaba salmıram, birini rejissorun xatirinə oynamışam, başqa birini nəyinsə xatirinə. İndi eləmərəm e, o vaxt cavan olmuşam. Məsələn, elə “Ad günü”ndə Rasim Ocaqov birtəhər başımı tovladı, xahiş etdi ki, bunu ancaq sən edə bilərsən”.

Milli Dram Teatrının çox uğurlu tamaşalarından olan “Təhminə və Zaur”dan sonra Fuad Poladov uzun bir müddət o səhnəyə çıxmadı.

Aktyor yalnız müxtəlif obrazlara girən, müxtəlif xarakterlər yaradan material deyil. O, həm də bütün insanlar kimi bir şəxsiyyətdir. O, da hansısa laqeyidlikdən inciyə, yaxud qısqanclıqdan yaxa qurtarmağa çalışa biləndir. Bəzən onu əhatə edən və sıxan mühitdən sadəcə baş götürüb gedə bilər. Susub gedər, yaxud üsyan ediban. 

Fuad Poladov əslində qəlbində üsyan etdi, bəlkə də həmin məqamda bir-neçə kəlmə etiraz da ifadə etdi, amma hələ də o barədə susur. Bəzən susmaq da nələrisə çox gözəl şəkildə ifadə etməkdir.

Sevgisini də bu sənətin yollarında tapdı. Tapdı-itirdi. Sevdiyi özü kimi sənətin yollarında sevə-sevə addımladığı həmkarı idi. Amma Azərbaycan kişisinə xas xarakterə malik aktyor-sənətkar Fuad Poladovun istədiyi sadəcə evə gələndə xanımının onu qarşılaması, gülərüzlə süfrə açıb qulluq göstərməsi idi. İki sənətkarın həyat yolu buna görə ayrıldı, amma sənətdə bu yol davam edirdi. 

Ailədə adi məişət qayğılarından tutmuş iri həyatıvacib məsələlərə qədər hamısı Fuad Poladovun çiyinlərindədir: “Ailə başçısı kimi də yaxşı olmağa çalışıram, ata kimi də, sadəcə, səhnəni dəlicəsinə sevirəm”.

Yaratdığı saysız-hesabsız teatr rolları içərisində özünün sevdiyi Napaleon, Hamlet, Sezar, Bunin, Timonla, İblisdir. 

Son illər çəkildiyi filmlər  “Arxada qalmış gələcək”, “Ovsunçu”, “Günaydın,  mələyim”, “Güllələnmə təxirə salınır”, “Küçələrə su səpmişəm”, “Aktrisa” filmləridir. Həmkarları ilə müqayisədə onun kino taleyi də rəngarəngdir. Kino az qala olmayan vaxtlarda belə Fuad Poladov kinosuz qalmayıb, çəkilib.

Son illərin ən çox sevilən obrazıdır  “Güllələnmə təxirə Salınır”da Xan: “Elədir. Mən o cür insanları görmüşəm, onlarla yaxınlığım olub. O vaxt bir məhşur “oğru” var idi,  ümumittifaq miqyasda tanınırdı. “Sanka zver” ləqəbli - adı Cabir idi. Onunla ünsiyyətdə olmuşam, dəfələrlə. Yaxın tanıdığım insanlar olub. “Sovetski”də böyümüşəm, məktəb dostlarım da içərişəhərli uşaqlar olublar.

Bu böyük həyat məktəbi. Əgər o obraz belə canlı alınıbsa, bunların böyük təsiri var.  Həyatda keçdiyin yol var e, həyat universitetləridir. Onlar insana çox kömək edir. Hələ gənc ikən, uşaq ikən yan-yörəndə sınan, əyilən, tapdanan, əzilən insanları o qədər görürsən ki, eyni vəziyyətə düşməməyi öyrənirsən, bu situasiyalara düşəndə necə çıxmaq lazım olduğunu öyrənirsən.  

Bir dəfə bir həmkarım başqa bir adam haqqında qəzəblə danışdı mənim yanımda ki, o qoymadı məni inkişaf etməyə, qol-qanad açmağa. İntiqamımı mən almasam, oğlum alacaq, o, belə, o, filan... Üstündən az bir müddət keçmiş, müşavirədə bu adam durdu həmin adam haqda elə yüksək fikirlər dedi ki, mat qaldım. Çıxanda çalışıb onunla üz-üzə durdum ki, gözlərimin içinə baxsın. Baxdı... Qulağıma da pıçıldadı ki, “ə..siyasətdi də...”. Tutdum yaxasından, çəkib özümə tərəf mən də onun qulağına pıçıldadım ki, “hər şeyin öz adı var, bu siyasət deyil...”.

Beləcə, 1948-ci il mayın 24-də “Sovetski”dən başlayan həyat və sənət yolu davam etdi... 4 may 2018-ci ilə kimi...


Ramilə Qurbanlı,

"33 pərdəli dram"

BU KATEQORİYADAN OLAN DİGƏR XƏBƏRLƏR
+ Arxiv
Müsavat rəhbərliyi Vurğun Əyyubu ziyarət üçün ailəsinə MÜRACİƏT ETDİ 24 Sentyabr 2019, 12:38 Azərbaycan Xalq Hərəkatının qurultayı gecikir - SƏBƏB 24 Sentyabr 2019, 12:20 Zahid Orucun rəhbərlik etdiyi Mərkəz ilk tədbirə toplaşdı - Dövlət qurumları TƏNQİD OLUNDU 24 Sentyabr 2019, 12:14 Naqif Həmzəyev: “İşsizlik səviyyəsi nəzərəçarpacaq dərəcədə azalıb” 24 Sentyabr 2019, 12:05 İsgəndər Həmidov ikinci dəfə əməliyyat olundu  24 Sentyabr 2019, 11:56 Azərbaycan Avtomobil Federasiyasının dəstəyi ilə “BMW Fest 2019” keçirilib - FOTO+VİDEO 24 Sentyabr 2019, 11:55 Bakıda “Nəsimi ili” ilə bağlı FESTİVAL 24 Sentyabr 2019, 11:50 Binəqədidə 9 evdən oğurluq edən şəxs tutulub - FOTO 24 Sentyabr 2019, 11:42 İslam Əməkdaşlıq Təşkilatı Ermənistanın təcavüzü ilə bağlı bəyanat verdi - MƏTN 24 Sentyabr 2019, 11:39 Təcili yardım maşını ilə məişət əşyaları daşınır? - Nazirlik TƏKZİB ETDİ - FOTOLAR 24 Sentyabr 2019, 11:38 Bakıda Səduyyə Ərəbistanı Krallığının Milli günü qeyd edilib - FOTOLAR 24 Sentyabr 2019, 11:34 Koreya Respublikasında TƏQAÜDLÜ təhsil imkanı - ELAN 24 Sentyabr 2019, 11:29 AzerTelecom İlin Telekommunikasiya şirkəti adına layiq görülüb 24 Sentyabr 2019, 11:24 “Qızıl Xaç” Dilqəmlə Şahbazdan nə gətirib? - Girovların yaxınları DANIŞDI 24 Sentyabr 2019, 11:18 Katoliklərin Bakıdakı kilsəsində... və ya Allahın evindən REPORTAJ 24 Sentyabr 2019, 11:05 İcbari tibbi sığortanın perspektivləri müzakirə olundu 24 Sentyabr 2019, 11:00 Yerevanda keçmiş nazir intihar edib - O, Koçaryanın cinayət işində şahid idi 24 Sentyabr 2019, 10:43 Ruandalı tələbələr Bakı Ali Neft Məktəbində təhsil alacaq 24 Sentyabr 2019, 10:42 Rumıniyalı alimdən Kamal Abdullanın yaradıcılığına həsr olunan MƏQALƏ 24 Sentyabr 2019, 10:38 Məmmədyarovun Mnatsakanyanla nəticəsiz qalan Nyu-York GÖRÜŞÜ 24 Sentyabr 2019, 10:37 Müflis olmuş banklardakı əmanətlərin sahiblərinə ŞAD XƏBƏR 24 Sentyabr 2019, 10:23 Şamaxıda ağır yol qəzası – 1 ölü, 1 yaralı 24 Sentyabr 2019, 10:17 Bakıda qəzaya düşən avtobusun 82 yaşlı sərnişini öldü   24 Sentyabr 2019, 10:16 Bu yerlərdə qaz olmayacaq 24 Sentyabr 2019, 10:15 Azərbaycan məhsullarının Hindistana ixracı müzakirə edilib 24 Sentyabr 2019, 10:12 ADU-nun Konfutsi İnstitutunun direktoru “Sinxua”ya müsahibə verib 24 Sentyabr 2019, 10:08 Rəsmi Bakıdan Yerevana sərt MESAJ: Əsgərimizi öldürənlər cəzalandırılacaq 24 Sentyabr 2019, 10:07 Kapital Bank ənənəvi SIBOS sərgisində iştirak edir 24 Sentyabr 2019, 10:01 Qızıl Xaç Komitəsi Dilqəmlə Şahbazdan XƏBƏR GƏTİRİB 24 Sentyabr 2019, 10:01 Ermənistan atəşkəsi 21 dəfə pozdu 24 Sentyabr 2019, 09:59 Əsgərimizin meyiti neytral ərazidən çıxarıldı 24 Sentyabr 2019, 09:56 Vilayət Quliyev:Qulağından tutmağa komsomolumuz, quyruğundan yapışmağa pionerimiz olmasa...” 24 Sentyabr 2019, 09:40 İşə götürənlərdən nazirliyə şikayətlər... 24 Sentyabr 2019, 09:33 Tısbağa sürətli mətbuat katibləri... 24 Sentyabr 2019, 09:16 Tanınmış jurnalistin tələbə oğlu: “Bacara bilməyəcəyim işin arxasınca getmirəm” - MÜSAHİBƏ 24 Sentyabr 2019, 08:47