Arxiv
26 Noyabr 2019, 08:43 | QARABAĞ
“Qanlı  yer  adlarımız”... silsiləsindən Laçın “Qanlı  mağara”

1905-1920-ci illərdə hay kilsəsinin və daşnak tör-töküntülərinin Qarabağın dağlıq bölgəsinə və Zəngəzur qəzasına aramsız hücumlarının bir istiqaməti də  (Gorusun  Dığ, Xınzırək kəndlərindən edilən)  Laçın nahiyəsi,  onun  Həkəri və Hocaz çaylarının hövzələrində yerləşən yaşayış məntəqələri olub. Bu cür obalardan  biri Həkəri çayının sol hissəsində, 8 km aralıda quzey meşəliyində olan Mayis kəndi (əski adı “Qızxanımtoylar” olub, 1960-cı illərdə sovxoz təsərrüfatı yaradılanda bu toponim dəyişdirilib) idi. Kəndin şimal-qərb hissəsinin 8 km-dəki Hocaz qayalığının yanında  adı mistik-sarkal təsəvvürlərdən yaranmış  “Əli bulağı” axırdı və bu qayanın-bulağın yanından “Elat yolu” keçirdi, üzü Qaragöl gölü ətrafındakı yaylaqlara doğru. Bu yoldan Qarabağ bölgəsinin Cəbrayıl, Füzuli, Ağdam, Ağcabədi, Beyləqan rayonlarının tərəkəmə təsərrüfatları da istifadə edirdilər.

           
Həmin  “Elat yolu”nun üstündəki  (Mayis kəndindən 5-6 km  şərqə doğru və Sonasar kəndindən 7-8 km məsafədə)  “Qara gav” dərəsində iki zağa-mağara (giriş hissəsi 5-6 metr enində, hündürlüyü 5 m olan) vardı ki, bunlardan Sonasar kəndinin Qaraxanlar bəylərinin ailələri tərəkəmə həyatlarında  istifadə edirdilər.     

               
1918-ci ilin yayinda hay-daşnak quldurlarının bu hövzədəki kəndlərə etdikləri amansız basqınlar zamanı bu zağa-kahalarda yaşayan adları çəkilən bəylərin heyvandarlıqla məşğul olan iki ailəsinin 16-17 üzvünü qəddarlıqla qətlə yetiriblər. Zağaların birində öldürdükləri körpə uşaqları qoyun itləri ilə üz-üzə qoyub, mal-heyvanları bütünlüklə qarət ediblər.

               
 Bu  hadisədən sonra həmin zağalara el arasında  “Qanlı mağara” deyilib.

                
Yer adlarımızın bu qanlı  səhifəsi barədə Laçın rayonu, Mayis kənd sakini Salman Əmrah oğlu (1880-1990)  oğul nəvəsi Saleh Qaraca oğlu Əmrahova (1972)  ömrünün son illərində danışıb.

 

Qismət Yunusoğlu,
Bakı Dövlət Universitetinin müəllimi (050.372.60.08.)

  

 

BU KATEQORİYADAN OLAN DİGƏR XƏBƏRLƏR
+ Arxiv
“Apple”in rəhbəri milyarder oldu 12 Avqust 2020, 16:51 İlham Zəkiyev sədr seçildi 12 Avqust 2020, 16:45 İlham Əliyev taksi sürdü - VİDEO 12 Avqust 2020, 16:39 Azərbaycanda koronavirusa yoluxanların sayı yenə artır - daha 2 nəfər öldü 12 Avqust 2020, 16:33 Bayden Konnektikutedə ilkin seçkilərdə qələbə qazanıb 12 Avqust 2020, 16:27 Diaspor hərəkatının dönüş nöqtəsi - 1-ci hissə 12 Avqust 2020, 16:22 Niderlandda ən böyük narkolaboratoriya  bağlandı 12 Avqust 2020, 16:17 Kürdəmirdə “Mercedes” traktora çırpılıb, ölən var 12 Avqust 2020, 16:12 Qubaya istirahətə gələn 7 nəfər cərimələndi 12 Avqust 2020, 16:06 Məktəblərdə bir dərs 35 dəqiqə, tənəffüs müddəti isə 10 dəqiqə olsun - TƏKLİF 12 Avqust 2020, 16:00 Nazir Xəzər sahilinin təmizlənməsi prosesində - Foto 12 Avqust 2020, 15:55 Prezident Əli Əsədova daha bir yüksək vəzifə verdi - SƏRƏNCAM 12 Avqust 2020, 15:50 Pərvin Kərimzadə: “Qarabağ” dayaq blokunun istifadəyə verilməsi mühüm hadisədir 12 Avqust 2020, 15:48 Vilayət Eyvazov onu DYP-yə rəis TƏYİN ETDİ 12 Avqust 2020, 15:45 “Məsləhətləşmələr aparılır”: Nazirlikdən yeni tədris ili AÇIQLAMASI 12 Avqust 2020, 15:40 Yas mərasimində iştirak edən 17 nəfər saxlanıldı - FOTOLAR 12 Avqust 2020, 15:34 Azərbaycan Premyer Liqasının yeni mövsümünün püşkü atıldı 12 Avqust 2020, 15:28 Sahibkarlığın İnkişafı Fonduna yeni sədr təyin olundu 12 Avqust 2020, 15:22 İlham Əliyev yeni "London taksi"ləri ilə tanış oldu - FOTOLAR 12 Avqust 2020, 15:16 15 yaşlı qızı zorlayan müəllimlə bağlı hökm ağırlaşdırıla bilər 12 Avqust 2020, 15:10 Azərbaycanda qızıl və gümüş kəskin ucuzlaşdı 12 Avqust 2020, 15:08 Orta məktəblərdə dərsə davamiyyət məcburi olmayacaq 12 Avqust 2020, 15:02 Neft Fondunun gəlirləri niyə azalır? - AÇIQLAMA 12 Avqust 2020, 14:56 190 manat alacaq səxslərin siyahısı banklara göndərildi - RƏSMİ 12 Avqust 2020, 14:54 Məktəblər üçün yeni tədris cədvəlinin hazırlanması təklif edildi 12 Avqust 2020, 14:48 "Barselona"nın futbolçusu koronavirusa yoluxdu 12 Avqust 2020, 14:42 “Gələcəyimiz gənclərdir” festivalı baş tutub - FOTO 12 Avqust 2020, 14:36 Azərbaycanda məhbus qollarını doğradı 12 Avqust 2020, 14:30 Dövlət sahibkarlara 250 manat ödənişinə BAŞLADI 12 Avqust 2020, 14:24 “WhatsApp”da yeni funksiya tətbiq olunacaq 12 Avqust 2020, 14:18 Binəqədidə soyğunçuluq edənlər saxlanıldı 12 Avqust 2020, 14:12 Prezidentin köməkçisi:  “Ermənistanın Milli Təhlükəsizlik Strategiyası sanki saxta tarix dərsliyidir” 12 Avqust 2020, 14:06 Vebinarlar iştirakçılara yeni və müasir biliklər aşılayır 12 Avqust 2020, 14:00 Azərbaycanda koronaviruslu xəstə evi tərk etdi - xəstəxanaya yerləşdirildi  12 Avqust 2020, 13:54 Mədəniyyət nazirinə müşavir təyin olundu 12 Avqust 2020, 13:48