Arxiv
29 mart 2021, 12:55 | DİASPOR
ABŞ saytında Xudavəng monastır kompleksi haqqında yazı dərc olunub

ABŞ-ın San Dieqo şəhərində fəaliyyət göstərən “Timberwolf Phoenix” şirkətinə məxsus “Republic Underground” analitik saytında Xudavəng monastır kompleksi haqqında yazı dərc olunub. Diaspor Fəaliyyətinə Jurnalistlərin Dəstəyi İctimai Birliyinin sədri Fuad Hüseynzadənin “Tanrı məbədi” adlanan Xudavəng monastır kompleksi” sərlövhəli bu yazısında Azərbaycandakı Alban memarlıq abidələrinin tarixi əhəmiyyəti vurğulanır: “Qafqaz Albaniyasının memarlıq abidələrini araşdıran elm adamları bu abidələrin memarlıq planlaşdırma üslublarına və ən xarakterik xüsusiyyətlərinə görə ermənilərin dini memarlıq abidələrindən tamamilə fərqli olduğunu bildirirlər. Bu abidələr bütün tarixi faktlara əsaslanaraq Azərbaycan xalqının milli mədəni irsinə aiddir.

 

Azərbaycanda tarixi boyu müxtəlif dini inanclara malik olan bir çox millət və etnik qrup birlikdə sülh və əminamanlıq içində yaşamışdır. Buna görə də ölkəni qürurla dini tolerantlıq diyarı adlandırmaq olar.

 

Azərbaycanda yüz illərlə keçmiş tarixə aid məscidlər, kilsələr və sinaqoqlara rast gəlmək olar. Bu dini evlər qorunur və bərpa olunur. Çünki bu günə qədər əsas üç əsas inanc qrupu arasında heç bir qarşıdurma qeydə alınmayıb və bu da, Azərbaycada bütün müxtəlif dini inancların mövcudluğunu simvolizə edir”.

 

Yazıda Xudavəng monastır kompleksinin Azərbaycan Albaniyası memarlığının möhtəşəm nümunələrindən biri olduğu bildirilir. Həmçinin yazıda Xudavəng məbədinin Kəlbəcərdə olması, tarixi, tikilmə səbəbi, arxieoloji əhəmiyyəti haqqında geniş məlumat verilir: “2 aprel 1993-cü ildə Kəlbəcər Ermənistan silahlı qüvvələri tərəfindən işğal edildi. Kəlbəcəri xüsusi edən mineral, qızıl, civə və qiymətli materialların zənginliyidir. İşğal zamanı erməni tədqiqatçılar Xudavəng monastırını ermənilərə aid abidə kimi təqdim etməyə çalışırdılar. 25 noyabr 2020-ci ildə Kəlbəcər işğaldan azad edildi. “Tanrı Məbədi” adlanan Xudavəng monastırı Kəlbəcər rayonunda Tərtər çayının sol sahilindədir. Kəlbəcər Qarabağın dağlıq hissəsindəki Xaçın Alban bəyliyinin dini mərkəzlərindən biri kimi tanınır. Tarix boyu kompleksdə Alban yepiskopu və dini təhsil mərkəzi var idi. Arxeoloji tədqiqatlar nəticəsində monastırın VI-VII əsrlərdə qurulduğu təsdiqlənir.

 

Şahzadə Həsən Cəlal, sülalənin oğlu Mehranies Xaç Vaxtanq və Arzu Xatun bu kilsəni 1214-cü ildə əri Vaxtanqın xatirəsinə kompleksin ərazisində tikdirmişlər. Şahzadə Vaxtanqın şəkli kilsənin şərq fasadındakı daş üzərində həkk olunmuşdur. Arzunun iki oğlunun xəyalları cənub fasadında həkk olunmuşdu. Alban şahzadəsi tərəfindən tikilən kilsə, memarlıq xüsusiyyətlərinə görə erməni və gürcü kilsələrindən seçilir”.

 

Məqalədə 2020-ci ilin dekabrında Azərbaycan Alban-Udi xristian dini icmasının üzvlərinin 30 ildən sonra erməni işğalından azad edilmiş Kəlbəcər rayonunda yerləşən Xudavəng monastırı kompleksini ziyarət etməsi də vurğulanır: “Kompleksin tarixi ziyarətinə AZƏRTAC -ın müxbirləri də qatılıb. Otuz il sonra Xudavəng manastır kompleksinin möhtəşəm şəkillərini əks etdirən fotolar ilk olaraq AZƏRTAC -ın saytında yerləşdirilib.

 

Səfər zamanı Azərbaycanın Alban-Udi Xristian dini icmasının sədri Robert Mobili, Xudavəng monastır kompleksinin tamamilə tarixi və memarlıq baxımından Alban Apostol Kilsəsinə aid olduğunu söyləyib.

 

Xudavəngın memarlıq xüsusiyyətlərini araşdıran professor Gülçöhrə Məmmədova, kompleksin Azərbaycanın ən böyük monastır kompleksi olduğunu bildirib. “Kompleksə müxtəlif ölçülü və dizaynlı ondan çox dini və dünyəvi bina daxildir. Bazilikanın heyranedici xüsusiyyəti - bu kompleksin ən qədim binalarından biri, əsas qurbangahın yanında yerləşən əlavə binadır. Bu binalar Qafqaz Albaniyası memarlığında misilsiz məbəd ənənələrini təcəssüm etdirir” deyib”.

 

Məqaləni aşağıdakı linkdən oxumaq olar:

 

https://republic-underground.com/complex-of-khudavang-monastery-called-temple-of-god/

BU KATEQORİYADAN OLAN DİGƏR XƏBƏRLƏR
+ Arxiv
Samirə Əfəndi “Avroviziya”nın finalında - VİDEO 19 May 2021, 00:57 Abşeronda maşın aşdı - ölən və yaralananlar var - FOTO 19 May 2021, 00:49 BMT Təhlükəsizlik Şurası razılığa gələ bilmədi 19 May 2021, 00:38 Tacikistanda üç uşaq diri-diri torpağın altında qaldı - FOTO 19 May 2021, 00:22 Almaniyada piyada körpüsü çökdü - ölən və xəsarət alan var 19 May 2021, 00:09 “Yayılan görüntülər montajdır və mənə qarşı atılan böhtandır” – Mahir Abbaszadədən AÇIQLAMA 19 May 2021, 00:04 “Beşiktaş” Türkiyə kubokunu da qazandı 18 May 2021, 23:51 Lənkəranda piyadanın ölümü ilə nəticələnən yol qəzası 18 May 2021, 23:40 “Avroviziya”nın birinci yarımfinalı başlayıb 18 May 2021, 23:25 Bakıda piyadanı maşın vurub öldürdü - FOTO 18 May 2021, 23:11 Nijni Novqoroddan Bakıya birbaşa uçuşlar başlayır 18 May 2021, 22:58 Güləşçilərimiz Avropa çempionatında daha 3 medal qazandı - FOTO 18 May 2021, 22:44 Bakıda bir nəfər özünü dənizə atdı 18 May 2021, 22:33 Cəbrayıl Hacıyev Avropa çempionu oldu 18 May 2021, 22:20 Sahibə Qafarova İtaliyanın dövlət katibi ilə görüşdü 18 May 2021, 22:13 Qaradağ Rayon Ağsaqqallar Şurasının konfransı keçirilib 18 May 2021, 22:04 Goranboyda dəhşətli HADİSƏ 18 May 2021, 22:02 Abşeronda yol qəzası - xəsarət alanlar var 18 May 2021, 21:53 Türkiyədə yoluxanların sayı artdı, ölənlər azaldı 18 May 2021, 21:42 Neft yenidən ucuzlaşır 18 May 2021, 21:27 “Çernomor”u canlandıran rus aktyor vəfat etdi 18 May 2021, 21:13 "Zərifə Əliyeva" gəmisi gələn il istismara veriləcək 18 May 2021, 21:02 Ukraynanın səhiyyə naziri istefaya göndərildi 18 May 2021, 20:49 Ter-Petrosyan parlament seçkilərinə qatılır 18 May 2021, 20:33 Ceyhun Bayramov Türk Şurasının baş katibi ilə danışdı 18 May 2021, 20:20 Sahibə Qafarova İtaliya Senatının sədri ilə görüşdü 18 May 2021, 20:11 Milli Məclisin nümayəndə heyəti Romada Nizami Gəncəvinin abidəsini ziyarət edib - FOTO 18 May 2021, 20:03 Azərbaycanla Belarus hərbi-texniki əməkdaşlığı müzakirə edib 18 May 2021, 19:39 Bakı yollarında sıxlıq 30-dan çox avtobus tıxacda qalıb 18 May 2021, 19:21 Bu xəstəxananın vəzifəli şəxslərinə cinayət işi AÇILDI 18 May 2021, 19:02 Azərbaycanla Rusiya pomidor qadağasını müzakirə etdi 18 May 2021, 18:52 Teledərslərin mayın 19-na olan cədvəli 18 May 2021, 18:50 Qaradağ Rayon Ağsaqqallar Şurasının konfransı keçirilib 18 May 2021, 18:38 Gömrükdə rüşvət alan vəzifəli şəxslər saxlanıldı - ADLAR 18 May 2021, 18:21 Manatın sabah olan məzənnəsi açıqlandı 18 May 2021, 18:04