Arxiv
27 Aprel 2011, 20:19 | İQTİSADİYYAT
"Oğru dünyası" niyə sevilir?

Bu yaxınlarda Əfqanıstanda yaşayan özbək türkü Fazil Əhmət Burgetin “Türküstan”a müsahibəsində bir məqam diqqətimi çəkmişdi. O, deyirdi ki, Əfqanıstanda insanlar bəzən öz problemlərinin həlli üçün dövlətə deyil, Talibana müraciət edir.

Bəli, dünyanın, yaxud Qərbin terror təşkilatı kimi tanıdığı Talibana. Demək ki, dövlətin aciz qaldığı, dövlətin hüquq və ədalətinin işləmədiyi yerdən qeyri-dövlətin gücü doğur, işləyir, qəbul edilir. Əfqanıstanda insanlar çətinə düşəndə ABŞ-ın təyin etdiyi Kərzayi hökumətinə deyil, terror təşkilatına, terrorçulara sığınırlar (onlara hüquqi dillə cinayətkar da demək olar).

Nədən bu xatırlatmanı etdim? Azərbaycanda da "qeyri-dövlət"ə - "qaçaqlar"a, "cinayətkar" və ya "oğru" aləminin tanınmış nümayəndələrinə hər zaman maraq və bəzi hallarda rəğbət olub. Keçmişdə qaçaqlar haqda xalq arasında dolaşan rəvayətlər, çağdaş tariximizdə, sovet dövründə "avtoritetlər"in, "lotular"ın, "qızılbarmaqlar"ın haqqında danışılıb. Elə müstəqillik dövrümüzdə "cinayətkar aləm"in tanınmış simaları haqda nə qədər filmlər çəkilib, kitablar çıxıb, mətbuatda serial yazılar gedib. Və bu əsərlər cəmiyyətdə böyük ilgi qazanıb.

Bir məqamı da vurğulayım ki, keçmişdən günümüzə qədər haqqı tapdananlar bir sıra hallarda dövlətin deyil, yuxarıda sadaladığım güclərin üstünə qaçıblar ("Atları yəhərləyin" filmində Qaçaq Nəbinin üstünə şikayətə gedən İbişi xatırlayın). Elə dövrümüzdə də haqq-hesabının çəkilməsi üçün "avtoritet"lərə pənah aparanlar az deyil. Əfqanıstanda olduğu kimi...

Cəmiyyətimizdə "oğru dünyası"na olan ənənəvi rəğbət son illər daha qabarıq şəkildə görünməkdədir.

Bir-iki il əvvəl məşhur "avtoritet" sabirabadlı Hikmət qətlə yetiriləndə az qala bütün Sabirabad əhli onu son mənzilə yola salmağa getmişdi (O zaman qanunverici orqanın üzvü Pənah Hüseyn də həmçinin). Demək ki, sabirabadlı Hikmət öz el-obası üçün fəxr mənbəyi olub. Yoxsa ki, "cinayət aləmi"nin tanınmış nümayəndəsinə bunca rəğbət hardan idi.

Eyni halla bu yaxınlarda dünyasını dəyişən "Masallı Mamed"in dəfnində də rastlaşdıq. Yenə də böyük izdiham "cinayət aləmi"nin bu məşhur ismini son mənzilə yola saldı.

Bu yaxınlarda ANS-də gedən bir verilişdə isə "Zerkalo Klara" sovet dövlətinə qarşı mübarizə aparmış əsl dissident kimi təqdim olunurdu.

Ümumiyyətlə, "avtoritet"lərə rəğbət bəsləyənlər hər zaman özlərinə bu cümlə ilə haqq qazandırıblar: "Onlar yaşadıqları mühitə etiraz edərək cinayətlərə imza atıblar!" Yəni, bununla onlar əməllərini və onlara olan sevgiləri siyasiləşdiriblər.

Adıçəkilən şəxslərə bu cür diqqət və ehtirama görə heç kimi qınamaq fikrim yoxdur (Ən azı ona görə ki, özümü həmin minlərlə insanın cəmindən ağıllı saya bilmərəm). Ancaq düşündürücü məqam bilirsiniz nədir? Axı, niyə dövlətin cinayətkar saydığı (həm də konkret əməlləri sübut olunmuş) insanlara cəmiyyət belə sayğı duyur? Bəlkə, bu hikmətin arxasında insan düşüncəsində baş vermiş hansısa fenomenal bir dəyişiklik dayanır? Ədalət axtarışını dövlətdə deyil, cinayətdə axtarmaq dəyişikliyi...

BU KATEQORİYADAN OLAN DİGƏR XƏBƏRLƏR
+ Arxiv
Bakıda “Bakubus” avtobusları dezinfeksiya edilir 28 Fevral 2020, 00:17 Bu komandalar Avropa Liqasının 1/8 finalında 28 Fevral 2020, 00:16 DTK-nın ermənilərlə birlikdə törətdiyi Sumqayıt hadisələrindən 32 il ötür 28 Fevral 2020, 00:01 Azərbaycanda biotəhlükəsizlik laboratoriyaları açıldı - FOTO 27 Fevral 2020, 23:41 Alimlər havasız yaşaya bilən canlı aşkarladılar 27 Fevral 2020, 23:22 Sabirabadda müəllimə bıçaqlandı 27 Fevral 2020, 23:06 Azərbaycanda koronavirusa görə məktəblər bağlanacaq? 27 Fevral 2020, 22:48 Daşkəsəndə gənc hündürlükdən yıxılaraq ağır xəsarət alıb 27 Fevral 2020, 22:33 Bu ölkədə koronavirusdan ölənlərin sayı 17-yə çatdı 27 Fevral 2020, 22:19 WhatsApp qruplarının təhlükəsizlik problemi 27 Fevral 2020, 22:01 “Ermənicə-Azərbaycanca lüğət” çap edildi 27 Fevral 2020, 21:46 İranda 116 nəfərin koronavirusdan öldüyü iddia edilir 27 Fevral 2020, 21:32 Avropadan Türkiyəyə qarşı gözlənilməz addım 27 Fevral 2020, 21:18 “Azərbaycan İranla sərhəddə səyyar  hospitallar təşkil edir”  - RƏSMİ 27 Fevral 2020, 21:02 Yaponiyanın Azərbaycandakı səfirliyində rəsmi qəbul keçirilib 27 Fevral 2020, 20:45 Azərbaycanlı şahmatçı birinci oldu 27 Fevral 2020, 20:29 “Koronavirusun pandemiyaya keçmək ehtimalı davam edir” - ÜST 27 Fevral 2020, 20:14 Şura SƏLİS-ə yeni xidmətlər əlavə edəcək - FOTOLAR 27 Fevral 2020, 20:00 Prezident Artur Rasizadəni qəbul etdi: “Sizinlə növbəti görüşümüz Dağlıq Qarabağda olsun” 27 Fevral 2020, 19:58 Azərbaycanda koronavirusa görə qərargah YARADILDI 27 Fevral 2020, 19:50 Mobil səhra laboratoriyası koronavirusla bağlı hazır vəziyyə gətirildi - Əhaliyə çağırış 27 Fevral 2020, 19:46 MŞ-da Xəzəryanı ölkələrin jurnalistlərinin görüşünün təşkili müzakirə olundu 27 Fevral 2020, 19:40 Turizm Agentliyi koronavirusla bağlı vətəndaşlara müraciət ETDİ 27 Fevral 2020, 19:29 İranda universitetlərdə də dərslər dayandırıldı - Koronavirusa görə 27 Fevral 2020, 19:16 Doğum gününü 4 ildən bir qeyd edən AZƏRBAYCANLILAR 27 Fevral 2020, 19:03 Partiyalar hökumətdən ofis istəyib – Pənah Hüseynin PA-dakı görüşünün sirrləri 27 Fevral 2020, 18:48 Rusiya sabahdan İranla hava əlaqəsini məhdudlaşdırır 27 Fevral 2020, 18:43 DİN və Baş Prokurorluqdan Yardımlıdakı cinayətlə bağlı AÇIQLAMA 27 Fevral 2020, 18:36 İranın vitse-prezidenti də koronavirusa yoluxdu 27 Fevral 2020, 18:18 Keçmiş səfir koronavirusdan öldü 27 Fevral 2020, 18:16 Rusiya nümayəndə heyəti ADU-nun qonağı olub - FOTO 27 Fevral 2020, 18:07 Sumqayıt hadisələri barədə obyektiv yazı erməniləri TƏŞVİŞƏ SALDI 27 Fevral 2020, 18:00 UNEC-də beynəlxalq konfrans - FOTO 27 Fevral 2020, 17:56 Pənah Hüseyn Prezident Administrasiyasındakı görüşdə 4 partiyanı təmsil edib 27 Fevral 2020, 17:50 BMU-də icbari tibbi sığorta  ilə bağlı maarifləndirmə tədbiri keçirilib - FOTO 27 Fevral 2020, 17:44