Arxiv
2 Aprel 2012, 12:56 | İQTİSADİYYAT
Azərbaycanda yaradıcı gənclərin formalaşması…

(Yazı “Deputat-tələbə əməkdaşlığı” müsabiqəsinin “Azərbaycanda yaradıcı gənclərin formalaşması” mövzusunda yazılıb)

Yaradıcılıq insan  həyatının müəyyən dövründə özünü biruzə verən bir məfhumdur. Ümumilikdə yaradıcılıq haqqında danışmazdan öncə, fərqli yazarların, düşünürlərin bu haqda fikirlərini bilmək maraqlı olar.Bu adlardan Jean Paul, Tomas Edison, İsaak Nyuton və s öz kəşflərinə görə yaradıcılıq qabiliyyətlərinə malikdirlər. Mahiyyət  etibariylə yaradıcılıq biliyin alt seqmenti olaraq qəbul edilir. Lakin, bununla yanaşı qeyd etmək lazımdır ki, hər iki məfhum özülüyündə təzad təşkil edir və hansının daha vacib olması uzun müzakirələrə səbəb olub. Belə ki, Albert Eynşteyn yaradıcılığının önəmini daha da qabardaraq onu daha vacib element adlandıraraq biliyin məhdud, yaradıcılığın isə sonsuz olduğunu bildirib. Yaradıcılıq haqqında danışarkən ikinci ən əhəmiyyətli məsələ yaradıcılq və kreativlik arasında əlaqə, ziddiyətidir. İlk olaraq kreativliyin nə olduğunu dərk etmək vacibdir. S.Robert özünün Kreativlik Axtarışında adlı kitabında sözükeçən məfhumu hər hansı bir fərd tərəfindən müəyyən dəyərə malik yeni bir fenomen yaradılması kimi izah edir. Azərbaycan tarixən yaradıcı və müdrik insanlar yurdu olmuşdur. Yaradıcılıq ölkəmizdə şifahi və yazılı olaraq iki hissəyə bölünərək, xalq yaradıcılığı kimi tanınmış və bu da bilavasitə yaradıcılığın xalqın bağrından gəldiyini söyləmə imkanı verir. Bunlara missal olaraq, tarı yenidən quran və ona çingənə və kök sistemə əlavə edərək ilk dəfə sinədə çalan böyük tarzən Mirzə Sadıqcan, ilk opera yazan Şəfiqə Axundovanı göstərmək olar. Şübhəsizdir ki, keçmişi yaradıcı insanlarla bu qədər zəngin olan Azərbaycan bu gün də yaradıcı insanlar yetişdirməkdədir. Qeyd etmək yerinə düşərdi ki, yaradıcı insanların beyin məhsulları yalnız onlar üçün deyil, ümumilikdə cəmiyyətin inkişafına böyük təkan verir. Misal üçün texnoloji sahədə yaradıcılığa aid misalı, 2011-ci ildə dünyada ilk dəfə Azərbaycanda düzəldilmiş Gözdən əlillər üçün mini komputeri göstərmək olar. Bu ixtira , Heydər Əliyev fondunun maliyyə dəstəyi ilə yaradımış və görmə qüsuru olan insanların cəmiyyətə inteqrasiyasını asanlaşdırmaq məqsədi güdür. İncəsənət, ədəbiyyat və s kimi sahələrdə də, Azərbaycan insanı öz potensialını göstərir, fərqli səpkili yarış, sərgi, göstərilərdə iştirak edirlər. Buna misal olaraq dəyərli yazar Kaman Abdullanın Nobel mükafatına namizədliyi qeydə alınmasını göstərmək olar. Yaradıcı gənclər cəmiyyət arasında seçilmiş insanlar, liderlərdir. Lakin onlara misal  göstərməkdən öncə ümumi uğur modeli haqda yazmaq yerinə düşərdi. Azərbaycanda yaradıcı uşaq və gənclərdən danışan zaman 11 yaşlı rəssam Məhəmməd İsmayılovu xüsusi vurğulamaq lazımdır, belə ki, onun az yaşına rəğmən bir neçə  rəsm sərgisi təşkil  edillib. Bundan əlavə gənc rəssam, Arzu Əhnədova, Hüseynov Cavid, heykəltəraş Nəbizadə Orxan, modelyer Səbinə Mürşüdovanı göstərmək olar. İçərişəhərdə yerləşən Abşeron rəsmi qalereyasında son günlərdə təşkil edilən Nəzrin Əliyevanın Rəsm sərgisini göstərmək olar.  Qeyd etmək lazımdırki,, Azərbaycan Respublikası Təhsil Nazirliyinin nəzdində 83 uşaq yaradıcılıq mərkəzi  fəaliyyət göstərir. Bununla yanaşı Respublikamızda 5 məktəbdənkənar tərbiyə işi mərkəzi fəaliyyət göstərirki, onlar da, debat klubu, gənc diyarşünaslar, uşaq parlamenti və s kimi praktiki biliklər  verərək uşaqlara dəstək olur. Azərbaycanda uşaq yaradıcılıq mərkəzlərinə olan dövlət qayğısının bariz nümunəsi, bu tip  mərkəzlərin açılışında Prezident İlham Əliyevin şəxsən iştirakıdır. Müstəqilliyini yeni qazanmış respublika olaraq, Azərbaycanda gənclərin yaradıcılığı, onların özlərini  ifadə etmə imkanları ilə bağlı müəyən problemlər vardır. ELS  Müstəqil Araşdırmalar Mərkəzinin 2011-ci ildə apardığı araşdırma  nəticəsində müəyyən edilmişdir ki, Bakı  şəhəri və ətraf rayonlarından bu tip mərkəzlər fəaliyyət göstərsə də, onların mövcudiyyəti cəmiyyətdə  təbliğ olunmur və beləliklə insanlar sadəcə bu haqda məlumatsız  qalırlar. Ikinci önəmli məsələ isə, yaradıcılıq mərkəzlərin maddi-texniki bazasının zəif olmasıdır ki, bu da mərkəzə  gələn  uşaq və gənclərə müəyyən çətinlik yaradar. Son İKT yeniliklərinin tətbiq olunmasında müəyyən problemlər də gözə çarpacaq qədər böyükdür. Bununla yanaşı qeyd etmək lazımdır ki,  uşaq və gənclər üçün tamaşa, sərgi, göstərilərin  keçirilməsi üçün pulsuz sərgi salonların , teatr səhnələrinin təşkil edilməsində müəyyən problemlər vardır. Lakin qeyd etmək lazımdır ki, bu problemlərin  aradan qaldırılması üçün son  illərdə  intensiv işlər gedir.Bu sahəyə dövlət qayğısı ələxsus son 2 ildə daha intensiv şəkildə görülməkdədir. Yeni-yeni gənclər yaradıcılıq mərkəzlərinin açılması, istedadlı gənclərimizin xaricdə sərgilər keçirmək üçün dəstəklənməsi, ölkə  daxilində olaraq gənclərin fərqli səpkili sərgilərinin, nümayişlərinin təşkil edilməsini göstərmək olar.

 

Pərvin Məhərəmova
Beynəlxalq Jurnalitika
Qərb Universiteti

BU KATEQORİYADAN OLAN DİGƏR XƏBƏRLƏR
+ Arxiv
İki idmançımız dopinqə görə cəzalandırldı 14 Avqust 2020, 01:01 Gürcüstanın Azərbaycana borcu açıqlandı 14 Avqust 2020, 00:53 Xərçənglə mübarizədə yeni üsul tapıldı 14 Avqust 2020, 00:36 Nazir xəsarət alanlara görə məsuliyyəti üzərinə götürdü 14 Avqust 2020, 00:23 Bu gün növbəti qəbul imtahanı KEÇİRİLƏCƏK 14 Avqust 2020, 00:09 TAP layihəsinin 97 faizi tamamlanıb 13 Avqust 2020, 23:57 Şəmkir sakini bıçaqlandı 13 Avqust 2020, 23:42 Rusiyanın Avropaya qaz ixracı xeyli azalıb 13 Avqust 2020, 23:24 "Qarabağ"ın sabiq qapıçısı "Konyaspor"da 13 Avqust 2020, 23:10 Rusiya Türkiyə ilə patrul yoxlanışlarını dayandırıb 13 Avqust 2020, 22:54 Yardımlıda avtomobil qəzası 104 abonenti qazsız qoydu 13 Avqust 2020, 22:41 Xəzərə axıdılan tullantı suları təkrar istifadə edilə bilər 13 Avqust 2020, 22:28 “Elmi tədqiqatlara əsaslanmaq verilən qərarların səmərəliliyini artırır” - Təhsil naziri 13 Avqust 2020, 22:14 Reanimasiyadakı COVİD-19 xəstələrinin sayı AZALDI 13 Avqust 2020, 21:58 "Xiaomi" dünyada ilk ultra-nazik şəffaf televizor istehsal edib 13 Avqust 2020, 21:43 Türkiyədə daha  21  nəfər koronavirusdan ölüb 13 Avqust 2020, 21:27 Belarusa kömək təklif edildi 13 Avqust 2020, 21:13 “Ölkələrimizin suverenliyi, müstəqilliyi və təhlükəsizliyi üçün lazım olan nə varsa edəcəyik” - Hulusi Akar  13 Avqust 2020, 20:58 “100 məhkum cəzadan tamamilə azad edilib” - Ədliyyə Nazirliyi 13 Avqust 2020, 20:41 “Bu təlimlər bəzi ölkələrdə narahatlıq doğurur” - İlham Əliyev 13 Avqust 2020, 20:26 Məhbuslarla görüş və sovqatların verilməsi bərpa olundu 13 Avqust 2020, 20:19 Bakıda elektriklə işləyən avtobuslar istehsal ediləcək 13 Avqust 2020, 20:02 İqtisadiyyat Nazirliyi 65 obyektdə qayda pozuntusu aşkarladı 13 Avqust 2020, 19:56 Millimizin baş məşqçisi "Neftçi"nin məşqini izləyib 13 Avqust 2020, 19:47 Qarabağın bəlalı salnaməsinin baş yazarı əbədiyyətə qovuşdu 13 Avqust 2020, 19:38 Universitetlər oktyabrın 1-dən sonra açılacaq - Türkiyədə 13 Avqust 2020, 19:29 Salyan və Ağstafada “Ford” yandı 13 Avqust 2020, 19:20 Peşə təhsil müəssisələrini bitirənlərin sayı AÇIQLANDI 13 Avqust 2020, 19:11 Dövlət Agentliyi daha 76 obyektdə kobud pozuntular AŞKARLADI   13 Avqust 2020, 19:02 Azərbaycan-Türkiyə təlimlərində Yüksək Səviyyəli Müşahidəçi Günü keçirilib - FOTO 13 Avqust 2020, 18:53 Bu gün keçirilən qəbul imtahanının düzgün CAVABLARI 13 Avqust 2020, 18:44 Teledərslər yeni tədris ilində davam etdiriləcək? - RƏSMİ   13 Avqust 2020, 18:35 DTX-nin saxladığı Eldar Həsənov kimdir? - DOSYE 13 Avqust 2020, 18:26 Ölkəyə gətirilən yeni taksilər istifadəyə verildi - FOTO 13 Avqust 2020, 18:17 Bıçaqla özünü yaralayan 8 yaşlı uşaq öldü 13 Avqust 2020, 18:08