Arxiv
16 Aprel 2021, 15:35 | MƏDƏNİYYƏT
Saz Ədalətsiz qalıb, indi onu kimsə əvəz edə bilmir 

Zaman-zaman məşhur ifaçılar musiqi alətlərinə öz möhürlərini vurublar. Onların bu musiqi alətləri ilə adı qoşa çəkilib. Saz deyəndə Aşıq Ədalət, kamança deyəndə Habil Əliyev, gitara deyəndə Rəmiş göz önünə gəlirdi. İndi onların hər biri haqq dünyasına qovuşub. Bəs, onlrı əvəz edən varmı?

İlk sazdan başlayaq. 

Azərbaycan musiqi mədəniyyətinin ən qədim sahələrindən biri aşıq sənətidir. Aşıq sənətində musiqi, poeziya, təhkiyə, rəqs, pantomima, teatr sənəti elementləri üzvi şəkildə birləşir. Qədim zamanlardan Azərbaycanın məşhur ozanları, saz ifaçıları olub. Onlardan biri də sazın danışan dili, deyən sözü, görən gözü olan əfsanəvi ozan Dədə Ədalət, yəni Ədalət Nəsibovdur. Ədalət Nəsibov yaradıcı insan idi. Aşıq sənətinə bir sıra yeniliklər gətirmişdi.

 

Modern.az saytı indiki dövrdə Ədalət Nəsibovu əvəzləyəcək və ya onun yolu ilə gedən aşıqlarımızın olub-olmadığını soruşub.

 

Azərbaycan Aşıqlar Birliyinin sədri Məhərrəm Qasımlı 20-ci əsr Azərbaycan ifaçılığında  solo sazın ən böyük ustadının Əmrah Gülməmmədov olduğunu qeyd edib:


Əmrah Gülməmmədovdan sonra Ədalət Nəsibov artıq üfüqləri son dərəcə genişləndirib.  Sazın səsini Avropaya qədər yayan Ədalət Nəsibov olub. Ədalət Nəsibov solo saz ifaçısı olaraq UNESCO-da ayrıca diski buraxılmış bir aşıqdır. 25 ildən çoxdur ki, UNESCO-da onun ifalarınn diski buraxılıb və Azərbaycan aşıq sənətini təmsil edir. Ədalət Nəsibov həm saz ifaçısı, həm də dastan bilicisi idi. Gözəl ifalar ediridi,  özünəməxsus səs tembri vardı. 

Onun yetişdirdiyi iki böyük sənətkarı isə xüsusi qeyd etmək lazımdır. Xanlar Məhərrəmov və Əli Quliyev Ədalətin şagirdləridir. Bu iki ifaçı ona layiq sənətkarlar kimi yetişiblər. Ədalət Nəsibov hər zaman bu aşıqların adını xüsusi olaraq çəkirdi. 

Başqa ifaçılarda var ki, Ədalət yolu gedirlər. Məsələn, Ədalət Dəlidağlı, Nemət Qasımov və s. 

Ədalət Nəsibov məktəbi bu gün də yaşamaqda davam edir. Bundan sonra əsrlər boyu Ədalət Nəsibov Azərbaycan sazının sehrli simlərində yaşayacaq. Onun nə qədər gözəl şagirdləri gəlsə də,  öz barmaqlarının səsini, hərarətini heç nə əvəz edə bilməz. 

Ədalət Nəsibovun bizə qalan musiqi irsi bənzərsizdir.  O Azərbaycan aşıqlığının Qızıl Fondu olaraq daim dövriyyədə olacaq”. 


Jurnalist, mədəniyyət yazarı İradə Sarıyeva deyir ki, aşıq Ədalət bu sənətin çox görkəmli nümayəndələrindən biridir.

“20-ci əsrdə aşıq sənətinin çox böyük ustadları olub - Hüseyn Saraclı, Dədə Əmrah, Kamran Əfəndiyev və s. Aşıq Ədalət də onların bir sənət yoldaşı idi. Ədalətin üstün cəhəti isə onun sazı paytaxt Bakıda sevdirməsi oldu. Sazı kənddən şəhərə gətirən də aşıq Ədalətdir. Bu gün mən deməzdim ki, Ədalət zirvədə sənətkar var. Gözəl saz ifaçılarımız var, həm qadınlar,  həm də kişilər arasında amma Ədaləti əvəz edən heç kim yoxdur. Onu əvəz etmək mümkünsüzdür. Qədim saz ifaçılarımızın hər biri bir zirvədir, epoxadır - onları əvəz etmək olmaz. 

Ədalətyönümlü sənətkarlarımız yetişir. Məsələn, Ədalət Dəlidağlı Ədalət Nəsibovun sənət bulağının suyundan içib, onun şagirdi olub, gözəl sənətkardır, amma heç kəs Ədalət Nəsibov ola bilməz”. 


Aşıq Ədalət Dəlidağlı indiki dövrdə solo saz çalanların hər birinin Ədalət Nəsibov yolu getdiyini vurğulayıb:


“Özlərini ona oxşatsalar da, bilərlər onun yolunu gedərlər,  amma Ədalətdən yüksək yerə qalxa bilməzlər.  Ədalət Nəsibov tək gəldi, tək getdi.

Mən 1993-cü ildən dünyasını dəyişənə qədər Ədalət Nəsibovun şagirdi olmuşam. O dünyasını dəyişsə də, mənim üçün sağdır. Bəşəriyyət üçün Ədalət Nəsibov bir nömrəli sənətkardır. Onun sinəsində dastanlar, şeirlər yatırdı. O sonsuz bir liman, kainat idi”.


Mehri QURBAN

BU KATEQORİYADAN OLAN DİGƏR XƏBƏRLƏR
+ Arxiv
BMU ilə “Azertexnolayn” MMC arasında əməkdaşlıq sənədi imzalandı 6 May 2021, 17:12 Azərbaycan veteranlarından Lavrova MÜRACİƏT 6 May 2021, 17:06 Ter-Petrosyan eks-prezidentləri Paşinyana qarşı birləşməyə ÇAĞIRDI 6 May 2021, 17:00 Çavuşoğlu: “Bəzi məsələlərdə Moskva ilə Ankaranın mövqeyi haçalanır” 6 May 2021, 16:57 Ombudsman Miyatoviçə məktub yazdı 6 May 2021, 16:52 Azərbaycan beynəlxalq axtarışda olan şəxsi Rusiyaya təhvil verdi 6 May 2021, 16:46 Ötən gün peyvənd olunanların sayı AÇIQLANDI 6 May 2021, 16:40 Yoluxma azaldı, sağalanlar çoxaldı - 18 nəfər öldü 6 May 2021, 16:34 Əbədiyaşar lider 6 May 2021, 16:28 Nazir: Azərbaycanda qeyri-neft ixracı artıb 6 May 2021, 16:22 Alimlər COVID-19-a qarşı ən yaxşı peyvəndi seçdi 6 May 2021, 16:16 Köçəryan Paşinyanı məhkəməyə verdi -  4 min dollar təzminat 6 May 2021, 16:10 Paşinyan-Lavrov görüşü başladı – FOTO 6 May 2021, 16:05 Koçaryanın seçki blokunun tərkibi AÇIQLANDI 6 May 2021, 16:02 Bakıda piyada zolağı ilə bağlı YENİLİK 6 May 2021, 15:56 Qonşu ölkədə daha 338 nəfər koronavirusdan öldü 6 May 2021, 15:50 Müğənni Elçin Hüseynov 4 aya  32 kq arıqladı - FOTO 6 May 2021, 15:45 Lavrov Bakıda Şəhidlər Xiyabanını ziyarət etməlidir 6 May 2021, 15:39 Kamran Əliyev 100 gənc hüquqşunasa xidməti vəsiqə verdi 6 May 2021, 15:35 UNEC-də ulu öndərin 98-ci ildönümünə həsr olunan konfrans keçirilib   6 May 2021, 15:30 Mehman Hüseynovu təhqir edən şəxs polisə çağırıldı 6 May 2021, 15:25 Məğlub ölkədə Qələbə günü:  Almaniyada 9 May necə keçirilir… 6 May 2021, 15:19 Prezident Kazım Qurbanovu təltif etdi 6 May 2021, 15:18 Fermerlərə 121 milyon manatdan çox subsidiya ödənilib 6 May 2021, 15:12 Şuşa şəhərinə çəkilən ikinci yolda işlər sürətləndirilib - RƏSMİ 6 May 2021, 15:06 Ankaradan Latviyanın “soyqırımı” qərarına sərt REAKSİYA 6 May 2021, 15:00 Kişiləri döyən qadınlar... 6 May 2021, 14:54 “Maskadan düzgün istifadə etməmək, maska taxmamağa bərabərdir” 6 May 2021, 14:49 ANAMA yeni minatəmizləmə texnikaları almağı planlaşdırır 6 May 2021, 14:45 Prezident sərəncam İMZALADI 6 May 2021, 14:40 Ermənistanda məğlubiyyətə görə 628 nəfər istintaqa cəlb edildi 6 May 2021, 14:34 Vətən Müharibəsi qəhrəmanlarının mənzilləri tarixi abidə sayılacaq 6 May 2021, 14:28 1873 nəfər Azərbaycan vətəndaşlığına qəbul olunub 6 May 2021, 14:22 “Dövlət sərhədi haqqında” qanuna dəyişiklik edilir 6 May 2021, 14:16 Heydər Əliyevin 98 illiyinə həsr olunan bilik yarışı keçirilib - VİDEO 6 May 2021, 14:10