Arxiv
22 Avqust 2019, 14:41 | PARLAMENT
“Elçibəy prezident olmaq istəmirdi” - Fəzail Ağamalıdan mübahisəli AÇIQLAMA

Bu gün Azərbaycanın sabiq prezidenti  Əbülfəz Elçibəyin anım günüdür. Onun vəfatından 19 il ötür. 


Vaxtilə xalq hərəkatında Əbülfəz Elçibəylə birlikdə iştirak etmiş deputat, Ana Vətən partiyasının sədri  Fəzail Ağamalı eks-prezidentlər bağlı xatirələrini Modern.az-a danışıb. Deputat söhbətinə başlamadan öncə Əbülfəz Elçibəyə Allahdan rəhmət diləyib:


“Bu gün artıq onun arzuladığı Azərbaycan ayaq üstədir, dünya miqyasında tanınır, nüfuzu var, hörmət sahibidir. Dövlətimiz möhkəmlənir, regionda liderə çevrilir. Bütün bunlar Əbülfəz Elçibəyin arzuları idi. Düşünürəm ki, onun ruhu indi şad olmalıdır.

Elçibəylə bizim tanışlığımız 1968-ci ildə mən BDU-da tələbə olarkən başladı. O bizə tarix fənnindən dərs deyirdi. Kifayət qədər savadlı, tələblərlə səmimi münasibətdə olan bilici kimi tanıyırdıq. Bizim onunla tezliklə yaxşı münasibətlərimiz yarandı. Əslində isə Elçibəylə bütün tələbələri arasında səmimi münasibət, ünsiyyət var idi. O, Azərbaycanın azadlığı, bütövlüyü ilə əlaqədar söhbətlər edir, tələbələrin milli şüur və düşüncələrinin, azadlıq əzmini artırmaq üçün çalışırdı. Həmin günlərdə yaranmış olan gizli tələbə dərnəyində də belə müzakirələr aparılırdı. Həmin dərnəyin yaradıcılarından biri də məhz Elçibəy idi. Mən isə gizli dərnəyin üzvlərindən biri idim.

Sonrakı illərdə də bizim dostluğumuz, münasibətlərimiz davam etdi. O, antisovet təbliğatı ilə əlaqədar təqib olunanda, məhkəmə prosesinə çağırıldım. Naxçıvanda müəllim işləyirdim. İki dəfə izahatı verdim. O zaman Elçibəyin antisovet fəaliyyəti haqqında böyük bilgilərə malik olsam da, heç birini demədim. Həmin istintaqdan Allahın köməyi ilə üzüağ, alnıaçıq çıxdım. Ona görə, hərəkat illərində də biz yenə çiyin-çiyinə yola davam etdik”.

Fəzail Ağamalı yaddaşımızı bir az da təzələyib. O, mərhum ek-prezidentin millətçilik, türkçülük ideologiyasına münasibətini bu cür ifadə edib:

“Əbülfəz Elçibəy Azərbaycanın azadlığını, milli istiqlalını bütün varlığı istəyən bir siyasətçi idi. Türkçü idi. Onun bu millətçiliyi, türkçülüyü digər xalqların aşağılanması, kənarlaşdırılması anlamına gəlmirdi. Əksinə,  o deyirdi ki, öz millətini sevməyən başqa millətə sayğı ilə yanaşa bilməz. Onun düşüncələrində tolerantlıq, Azərbaycanda yaşayan xalqlara böyük sevgi var idi. Amma sadəcə onun mənfur ermənilərə münasibəti pis idi. O erməniləri türk soyunun genetik düşməni kimi qəbul edirdi.

Elçibəy bu düşüncələrlə Azərbaycan Xalq Hərəkatına liderlik etdi, Azərbaycan Xalq Cəbhəsinin yaradılmasında müstəsna rolu oldu. Təşkilatın təsis konfransında mən də iştirak etmişəm. Əbəülfəz  Elçibəy prinsip etibarı ilə özünü prezident kimi görmək istəmirdi. O, bizim bütün söhbətlərimizdə ulu öndər Heydər Əliyevə böyük dəyər verdiyini hər zaman vurğulayırdı. Elçibəy onun idarəçilik istedadını, xarizmasını, yüksək intellektini xüsusi qeyd edirdi. Onun bundan sonra Azərbaycana çox töhfə verəcəyinin üzərində dayanırdı”.


Müsahibimiz Elçibəyin prezident seçilməsinin qaranlıq məqamlarından da danışıb. F.Ağamalı deyir ki, prezidentlik missiyası Elçibəyinn heç də şəxsi istəyi olmayıb:

“Həmin dövrdə Elçibəyin əhatəsindəkilər məcbur etdilər ki, o prezident seçkilərində iştirak etsin. Elçibəyin ətrafındakıların Heydər Əliyevə münasibəti birmənalı deyildi. Onun yaxın ətrafı Heydər Əliyevi qəbul etmirdi. AXC-nin İdarə Heyətində Heydər Əliyevə müsbət münasibət göstərən şəxs demək olar ki, yox idi. Sadəcə Dilarə Əliyeva və Aydın Məmmədov Heydər Əliyevə münasibətdə loyal idi. Xüsusilə İsa Qəmbərin ətrafında birləşən şəxslər Heydər Əliyevə qarşı çox aqressiv yanaşırdılar. Bu vəziyyətdə Elçibəy hadisələrin məntiqinə uyğun olaraq, namizədliyini irəli sürməli oldu və qalib gəldi. O, öz imkanlarını daha yaxşı bilirdi. Belə bir komanda ilə, bu şəraitdə Azərbaycanı idarə etmək onluq deyildi, bunu anlayırdı. Məhz ona görə, “Biz bacarmadıq” fikri ilə hakimiyyətdən getmişdi.

Əbülfəz Elçibəy Azərbaycan xalqını, onun istiqlalını çox istədiyi üçün ciddi bir addım atdı. Azərbaycan xalqının təkidi, tələbi ilə Heydər Əliyevi Naxçıvandan Bakıya dəvət etdi. Buna Azərbaycan dövlətçiliyinin xilası, Azərbaycanın parçalanmasının qarşısını almaq yolu kimi baxırdı. Bütün xalq – Azərbaycan xalqının bir nümayəndəsi kimi, elə mən də bu cür düşünürdük. Elçibəyin milli istiqlalımız, dövlətçiliyimiz qarşısında ən böyük xidməti də məhz bu idi.

Yaranmış vəziyyətdən çıxış yolunun ən optimal variantı bu idi. Heydər Əliyev hakimiyyətə gəlməsəydi, Sürət Hüseynovun başladığı qiyam nəticəsində Moskvanın yardımı ilə Ayaz Mütəllibov hakimiyyətə gətiriləcəkdi. Bu isə Azərbaycanın müstəqilliyinə təhdid idi. Buna mane olmasa, indi Azərbaycan da Ermənistan kimi Rusiyanın for-postuna çevrilmişdi. Elçibəy Heydər Əliyevin çiyinlərinə böyük bir yük qoymuş olsa da, dövlətini, xalqını qorumaq üçün geri çəkildi”.

Xatırladaq ki, Əbülfəz Qədirqulu oğlu Əliyev (Elçibəy) 1938-ci il iyunun 24-də Ordubad rayonunun Kələki kəndində anadan olub. 1957-ci ildə Azərbaycan Dövlət Universitetinin (ADU) Şərqşünaslıq fakültəsini bitirib. Bir müddət Misirdə tərcüməçi kimi çalışıb, Bakıya qayıtdıqdan sonra ADU-da müəllim işləyib. 1975-1976-cı illərdə antisovet fəaliyyətinə görə həbsdə olub. İlyarımlıq həbsdən sonra Azərbaycan Elmlər Akademiyasının Əlyazmalar İnstitutunda çalışmağa başlayıb. O, 1988-ci ildə Azərbaycanda başlayan milli azadlıq hərəkatının liderlərindən biri, Azərbaycan Xalq Cəbhəsini yaradanlardan olub.

1992-ci il iyunun 7-də prezident seçilən Əbülfəz Elçibəy bir il sonra Gəncədə başlayan hərbi qiyam nəticəsində Bakını tərk edib və 1993-cü il iyunun 17-də Ordubad rayonunun Kələki kəndinə gedib.

İyunun 24-də Milli Məclisin qərarı ilə səlahiyyətlərinə son verilmiş Əbülfəz Elçibəy fəaliyyətini Azərbaycan Xalq Cəbhəsi Partiyasının və Bütöv Azərbaycan Birliyinin sədri kimi davam etdirib.

Uzun sürən ağır xəstəlikdən sonra 2000-ci ilin avqustun 22-də Türkiyənin Ankara Dövlət Xəstəxanasında dünyasını dəyişən 62 yaşlı Əbülfəz Elçibəyin nəşi Bakıya gətirilərək Fəxri xiyabanda dəfn edilib. 

BU KATEQORİYADAN OLAN DİGƏR XƏBƏRLƏR
+ Arxiv
“20 Yanvar tariximizin şərəf və qəhrəmanlıq səhifəsidir”  - İlham Əliyev 20 Yanvar 2020, 01:06 Qənirə Paşayeva  Əyyublu kəndində seçicilərlə görüşdü - FOTO 20 Yanvar 2020, 00:46 Cəlilabad sakini bir neçə nəfər tərəfindən döyülüb 20 Yanvar 2020, 00:21 "20 yanvar 1990-cı il Azərbaycanın tarixinə ən faciəli günlərdən biri kimi daxil olub" - Mehriban Əliyeva 20 Yanvar 2020, 00:12 30 il keçsə belə, onlar həbs oluna BİLƏRLƏR 20 Yanvar 2020, 00:07 30 illik qürur tarixi: Azərbaycan xalqı 20 Yanvar şəhidlərini yad edir 20 Yanvar 2020, 00:01 "Tələsmədən işləməliyik" 19 Yanvar 2020, 23:57 Hərbiçilər hökumətin pensiya islahatlarına qarşı   19 Yanvar 2020, 23:41 Azay Quliyev bir gündə üç böyük görüş keçirdi  - FOTOLAR 19 Yanvar 2020, 23:18 YAP-ın Sumqayıtdan olan  namizədi seçicilərlə NƏRD oynadı  - FOTO 19 Yanvar 2020, 22:43 İran meyitləri Ukraynaya təhvil verdi 19 Yanvar 2020, 22:22 İqbal Məmmədov seçicilərlə bir arada - FOTOLAR 19 Yanvar 2020, 22:08 Hindistanda K-4 ballistik raketi sınaqdan keçirilib 19 Yanvar 2020, 21:45 Hicran Hüseynova seçicilərlə görüşdü - FOTOLAR 19 Yanvar 2020, 21:22 Deputatlığa namizəd Rövşən Sadıxov seçicilərlə bir arada - FOTOLAR 19 Yanvar 2020, 21:03 Tovuzda yanacaq doldurma məntəqəsinə basqın 19 Yanvar 2020, 20:47 Fəzail Ağamalı seçicilərlə görüşdü - VİDEO 19 Yanvar 2020, 20:31 Çində güclü zəlzələ 19 Yanvar 2020, 20:19 İqbal Məmmədov şəhid ailələrinə baş çəkdi - FOTOLAR 19 Yanvar 2020, 20:01 Novruz Aslanov daha iki kənddə seçicilərinin görüşünə gəldi 19 Yanvar 2020, 18:42 MSK sədri: “1560 deputatlığa namizəd qeydə alınıb” 19 Yanvar 2020, 18:38 Salyanda 52 yaşlı kişinin meyiti tapılıb 19 Yanvar 2020, 18:02 MSK DSK-nın qərarını ləğv edib 19 Yanvar 2020, 18:00 Tanınmış meyxanaçının bacısı oğlu özünü asıb 19 Yanvar 2020, 17:57 Dövlət Sərhəd Xidmətinin rəisi: “Azərbaycan və İran arasında yeni sərhəd-buraxılış məntəqələrinin fəaliyyətə başlaması barədə müzakirə aparılır” 19 Yanvar 2020, 17:43 Musa Qasımlı şəhid ailəsinə baş çəkib 19 Yanvar 2020, 17:35 İstanbulda 20 Yanvar şəhidləri yad edilib - FOTOLAR 19 Yanvar 2020, 17:14 Yəməndə hərbi düşərgəyə hücum nəticəsində ölənlərin sayı 80 nəfərə çatıb 19 Yanvar 2020, 16:58 Sahibə Qafarova seçicilərlə görüşlərini davam etdirir 19 Yanvar 2020, 16:49 Çingiz Qənizadə qazi seçicisini evində ziyarət edib 19 Yanvar 2020, 16:37 Dövlət qulluğuna qəbulla bağlı İRADLARA RƏSMİ CAVAB 19 Yanvar 2020, 16:27 Musa Quliyev şəhid ailələrini ziyarət etdi 19 Yanvar 2020, 16:11 “WhatsApp” növbəti dəfə çökdü - PROBLEM HƏLL EDİLDİ 19 Yanvar 2020, 16:09 Sahibə Qafarova seçiciləri ilə görüşüb 19 Yanvar 2020, 15:42 Rayonlarda yarım metrdən çox qar var: Bakı sakinləri, gedə bilərsiniz 19 Yanvar 2020, 15:07
SORĞU Yeni parlamentdə kimlər olsun?