Arxiv
31 mart 2020, 17:39 | DÜNYA
Dünyanın ən rəqəmsal ölkəsi – Estoniyadan koronvirusla MÜBARİZƏ ÖRNƏYİ

Koronavirus pandemiyası dünya ölkələrinin səhiyyə sistemində, cəmiyyətin davranışında mövcud olan çatışmazlıqları ortaya qoymaqla yanaşı, bu virusa qarşı həmrəylik hissini də formalaşdıra bildi. Qlobal pandemiya yüksək texnoloji inkişafa keçmiş, rəqəmsallaşma və elektron xidmətlər təklif etməkdə dünya lideri halına gələn Estoniya üçün seçdiyi inkişaf modelinin üstünlüklərini dünyaya nümayiş etdirməyə imkan verdi.   

 

Modern.az xəbər verir ki, hazırda 745 nəfərin koronavirusa yoluxduğu ölkədə 4 nəfər pandemiyanın qurbanı olub. Buna baxmayaraq, əksər ekspertlər 1,3 milyon sakini və 45 min kvadrat kilometr sahəsi olan Estoniyanı pandemiyaya qarşı ən hazırlıqlı ölkə sayır. Belə ki, ölkə iqtisadiyyatı sırf texnologiyalar üzərində qurulub və ölkə sakinləri istənilən xidməti elektron formada əldə edə bilərlər. İnsanlar elektron qaydada səs verir və tibbi ləvazimatlarla bağlı elektron respertlərdən istifadə edir, hətta yaşayış izni almaq və vergi vermək elektron qaydada mümkündür. Yəni əksər ölkələrdə pandemiyaya ilə bağlı yenicə inkişaf edən elektron xidmətlər və onlyan ticarət bu ölkədə hələ 1990-cı illərin ortalarından dirçəlib.  

 

Ölkə sakinləri dövlətlə yalnız 3 münasibət formasında şəxsi iştirak etmələri vacibdir: nikah bağlanan zaman, əmlakın başqa şəxsin adına keçirilməsin zamanı və boşanarkən. Eston ailələrinin 99%-i genişşəbəkəli optik internetə sahibdir, təhsli sistemi isə eletkron vasitələrin yaradılması və tətbiqi baxımından dünya lideridir.

Buna görə, ölkədə işləmək, təhsil almaq və alış-veriş etmək digər ölkələrdən fərqli olaraq distant şəkildə aparılır.

 

Estoniyanın rəqəmsallaşmasında başlıca rolu eks-prezident Toomas Hendrik İlves oynayıb. O hələ ABŞ-ın Nyu-Cersi ştatında 10-cu sinifdə oxuyarkən proqramlaşdırma ilə məşğul olub. İsveçdə doğulub, ABŞ-da böyüyən İlves tanınmış psixoloq və jurnalist idi. 1992-ci ildə müstəqil Estoniyanın prezidenti ondan tarixi vətəninin ABŞ-da səfiri olmasını xahiş edir.

Sonralar hökumət və parlament üzvü olan İlves prezident seçildikdən sonra məktəblərdə kompüter siniflərinin, ölkə üzrə pulsuz ictimai internet mərkəzlərin yaradılmasına start vermişdi. Bunun sayəsində, Estoniya kiçik ərazi və əhali sayına baxmayaraq, dünyanın əsas rəqəmsallaşmış ölkəsi halına gəlib. Yer kürəsiu sakinlərinin əksəriyyətinə tanış olan “Skype” proqramı da məhz estoniyalı proqramçılar tərəfindən hazırlanıb.

 

Martın 12-də Estoniyada fövqəladə vəziyyət elan olunub. Bu fonda startaplar ölkəsi kimi tanınan Estoniyada hökumət virusa qarşı effektiv mübarizə üçün ölkə sakinlərindən təşəbbüslər gözləyir.

 

Yerli proqramçılar fövqəladə vəziyyət halında yardıma möhtac olan insanlarla könüllülər arasında əlaqə yaradan tətbiqin hazırlanmasını irəli sürüblər. Başqa bir təklif isə şirkətlər arasında əməkdaş mübadiləsini nəzərdə tutur. Həmin tətbiqi yükləməklə, məsələn, böhran kçeirən turizm sahəsində çalışan şəxsin müvəqqəti olaraq elektron ticarətdə çalışmasına şərait yaradır. Bu təkliflər ölkədə geniş müzakirə olunur və mövcud qanunların dəyişdirilməsi hesabına yerinə yetiriləcək.

 

Koronavirus və digər qlobal böhranlar zamanı onlayn platformalarda müzakirələr aparan Estoniya cəmiyyəti koronavirusun yayılmasına və profilaktikasına qarşı apardığı mübarizə sayəsində innovativ xalq olduüqlarını bir daha sübut edə biliblər.

BU KATEQORİYADAN OLAN DİGƏR XƏBƏRLƏR
+ Arxiv
Prezident karantin rejimini pozdu - FOTO 4 İyun 2020, 01:01 “Yoluxmaların artması həftə sonu sərt karantin rejiminin tətbiqini zəruri edir” - Rəşad Mahmudov 4 İyun 2020, 00:47 Cəlilabadda qohumu 44 yaşlı qadını döydü 4 İyun 2020, 00:33 Təhsil Nazirliyi saxlanılan tələbələrin görüntülərini yaydı - VİDEO 4 İyun 2020, 00:26 “Keşikçidağ”da təxribat törədiləcəyi barədə məlumatlar əldə olunub” - DSX 4 İyun 2020, 00:11 Azərbaycanda zəlzələ oldu 3 İyun 2020, 23:56 Fransada COVİD-19 qurbanlarının sayı 30 minə çatdı 3 İyun 2020, 23:45 İqbal Ağazadədən Şuşa ilə bağlı VİDEOMÜRACİƏT 3 İyun 2020, 23:29 Tramp tibbi müayinədən keçdi 3 İyun 2020, 23:14 Aeroport yolunda avtobus partladı - VİDEO 3 İyun 2020, 23:01 Komendant saatının vaxtı uzadıldı 3 İyun 2020, 22:47 Kompüterin bakılı çempion üzərində qələbəsi - VİDEO 3 İyun 2020, 22:34 Qaxa dolu yağdı 3 İyun 2020, 22:20 Qazaxıstan tədricən latın əlifbasına keçir 3 İyun 2020, 22:08 Türkiyədə koronavirusdan ölənlərin sayı 4 609-a çatıb 3 İyun 2020, 21:57 Əhliman Əmiraslanov Saatlıda seçiciləri qəbul edib - FOTO 3 İyun 2020, 21:45 Başına 1 milyon pul qoyulan terrorçu Türkiyədə yaxalandı 3 İyun 2020, 21:33 “Avropa Şurası anti-Azərbaycan mövqedədir” - İlham Əliyev 3 İyun 2020, 21:24 Prezident İlham Əliyev Ağdamda hərbi hissədə olub - YENİLƏNİB 3 İyun 2020, 21:09 Belarus hökuməti istefaya göndərildi 3 İyun 2020, 20:57 “Azərbaycan öz ərazi bütövlüyünü bərpa edəcək” - İlham Əliyev 3 İyun 2020, 20:44 “Azərbaycan tarixdə heç vaxt indiki qədər güclü olmayıb” - Prezident 3 İyun 2020, 20:35 Qadağalar bəzi kəndləri də əhatə edəcək   3 İyun 2020, 20:24 Neftçalada ağır qəza: xəsarət alanlar var 3 İyun 2020, 20:10 Operativ Qərargah mətbuata da məhdudiyyət qoyacaq 3 İyun 2020, 20:06 Sərhədlər nə vaxt açılacaq? - Operativ Qərargah AÇIQLADI 3 İyun 2020, 19:59 İmtahanların vaxtı dəyişdirilə bilər 3 İyun 2020, 19:57 Azərbaycanda işsizlərə yenidən 190 manat verilə bilər 3 İyun 2020, 19:53 Dövlət qurumlarında çalışanlar 3 növbədə işdən buraxılacaq 3 İyun 2020, 19:51 Qaydalara əməl edilmədikcə, sərtləşdirmə davam edəcək - İbrahim Məmmədov 3 İyun 2020, 19:46 Baş Nazir sabah qərar verəcək 3 İyun 2020, 19:42 Kifayət qədər maska ehtiyatımız var - RƏSMİ 3 İyun 2020, 19:38 Metroda xuliqanlıq edən 5 nəfərə cinayət işi AÇILDI 3 İyun 2020, 19:37 Test nəticəsi pozitiv çıxanlar xəstəxanalara yerləşdirilir - TƏBİB sədri 3 İyun 2020, 19:36 Karantin rejimində yeni QADAĞALAR - SMS icazə geri qayıdır 3 İyun 2020, 19:32